.
Mamy 12 627 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Wymierzenie kary porządkowej i odwołanie się od niej

Autor: Marcin Górecki • Opublikowane: 08.03.2012

Pracuję w sklepie. Kilka tygodni temu koleżanka (kasjerka) przyjęła reklamację od klienta, nie wpisując wszystkich informacji na formularzu. Musiała za zwrot towaru zapłacić z własnych pieniędzy. Obie zapamiętałyśmy, że zwrot dotyczył posrebrzanego zegarka, o czym przekonywałyśmy szefa. Po ustaleniu stanu magazynów okazało się, że zegarek miał srebrną bransoletkę. Szef oskarżył nas o kłamstwo. Dostałam karę porządkową, mimo że nie jestem kasjerką i tylko próbowałam w dobrej wierze pomóc koleżance w rozwiązaniu kłopotu. Chcę się odwołać od tej kary, co napisać w uzasadnieniu?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Przypadki naruszenia pewnych obowiązków pracowniczych, za które pracownik może ponieść odpowiedzialność porządkową ustanawia art. 108 Kodeksu pracy. Są to następujące sytuacje:

 

  1. naruszenie zasad organizacji i porządku pracy (np. określonych w regulaminie pracy),
  2. naruszenie przepisów bezpieczeństwa higieny pracy oraz przepisów przeciwpożarowych (odnośnie co do tych wymagań – zobacz art. 207 i następne Kodeksu pracy),
  3. naruszenie przyjętego sposobu potwierdzania przybycia i obecności w pracy oraz usprawiedliwiania nieobecności w pracy,
  4. opuszczenie pracy bez usprawiedliwienia,
  5. stawienie się do pracy w stanie nietrzeźwości lub spożywanie alkoholu w czasie pracy.

 

Znajomość problematyki pracowniczej odpowiedzialności porządkowej stała się istotna po nowelizacji Kodeksu pracy dokonanej w 1996 r., która wyraźnie poddała kontroli sądów pracy tę sferę działalności pracodawcy. Wcześniej w orzecznictwie przyjmowano brak roszczenia materialnoprawnego w omawianych sprawach, co w praktyce było równoznaczne z niemożnością dochodzenia uchylenia kary porządkowej przed sądem pracy.

 

Należy podkreślić, że pracodawca w powyższych sytuacjach ma możliwość pociągnięcia pracownika do odpowiedzialność porządkowej, nie jest to jednak jego obowiązkiem – tak więc może z tej możliwości nie skorzystać (uzasadnienie wyroku Sądu Najwyższego z dnia 01.07.1999 r., sygn. akt I PKN 86/99, OSNAPiUS 2000 r., nr 18, poz. 683).

 

Omawiana odpowiedzialność porządkowa nie jest zależna od tego, czy wskutek naruszenia przez pracownika jego obowiązków zaistniała po stronie pracodawcy szkoda. Zależy ona jednak od winy pracownika, bowiem zgodnie z art. 111 Kodeksu pracy przy stosowaniu kary porządkowej należy między innymi brać pod uwagę stopień winy pracownika.

 

Kary porządkowe, które pracodawca może zastosować we wskazanych powyżej sytuacjach, to: upomnienie, nagana oraz kara pieniężna, która może zostać nałożona jedynie w niektórych okolicznościach. Trzeba podkreślić, iż jest to wyliczenie zamknięte – tak więc pracodawca nie może zastosować wobec pracownika innych kar porządkowych niż te, które zostały wskazane w art. 108 Kodeksu pracy. Przy stosowaniu tych kar pracodawca nie ma obowiązku ich stopniowania – tak więc może zastosować wobec pracownika dotąd nie karanego od razu naganę bądź karę pieniężną, jeżeli taką karę pracodawca uważa za słuszną w danej sytuacji, może również zastosować wobec pracownika karę upomnienia w takim przypadku, który uzasadniałby nałożenie kary pieniężnej.

 

Trzeba zauważyć, że w ramach nowelizacji prawa pracy ustawą z dnia 26 lipca 2002 r., Dz. U. 2002 r. Nr 135, poz. 1146, z dniem 29 listopada 2002 r. skreślono „niewygodny” dla pracodawców art. 1131 Kodeksu pracy, który przewidywał, że z tej samej przyczyny, z której zastosowano wobec pracownika karę porządkową, nie można było pozbawić go dodatkowo uprawnień wynikających z przepisów prawa pracy, które są uzależnione od nienaruszenia obowiązków pracowniczych przepisów (np. postanowień regulaminu wynagradzania odnośnie co do premii pieniężnej za nienaganną pracę). W obecnym stanie prawnym nie przyjmuje się więc w takim przypadku fikcji nienagannej pracy i można równocześnie zastosować inne środki – np. pozbawić pracownika premii pieniężnej na podstawie regulaminu wynagradzania, jeżeli przewiduje on taką możliwość w sytuacji naruszenia obowiązków pracowniczych.

 

Jeżeli w należyty sposób na pracownika została nałożona kara porządkowa, to zgodnie z art. 113 Kodeksu pracy po roku nienagannej pracy uważa się ją za niebyłą, a pracodawca ma obowiązek usunięcia z akt osobowych pracownika odpisu zawiadomienia o ukaraniu (taki obowiązek usunięcia ma miejsce również w sytuacji, gdy pracodawca uwzględnił sprzeciw pracownika lub gdy kara porządkowa została uchylona wyrokiem sądu. Pracodawca może jednak uznać karę za niebyłą przed upływem tego terminu z własnej inicjatywy lub na wniosek reprezentującej pracownika zakładowej organizacji związkowej.

 

Koniecznym, aczkolwiek często przez pracodawców pomijanym elementem postępowania w sprawie nałożenia na pracownika kary porządkowej, jest obowiązek wysłuchania pracownika – zgodnie z art. 109 § 2 Kodeksu pracy kara może być zastosowana tylko po uprzednim wysłuchaniu pracownika. Uzasadnieniem wprowadzenia obowiązku wysłuchania pracownika przed nałożeniem kary jest stworzenie możliwości obrony przed stawianymi zarzutami naruszenia jego obowiązków. Niezastosowanie się przez pracodawcę do tego obowiązku jest podstawą złożenia przez pracownika sprzeciwu oraz uzasadnia żądanie uchylenia kary w postępowaniu sądowym w razie nieuwzględnienia sprzeciwu przez pracodawcę. Do skutecznego nałożenia kary porządkowej na pracownika, zgodnie z art. 110 Kodeksu pracy, niezbędne jest jego pisemne zawiadomienie, zaś odpis zawiadomienia o nałożeniu kary jest umieszczany w aktach osobowych pracownika. Pracownik musi być w tym piśmie poinformowany o prawie zgłoszenia sprzeciwu i terminie do jego wniesienia. Obowiązku tego nie może zastąpić informacja ustna. Zgodnie z art. 112 § 1 Kodeksu pracy, jeżeli zastosowanie kary nastąpiło z naruszeniem przepisów prawa, pracownik może w ciągu siedmiu dni od dnia zawiadomienia go o ukaraniu wnieść – do pracodawcy – sprzeciw. Podstawą wniesienia sprzeciwu będą najczęściej: kwestionowanie przez pracownika istnienia podstaw do nałożenia kary porządkowej lub rodzaju nałożonej przez pracodawcę kary, naruszenie obowiązku wysłuchania pracownika oraz niezachowanie przez pracodawcę terminów, w których możliwe jest nałożenie kary.

 

Ustawodawca nie określił, w jakiej formie ma być wniesiony sprzeciw, wydaje się więc, że nie jest wykluczone złożenie go ustnie. Trzeba jednak podkreślić, że forma pisemna będzie dla pracownika korzystniejsza ze względu na ewentualną późniejszą potrzebę udowodnienia dokonania tej czynności.

 

Mając zatem na uwadze wszystko powyższe, wskazać należy, iż pracodawca w żaden sposób nie uzasadnił, w jaki sposób doszło do naruszenia przez Panią obowiązków wynikających z wiążącego Panią zakresu obowiązków. Należy zatem punkt po punkcie wskazać na okoliczności niniejszej sprawy, przy jednoczesnym wskazaniu, że nie ma Pani nic wspólnego z niniejsza sprawą i to nie Pani przyjmowała reklamację stanowiącą podstawę nałożonej kary porządkowej. Nie może być bowiem mowy o odpowiedzialności porządkowej za czyn, którego się Pani nie dopuściła. Bezpodstawne przyjęcie zegarka przez koleżankę z pracy nie może mieć wpływu na Pani zachowanie, bowiem zakres obowiązków jest różny. Gdyby bowiem tak nie było, należy zastanowić się nad rozdzielaniem tychże stanowisk. Pracodawca jest zobowiązany wykazać, w jaki sposób doszukał się w Pani zachowaniu działania, które narusza Pani obowiązki. Głównym zarzutem jest, iż pracodawca w mojej ocenie w żaden sposób nie udowodnił Pani winy, która miałby być podstawą w nałożeniu kary porządkowej.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 2 plus pięć =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »