Mamy 11 195 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Umowa franchisingu

Autor: Jakub Bonowicz • Opublikowane: 15.05.2009

Firma MacCiastka jest międzynarodową korporacją, prowadzącą sieć ciastkarni w dużych pasażach handlowych. Punkty sprzedaży prowadzone przez tę firmę wyróżniają się jednolitym wystrojem, jednolicie ubranym personelem i co najważniejsze – lubianymi przez klientów ciastkami, przygotowywanymi wedle specjalnej, oryginalnej receptury – rozpoznawalnymi w całej Europie. Pan Jacek najmuje lokal użytkowy w pasażu handlowym w Warszawie. Pomyślał, iż dobrze byłoby wykorzystać ten lokal, zakładając w nim ciastkarnię, ze względu na to, iż w okolicy nie ma podobnego miejsca. Może oczywiście oznaczyć punkt swoim nazwiskiem i wymyślić jakieś charakterystyczne oznaczenie. Budowanie własnej marki jest jednak czasochłonne, kosztowne i ryzykowne. Poza tym nie wiadomo, czy produkty posmakują klientom… Czy nie lepiej więc skorzystać z czyjejś gotowej, znanej i rozpoznawanej marki i recepty na sukces? Pan Jacek zadecydował zatem, aby włączyć swój lokal w sieć ciastkarni MacCiastka.



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Właśnie takie rozumowanie leży u podstaw zawierania tzw. umów franchisingowych. Jest to umowa, przez którą jedna ze stron (franczyzer), w zakresie działalności swojego przedsiębiorstwa, przekazuje drugiej stronie (franczyzantowi) tzw. receptę na sukces, wraz ze wszystkimi elementami ubocznymi, tj. upoważnieniem do korzystania ze znaków towarowych, oznaczeń, patentów, wzorów przemysłowych czy użytkowych oraz nabytej przez siebie wiedzy i doświadczenia (know-how). Jest to tzw. pakiet franczyzowy. Franczyzer włącza franczyzanta w sieć oraz udziela mu stosownej pomocy koniecznej do prawidłowego korzystania. Natomiast franczyzant zobowiązuje się do prowadzenia działalności gospodarczej w ramach sieci franczyzera, przy użyciu jego oznaczeń, na podstawie jego wskazówek, przede wszystkim co do tzw. recepty na sukces i z wykorzystaniem jego doświadczeń. Franczyzant działa jednak jako samodzielna osoba prowadząca działalność, we własnym imieniu, na swój rachunek i ryzyko.

 

W naszym przykładzie franczyzerem jest firma MacCiastka, która jako regionalny potentat, ma sprawdzoną receptę, jak zdobyć klientów i opanować rynek. Firma chciałaby jednak rozszerzać swoją działalność. Ponieważ oczywiście nie jest w stanie sama prowadzić wszystkich oddziałów, bo zarządzanie nimi w pełnym zakresie było bardzo kosztowne, szuka ludzi, którzy zdecydowaliby się podjąć działalność z użyciem jego (franczyzera) oznaczeń i według jego recepty. Taką osobą jest np. pan Jacek, który występuje jako franczyzant.

 

Pan Jacek będzie więc prowadził lokal według ścisłych wskazówek swojego kontrahenta. Jego punkt zostanie bowiem włączony w sieć franchisingową, zatem będzie musiał być dokładnie taki sam, jak inne punkty sieci. Będzie miał taki sam wystrój, identyczne kolory czy elementy dekoracji, personel będzie musiał być ubrany według ściśle określonego wzoru (np. jeśli w innych lokalach sieci MacCiastka pracownicy noszą czapki w kolorze pomarańczowo-niebieskim, to w lokalu prowadzonym przez pana Jacka też będą mieli taki obowiązek). Ponadto pojawią się oczywiście oznaczenia franczyzera, zarówno słowne jak i graficzne. Wszystko po to, aby ludzie, którzy tam przyjdą, kojarzyli markę. Produkty sprzedawane w ciastkarni mają być przygotowywane wedle opracowanej przez Franczyzera receptury, którą to pan Jacek (czy raczej zatrudnieni cukiernicy) mają powielać, bez wprowadzania tam jakichkolwiek swoich innowacji. Ciastka sprzedawane w pasażu w Warszawie mają smakować i wyglądać bowiem dokładnie tak samo, jak ciastka sprzedawane w punkcie sieci np. w Hiszpanii czy Islandii. Marka franczyzera w ten sposób zyskuje coraz szerszy wymiar. Wreszcie, franczyzer będzie sterował całą działalnością reklamowo-promocyjną, bo to on ma opracowaną receptę na sukces, która się sprawdza i przyciąga klientów.

 

Jednocześnie pan Jacek działa na własny rachunek i koszt. To jego obciążają wydatki związane z utworzeniem ciastkarni, zatrudnieniem pracowników czy opłaty administracyjne jak i podatki. Ponadto, jak wiadomo, nie będzie on korzystał z cudzej recepty na sukces i renomy za darmo. Musi on zapłacić franczyzerowi opłatę wstępną za możliwość korzystania z całego pakietu franczyzowego, czyli włączenie do sieci franchisingowej. Następnie uiszcza on opłaty okresowe (bieżące), z reguły ustalane jako procent od zysków lub obrotów franczyzanta. Jeśli więc jego ciastkarnia wypracuje zysk 20 000 zł miesięcznie, to część tych zysków (np. 5%) musi on przekazać franczyzerowi.

 

Jak łatwo zauważyć, franchising jest korzystny dla obu stron. Stąd jest to bardzo popularna forma działalności (typowymi przykładami jej wykorzystania są np. restauracje McDonald's, KFC czy stacje benzynowe). Dla franczyzera – wielkiego przedsiębiorcy jest to alternatywa dla tworzenia samodzielnie oddziałów; zdobywa on rynki, utrzymuje i powiększa swoją pozycję, zmniejsza wydatki na inwestycje (nie obciążają go koszty tworzenia punktów, bo ponosi je franczyzant). Ponadto pobiera on opłaty za włączenie do sieci i opłaty procentowe od zysków. Uzyskuje więc dwojakiego rodzaju profity: wymierne (opłaty) i niewymierne (częstokroć ważniejsze – tj. rozwój firmy). Natomiast franczyzant jest zwolniony od ciężaru budowania renomy i metody na sukces, bo ma wszystko – mówiąc kolokwialnie – „podane na talerzu i gotowe”. A każdy przedsiębiorca wie, że przy obecnych realiach wolnej konkurencji wypracowanie marki jest nieraz rzeczą najtrudniejszą. Jeśli więc pan Jacek będzie dbał o stan lokalu, zatrudni odpowiednich ludzi i ściśle trzymał się będzie wytycznych kontrahenta, to osiągnięcie przez niego zysku jest bardzo prawdopodobne, skoro ciastkarnie franczyzera cieszą się powodzeniem w innych miejscach.

 

Na co zwrócić uwagę przy zawieraniu umów franchisingowych?

 

Do najważniejszych rzeczy, które pan Jacek powinien wziąć pod uwagę, należą:

 

  1. dokładne określenie zakresu upoważnienia: Franczyzer musi jasno sprecyzować, z jakich jego dóbr niematerialnych i oznaczeń franczyzant może korzystać. Jeśli franczyzer posiada np. znaki towarowe czy patenty, to powinien dodatkowo udzielić licencji.
  2. określenie zakresu wyłączności: Często bowiem franczyzantowi zależy na tym, aby na określonym obszarze był on jedynym podmiotem, który prowadzi działalność w sieci franczyzera.
  3. zakaz działalności konkurencyjnej: Franczyzer z pewnością będzie dążył do tego, aby pan Jacek nie otworzył np. innej ciastkarni w ramach konkurencyjnej sieci. Z drugiej strony, zakaz ten często bywa określony zbyt szeroko, np. franczyzant nie może podejmować jakiejkolwiek innej działalności gospodarczej. Należy tego unikać, gdyż trudno uznać, iż np. pan Jacek nie może otworzyć np. zakładu fryzjerskiego, który przecież nie jest żadną konkurencją dla sieci franczyzera, ze względu na zupełnie inną branżę...
  4. precyzyjne zdefiniowanie opłat i zasad ich pobierania: Warto negocjować z franczyzerem! Przecież to przede wszystkim jemu zależy, żeby oddział przynosił zyski i żeby cieszył się powodzeniem wśród klientów. Aby to było możliwe, franczyzant musi mieć jednak za co ten lokal prowadzić. Dlatego też opłata wstępna nie może być zbyt wysoka, bo pan Jacek potrzebuje środków na inwestycje w oddział. Również opłaty okresowe można wynegocjować na korzystnym poziomie (ok. 2%). Zbyt wysokie zrujnują franczyzera. Trzeba pamiętać, że franchising to przykład symbiozy i faktycznie pozycja stron jest tutaj równa, bo obu zależy na sukcesie. A to przekłada się na pozycję w negocjacjach!
  5. należy ponadto koniecznie wskazać, jak ma być liczona opłata okresowa. Czy od przychodu czy też od dochodu? Czy chodzi np. o zysk brutto, czy netto? Brak precyzji może spowodować przyszłe spory.

 

Jest to oczywiście jedynie wprowadzenie do bardzo skomplikowanej problematyki, a wyliczenie ma charakter przykładowy. Umowy franchisingowe są rozbudowane i dość trudne. Jednocześnie potencjalna wartość kontraktu może być bardzo wysoka. Stąd wskazane jest skorzystanie z pomocy profesjonalnego prawnika.


Stan prawny obowiązujący na dzień 15.05.2009


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • dwa + 2 =

 

»Podobne materiały

System elektronicznego prowadzenia ksiąg wieczystych

Nowe technologie wkraczają już do sądów. Jednym z przejawów informatyzacji sądownictwa jest system elektronicznego prowadzenia ksiąg wieczystych. Na czym informatyzacja ta polega i jak korzystać z elektronicznych ksiąg – o tym szerzej w artykule.

 

Opłata za wydanie billingu

Za wydanie billingu, czyli szczegółowego wykazu usług telekomunikacyjnych świadczonych w danym okresie rozliczeniowym, usługodawca może pobierać opłatę. Opłata ta podlega jednak zwrotowi w przypadku uwzględnienia reklamacji usługi.

 

Dane na stronie internetowej firmy

Niektóre spośród spółek handlowych zobowiązane są do podawania na stronach internetowych podstawowych danych je identyfikujących. Szerszy katalog informacji muszą ponadto zamieszczać na stronie internetowej przedsiębiorcy, którzy świadczą usługi lub oferują towary w sprzedaży na odległość, zwłaszcza

 

Zasady odliczania wydatków na nabycie nowych technologii

Autor omawia zasady odliczania wydatków na nabycie nowych technologii w podatku dochodowym od osób fizycznych.

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »