.
Mamy 13 116 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Zasiedzenie w dobrej wierze – czy dotyczy moich rodziców?

Autor: Marcin Górecki • Opublikowane: 27.03.2012

Chociaż od śmierci pradziadków minęło już wiele lat, podział spadku nie doszedł do skutku – częściowo ze złej woli niektórych spadkobierców. Mój dziadek miał odziedziczyć najwięcej, przede wszystkim zaś dom, w którym mieszkałem wraz z rodzicami od 1986 r. Rodzice (z pomocą dziadka) próbowali uregulować sytuację majątkową tego miejsca, aby stać się jego prawnymi właścicielami. Jednak do dzisiaj akty własności są na pradziadków. W międzyczasie rodzice kupili działkę i wybudowali dom, do którego przenieśli się w 2006 r. Jednak nadal opiekujemy się poprzednim miejscem zamieszkania – ma dla nas wartość sentymentalną. Czy jest możliwe, aby rodzice nabyli własność tej nieruchomości przez zasiedzenie w dobrej wierze?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Przesłanki zasiedzenia to:

 

  1. posiadanie,
  2. upływ czasu.

 

Do nabycia prawa własności nieruchomości w drodze zasiedzenia prowadzi posiadanie samoistne. Zgodnie z art. 336 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.) posiadaczem samoistnym nieruchomości jest ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel.

 

Z posiadaniem samoistnym mamy zatem do czynienia wówczas, gdy po stronie władającego istnieje zarówno rzeczywista możność władania nieruchomością (w takim zakresie, jaki odpowiada zakresowi uprawnień właściciela), jak również – manifestowana w sposób postrzegalny dla otoczenia wola władania nieruchomością jak właściciel we własnym imieniu (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 maja 1986 r., sygn. III CRN 60/86; orzeczenie Sądu Najwyższego z dnia 14 kwietnia 1961 r., sygn. CR 961/60).

 

Bez znaczenia pozostaje okoliczność, czy samoistny posiadacz zdaje sobie sprawę z tego, że nie jest właścicielem nieruchomości.

 

Do nabycia prawa własności nieruchomości nie prowadzi natomiast posiadanie zależne, w ramach którego posiadacz włada nieruchomością nie jak jej właściciel, lecz jak osoba, której przysługuje inne prawo dotyczące nieruchomości.

 

Przepis art. 339 K.c. wprowadza domniemanie, że ten, kto rzeczą faktycznie włada, jest posiadaczem samoistnym. A zatem osoba powołująca się na okoliczność, że władający rzeczą jest dzierżycielem, posiadaczem zależnym lub wykonuje władztwo prekaryjne, musi udowodnić swoje twierdzenie.

 

Drugą – obok posiadania – przesłanką zasiedzenia jest upływ czasu. Do nabycia nieruchomości przez zasiedzenie konieczne jest, aby władający nieruchomością był jej posiadaczem oraz aby posiadanie to trwało przez czas określony w ustawie.

 

Do nabycia prawa własności nieruchomości w drodze zasiedzenia prowadzi jedynie posiadanie nieprzerwane przez określony czas. Oznacza to, że uzyskanie prawa przez zasiedzenie wchodzi w grę jedynie wówczas, gdy posiadacz władał nieruchomością jak właściciel w sposób ciągły.

 

W tym zakresie istotne znaczenie praktyczne mają regulacje zawarte w art. 340 oraz 345 K.c. Zgodnie z art. 340 wspomnianego kodeksu domniemywa się ciągłość posiadania. A zatem posiadacz samoistny nie musi dowodzić, iż posiada nieruchomość w sposób ciągły. Ciężar dowodu spoczywa natomiast na osobie, która twierdzi, że doszło do przerwy posiadania.

 

Stosownie do art. 340 K.c. niemożność posiadania wywołana przez przeszkodę przemijającą nie przerywa posiadania. Z kolei w myśl art. 345 K.c. posiadanie przywrócone poczytuje się za nieprzerwane. Przepis ten tworzy fikcję prawną ciągłości posiadania dla sytuacji, w której posiadacz samoistny bezprawnie pozbawiony posiadania, odzyskał je następnie w sposób zgodny z prawem.

 

Przedmiotem zasiedzenia jako sposobu nabycia jest prawo własności lub użytkowania wieczystego. Zasiedzenie służebności gruntowej zostało uregulowane w art. 292 K.c. z odpowiednim zastosowaniem przepisów o nabyciu własności nieruchomości przez zasiedzenie. Zasiedzenie może dotyczyć tylko takiej rzeczy, która może być przedmiotem własności. Nie można więc nabyć przez zasiedzenie rzeczy, która nie może być przedmiotem własności z racji swej natury, jak na przykład pokój w lokalu niestanowiącym odrębnej własności, albo która nie może być przedmiotem własności inaczej jak tylko na podstawie zezwolenia (zgody) organu administracji publicznej.

 

Dopuszczalne jest nabycie przez zasiedzenie przez jednego lub niektórych współwłaścicieli w częściach ułamkowych samodzielnie lub wspólnie fizycznej części nieruchomości będącej przedmiotem współwłasności. Najczęściej chodzi tu o części fizyczne wydzielone nieformalną, a więc nieważną umową mającą na celu zniesienie współwłasności, albo o części fizyczne wydzielone współwłaścicielom na podstawie umowy o podział rzeczy do użytkowania.

 

Jednakże normalnym skutkiem takiej umowy jest to, że każdy współwłaściciel pozostaje nadal samoistnym posiadaczem całości rzeczy oraz posiadaczem zależnym prawa użytkowania określonej części fizycznej. W tym ostatnim wypadku o zasiedzeniu może być mowa dopiero, gdy nastąpi jawna dla otoczenia zmiana kwalifikacji posiadania (patrz teza 2 do art. 336) albo w wyniku dalszej umowy stron zmieniającej tytuł posiadania, np. gdy współwłaściciele postanowią dokonać nieformalnego zniesienia współwłasności w sposób określony we wcześniejszej umowie o podział do użytkowania z ewentualnymi zmianami.

 

Reasumując powyższe rozważania teoretyczne, trzeba wskazać, iż posiadanie owej nieruchomości przez Pana rodziców należy zakwalifikować jako posiadanie samoistne, ale w złej wierze, albowiem mieli oni świadomość, iż powyższa nieruchomość stanowi po części własność także innych osób. Świadczyć o tym może chociażby próba uregulowania spraw majątkowych.

 

Posiadacz nieruchomości, który nie jest jej właścicielem, nabywa jej własność, jeżeli posiada nieruchomość nieprzerwanie przez określony czas jako posiadacz samoistny (art. 172 § 1 K.c.). W przypadku Pana rodziców niezbędny będzie zatem upływ 30 lat.

 

Moim zdaniem, najkorzystniejsze byłoby dokonanie działu spadku z obowiązkiem spłaty określonych osób proporcjonalnie do przypadających im części.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • III plus 0 =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl