Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Wykupienie dożywocia lub służebności a podatki

Autor: Marcin Sądej • Opublikowane: 04.02.2020

Wyjeżdżam za granicę i chciałam wynająć mój dom w Polsce. Przyjaciel rodziny, osoba starsza i majętna, zaproponował mi 80% wartości domu lub udziały w jego firmie w zamian za wykupienie dożywocia lub służebności w moim domu. Umowę pan chciałby podpisać u notariusza. Czy takie wykupienie dożywocia lub służebności łączy się z podatkiem?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Wykupienie dożywocia lub służebności a podatki

Fot. Fotolia

Zanim przejdziemy do kwestii podatkowych, chciałbym wyjaśnić pewną wątpliwość. Zgodnie bowiem z art. 908 Kodeksu cywilnego jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym.

Umowa dożywocia i jej konsekwencje

Umowa o dożywocie polegałaby w tym przypadku na tym, że przenosi Pan własność nieruchomości na wspomnianego przyjaciela rodziny, natomiast on ma obowiązek dożywotniego utrzymania Pana. W opisie sprawy wskazał Pan jednak, że zgodnie z ustaleniami dom ma nadal pozostać Pana własnością, co pozwala mi sądzić, że nie chodzi o umowę dożywocia lecz o umowę odpłatnej służebności mieszkania.

 

Zgodnie z art. 296 Kodeksu cywilnego nieruchomość można obciążyć na rzecz oznaczonej osoby fizycznej prawem, którego treść odpowiada treści służebności gruntowej (służebność osobista). W takiej umowie to Pani nadal pozostaje właścicielem nieruchomości, natomiast przyjaciel rodziny ma prawo do zamieszkiwania w tej nieruchomości.

Analiza umowy służebności – skutki podatkowe

Służebność mieszkania, o której mowa w art. 301 Kodeksu cywilnego, polega na uprawnieniu osoby fizycznej do korzystania z budynku lub jego części znajdującego się na cudzej nieruchomości. Służebność mieszkania nie upoważnia do przeniesienia uprawnienia do wykonywania służebności na inną osobę, ale pozwala na dopuszczenie do współwykonywania tego prawa. Jej istota zależy od treści konkretnej umowy o ustanowienie służebności mieszkania, zazwyczaj jednak ukształtowana zostaje jako prawo do zamieszkiwania, a więc zajmowania oznaczonego (oznaczonych) pomieszczenia mieszkalnego dla schronienia, wypoczynku, snu, przyrządzania posiłków, zaspokajania innych potrzeb życiowych, kulturalnych itp.

 

Organy podatkowe stoją na stanowisku, że wynagrodzenie otrzymywane z tytułu ustanowienia służebności mieszkania podlega opodatkowaniu podatkiem PIT jako przychód z tzw. innych źródeł. Takie wynagrodzenie osoba otrzymująca musi wykazać w zeznaniu podatkowym PIT-37/ PIT-36 składanym do 30 kwietnia roku następnego po roku kalendarzowym. Podatek wylicza się na zasadach ogólnych (18% lub 32%) i sumuje z pozostałymi dochodami podatnika wypracowanymi w ciągu roku. Potwierdza to Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy w interpretacji z dnia 31.05.2011 r., nr ITPB1/415-237/11/RR:

Wynagrodzenie za ustanowioną służebność mieszkania

„W przedstawionym we wniosku stanie faktycznym Wnioskodawczyni wskazała, że w formie aktu notarialnego w dniu 17 lutego 2011 r. ustanowiła za wynagrodzeniem służebność osobistą mieszkania na rzecz byłego współwłaściciela tego mieszkania.

 

Zatem otrzymane w 2011 r. wynagrodzenie za ustanowioną służebność mieszkania, Wnioskodawczyni winna wykazać w zeznaniu rocznym za 2011 r. wraz z innymi dochodami podlegającymi opodatkowaniu według skali podatkowej. Kwotę do zapłaty wynikającą z zeznania należy wpłacić do właściwego urzędu skarbowego w terminie do 30 kwietnia 2012 r.”

 

Identycznie Dyrektor Izby Skarbowej w Poznaniu w piśmie z 30.09.2015r., nr ILPB2/4511-1-588/15-4/TR.

 

Konieczność zapłaty podatku wystąpi zarówno gdy otrzyma Pan wynagrodzenie za ustanowienie służebności w formie gotówkowej, jak i w postaci udziałów w firmie. Zgodnie bowiem z art. 11 ustawy PIT przychodem są nie tylko pieniądze, ale również otrzymane świadczenia w naturze. W tej kategorii mieszczą się właśnie udziały w firmie. Chodzi bowiem o to, że zamiast zapłaty gotówką otrzyma Pan zapłatę w formie udziałów. Jednak wciąż będzie to wynagrodzenie które stanowi dla Pana przychód podlegający opodatkowaniu.

Wartość pieniężną świadczeń w naturze, określa się na podstawie cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami lub prawami tego samego rodzaju i gatunku, z uwzględnieniem w szczególności ich stanu i stopnia zużycia oraz czasu i miejsca ich uzyskania. W rezultacie przychodem który będzie Pan musiał wykazać będzie wartość rynkowa otrzymanych udziałów w firmie.

 

Nie wolno również zapominać, że także przyjaciel rodziny będzie musiał zapłacić podatek z tytułu ustanowienia na jego rzecz odpłatnej służebności mieszkania. W takim przypadku konieczne będzie uregulowanie przez niego podatku od czynności cywilnoprawnych (PCC). Stawka podatku wynosi 1% od wartości świadczeń za okres na jaki ta służebność została ustanowiona. Akurat w tym przypadku przyjaciel rodziny nie będzie musiał składać żadnych zeznań podatkowych do US ponieważ to notariusz pobierze od niego podatek PCC i złoży w jego imieniu dokumenty do urzędu skarbowego.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 4 + osiem =

»Podobne materiały

Sprzedaż nieruchomości w Polsce i zakup domu w Anglii

W ubiegłym roku sprzedałam w Polsce nieruchomość, którą posiadaliśmy z mężem (po 1/2 udziału ). W związku z tym, że okres, przez który posiadałam tę nieruchomość, jest krótszy niż 5 lat, mam obowiązek zapłacenia podatku (PIT-39). Mamy jednak zamiar kupić dom w Anglii, częściowo na kredyt, ale musimy

 

Opodatkowanie nagrody dla studenta

Czy ogólnopolska nagroda Ministra Kultury i Sztuki dla studenta za wybitne osiągnięcia i wyniki w nauce podlega opodatkowaniu? Otrzymałam od płatnika nagrody PIT-8C. Jakie formalności muszę wykonać w celu rozliczenia się ze skarbówką?

 

Wspólny zakup domu za pieniądze męża

Trzy lata temu mój mąż dostał w darowiźnie mieszkanie. Obecnie chce je sprzedać, byśmy kupili wspólny dom. Przeznaczymy na to środki za mieszkanie i moje oszczędności. Czy spowoduje to konieczność zapłaty przez męża podatku? Jak możemy tego uniknąć? Dodam, że brany jest pod uwagę tylko wspólny zakup

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »