Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Zaliczenie darowizny do spadku

Autor: Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 23.04.2018

Dokonaliśmy podziału majątku po ojcu. Jeden z braci w 2007 r. otrzymał darowiznę w postaci nieruchomości. Czy ta nieruchomość powinna być zaliczana do spadku?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zaliczenie darowizny do spadku

Fot. Fotolia

Zgodnie z art. 1039 § 1 Kodeksu cywilnego jeżeli w razie dziedziczenia ustawowego dział spadku następuje między zstępnymi albo między zstępnymi i małżonkiem, spadkobiercy ci są wzajemnie zobowiązani do zaliczenia na schedę spadkową otrzymanych od spadkodawcy darowizn, chyba że z oświadczenia spadkodawcy lub z okoliczności wynika, że darowizna została dokonana ze zwolnieniem od obowiązku zaliczenia. Przepis art. 1040 przewiduje z kolei, że jeżeli wartość darowizny podlegającej zaliczeniu przewyższa wartość schedy spadkowej, spadkobierca nie jest obowiązany do zwrotu nadwyżki. W wypadku takim nie uwzględnia się przy dziale spadku ani darowizny, ani spadkobiercy zobowiązanego do jej zaliczenia. Na mocy art. 1041 dalszy zstępny spadkodawcy obowiązany jest do zaliczenia na schedę spadkową darowizny dokonanej przez spadkodawcę na rzecz jego wstępnego. Według art. 1042 § 1 zaliczenie na schedę spadkową przeprowadza się w ten sposób, że wartość darowizn podlegających zaliczeniu dolicza się do spadku lub do części spadku, która ulega podziałowi między spadkobierców obowiązanych wzajemnie do zaliczenia, po czym oblicza się schedę spadkową każdego z tych spadkobierców, a następnie każdemu z nich zalicza się na poczet jego schedy wartość darowizny podlegającej zaliczeniu. Przepis § 2 tego artykułu przewiduje, że wartość przedmiotu darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania, a według cen z chwili działu spadku. Ustalony w art. 1039 obowiązek zaliczania darowizn na schedę spadkową ma na celu wyrównanie, między spadkobiercami, korzyści uzyskanych od spadkodawcy za życia i po śmierci przez krąg osób w ustawie określonych.

 

Wzajemne zaliczenie darowizn ma wprawdzie swoje źródło w ustawie, ale opiera się na dorozumianej woli spadkodawcy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2002 r., sygn. akt III CKN 503/00, Lex nr 53147). Można przyjąć, że skoro spadkodawca nie zwolnił darowizny z obowiązku zaliczenia na schedę spadkową, to jego wolą było jednakowe potraktowanie wszystkich spadkobierców. Ustawa nie określa czasu, w jakim darowizna została dokonana, stąd też można wnosić, że wszystkie darowizny dokonane na rzecz małżonka i zstępnych przez spadkodawcę podlegają zaliczeniu na schedę spadkową. W zasadzie chodzi tu o wszystkie nieodpłatne przysporzenia, które za życia spadkodawcy przeszły z jego majątku do majątku spadkobiercy i stały się własnością tego ostatniego. Zaliczeniu podlegają więc także inne korzyści, jakie otrzymał spadkobierca od spadkodawcy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 24 stycznia 2002 r., sygn. akt III CKN 503/00, Lex nr 53147). Orzecznictwo przyjmuje, że taką korzyścią może być nieformalna darowizna dokonana przez spadkodawcę, na przykład darowizna nieruchomości bez zachowania aktu notarialnego, jeżeli w jej następstwie miało miejsce nabycie własności w innej drodze.

 

Zasadniczo więc powinno się przy dziale spadku uwzględnić darowiznę i zaliczyć ją na poczet spadku jaki przypadałby obdarowanemu bratu i zmniejszyć tym samym jego udział przy dziale spadku – chyba że ojciec zwolnił darowiznę z zaliczenia na spadek.

Jednak jeśli dokonywaliście działu spadku u notariusza, można go podzielić inaczej, z pominięciem ww. zasad. Zgodny dział spadku u notariusza możliwy jest na każdej zasadzie i w każdy możliwy sposób – według woli stron. I nie jest błędnym niezastosowanie ww. zasad odnośnie zaliczania darowizny.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 0 - I =

»Podobne materiały

Co zrobić, by dziecko z pierwszego małżeństwa nie dziedziczyło po swoim ojcu?

Mój mąż ma dziecko z pierwszego małżeństwa. Czy istnieje sposób na zabezpieczenie naszego majątku na wypadek, gdyby mąż umarł pierwszy? Nie chciałabym, by dziecko męża miało prawo do zachowku (w przypadku testamentu), ale wydziedziczenie nie wchodzi w grę. Chcielibyśmy, by jego dziecko odziedziczyło

 

Spadek po macosze, która była bezdzietna – czy należy się pasierbicy?

Chciałabym wiedzieć, czy po macosze, czyli drugiej żonie mojego ojca, która niedawno zmarła, należy mi się spadek? Macocha nie miała własnych dzieci.

 

Dziedziczenie po zmarłym w czasie wojny

Zmarły w marcu 1945 r. mąż mojej ciotki odziedziczył nieruchomość w Łodzi. Moja ciotka i wuj pobrali się początkiem 1944 r., a niedługo później wuj został wywieziony do obozu koncentracyjnego i tam został stracony. Wujostwo nie mieli dzieci, nie było też testamentu. Natomiast wuj miał rodzeństwo i d

 

Jak rozpocząć postępowanie spadkowe?

Ojciec zmarł 7 lat temu. Nie zostało wtedy przeprowadzone postępowanie spadkowe. Dziś mama chce tę procedurę rozpocząć. Czy postępowanie spadkowe musi być przeprowadzone w sądzie, czy wystarczy notariusz? Jakie dokumenty musimy dostarczyć, aby sprawę rozpocząć? Ja jestem jedynaczką, mam córkę (mój m

 

Spadek po rodzicach a brak kontaktu ze spadkobiercą

W spadku po rodzicach został dom, w którym obecnie mieszkam. Mam trzech braci, ale z jednym z nich (jako spadkobiercą) nie ma kontaktu. Dwóch braci pozostałych chce się z zrzec swojej części. Co mam teraz zrobić?  

 

Dziedziczenie po byłym mężu bez podziału majątku

Rozwiodłam się bez orzekania o winie. Nie zrobiliśmy podziału majątku. Część majątku jest w USA, część w Polsce. Mąż wyjechał do Stanów, tam się ożenił i tam prowadzi biznes. Mamy 3 dorosłych dzieci, druga żona ma 1 dziecko. Jak wygląda dziedziczenie po śmierci byłego męża jeśli nie zrobiliśmy podzi

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »