Mamy 11 279 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Umowa zrzeczenia dziedziczenia a dziedziczenie długów

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 16.06.2020

Rodzice się rozwiedli i mają rozdzielność majątkową. Będąc jeszcze w związku małżeńskim, ojciec w roku 2000 zaciągnął kredyt w banku na zakup działki i budowę. Biorącym kredyt był ojciec, mama podpisywała jako żona (wtedy nie mieli rozdzielności majątkowej), dodatkowym zabezpieczeniem był weksel. W 2002 roku, gdy nieruchomość nie była jeszcze wpisana w księgę wieczystą, ojciec sprzedał działkę wraz rozpoczętą budową. Później bank uzyskał bankowy nakaz zapłaty tylko na ojca. W styczniu 2006 zrobili notarialny akt rozdzielności majątkowej, a w maju się rozwiedli, komornik umorzył sprawę pod koniec 2006 r. (brak możliwości ściągnięcia długu). Ojciec zaproponował spisanie umowy zrzeczenia dziedziczenia. Czy tylko ja, czy również mój brat musi podpisać tę umowę i czy podpisanie tej umowy definitywnie zamknie sprawę długu ojca?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Umowa zrzeczenia dziedziczenia a dziedziczenie długów

Umowa z przyszłym spadkodawcą zrzeczenia się dziedziczenia

Podstawę prawną odpowiedzi na przedstawione przez Pana pytanie stanowi art. 1048 Kodeksu cywilnego (K.c.). Zgodnie z jego treścią „spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie aktu notarialnego”.

 

Umowa o zrzeczenie się dziedziczenia to umowa, na mocy której spadkobierca zrzeka się dziedziczenia ustawowego po swym spadkodawcy. Umowę tę zawierają z jednej strony spadkobierca ustawowy, z drugiej zaś – jego przyszły spadkodawca. ak zatem Pan widzi, żeby zrzec się dziedziczenia za życia Pana taty, musi między Panami zostać spisana umowa notarialna. Pana brat również powinien taką umowę z ojcem sporządzić.

 

Co ważne, zrzeczenie się dziedziczenia obejmuje jedynie dziedziczenie ustawowe. Nie wyłącza zatem dziedziczenia testamentowego przez zrzekającego się. Zrzekający się może dziedziczyć na podstawie testamentu sporządzonego zarówno przed, jak i po zrzeczeniu się dziedziczenia (tak: uchwała Sądu Najwyższego z 15 maja 1972 r., sygn. akt II CRN 38/84, OSN 1972, Nr 11, poz. 197). Może też stać się zapisobiorcą testamentowym.

 

Zatem Pana ojciec może spisać z Pana bratem i z Panem umowy o zrzeczeniu się dziedziczenia po jego śmierci. Wówczas nie będziecie Panowie po śmierci ojca niczego dziedziczyć: ani aktywów, ani pasywów, czyli długów. Zgodnie z art. 1049 K.c.:

 

„§ 1. Zrzeczenie się dziedziczenia obejmuje również zstępnych zrzekającego się, chyba że umówiono się inaczej.

 

§ 2. Zrzekający się oraz jego zstępni, których obejmuje zrzeczenie się dziedziczenia, zostają wyłączeni od dziedziczenia, tak jakby nie dożyli otwarcia spadku”.

 

Zrzeczenie się dziedziczenia pozbawia prawa do zachowku

Zrzeczenie się dziedziczenia wywołuje skutki prawne w chwili śmierci spadkodawcy (otwarcia spadku). Zrzekający się lub jego zstępni, których obejmuje zrzeczenie się, zostają wyłączeni od dziedziczenia, tak jakby nie dożyli otwarcia spadku. Nie mają też prawa do zachowku po spadkodawcy.

 

Zrzeczenie się dziedziczenia jest najskuteczniejszym sposobem, aby nie dziedziczyć po śmierci spadkodawcy. Zrzeczenie następuje w drodze umowy, stąd też do jej zawarcia niezbędna jest wola Pańskiego ojca. Zrzec się dziedziczenia można więc w każdym czasie, a termin końcowy wyznacza chwila otwarcia spadku, czyli śmierci spadkodawcy.

 

Ostatnie rozwiązanie to odrzucenie spadku

Jeżeli nie uda się Panu zrzec się dziedziczenia za życia taty, to po jego śmierci może Pan spadek po nim odrzucić. Kwestię odrzucenia spadku reguluje art. 1012 K.c.: „spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić”. Z kolei zgodnie z treścią art. 1015 K.c.:

 

„§ 1. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.

 

§ 2. Brak oświadczenia spadkobiercy w powyższym terminie jest jednoznaczny z prostym przyjęciem spadku. Jednakże gdy spadkobiercą jest osoba nie mająca pełnej zdolności do czynności prawnych albo osoba, co do której istnieje podstawa do jej całkowitego ubezwłasnowolnienia, albo osoba prawna, brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza”.

 

Odrzucenie spadku przez dzieci spadkobiercy

Spadek odrzucony przechodzi na dalszych zstępnych spadkodawcy, a więc na Pana dzieci. W celu uniknięcia takich konsekwencji Pana dorosłe dzieci muszą również spadek odrzucić, natomiast w imieniu dzieci małoletnich może Pan jako ich przedstawiciel ustawowy złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku w ich imieniu po uzyskaniu zgody sądu rodzinnego.

 

Podsumowując, trzeba stwierdzić, że ma Pan dwie możliwości, aby nie dziedziczyć po tacie: zrzeczenie się spadku (forma umowy notarialnej, która może być zawarta w każdej chwili za życia spadkodawcy) lub odrzucenie spadku w terminie 6 miesięcy od dnia dowiedzenia się o tytule powołania, co w zasadzie odpowiada chwili śmierci spadkodawcy. Oświadczenie takie może Pan złożyć przed sądem rejonowym ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy bądź przed notariuszem. Z doświadczenia sugeruję załatwić tego typu sprawy jeszcze za życia Pana ojca, czyli umowa o zrzeczenie się dziedziczenia będzie w Pana sprawie najlepszym wyjściem.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • dwa plus IV =

»Podobne materiały

Czy muszę zrzec się spadku po wujku obciążonego długami?

Zmarł mój wujek, brat mojej mamy, pozostawiając długi. Jego żona (moja ciocia) i dzieci nie przyjęli spadku, moja mama nie żyje. Czy ja też notarialnie muszę się zrzec spadku po wujku obciążonego długami?

 

Jak sprawdzić, czy są jeszcze jakieś długi po zmarłym?

Mój tata zmarł 3 lata temu. Ja i moje 2 siostry przyjęłyśmy w spadku dom. Dopiero teraz dostajemy informacje z banków o długach taty, o których nie miałyśmy pojęcia. Powoli je spłacamy, ale komornik straszy kolejnymi obciążeniami. Czy możemy wystąpić do sądu o uchylenie się od skutków prawnych przyj

 

Spadek a długi – jak zabezpieczyć się po śmierci ojca?

Ojciec ma 84 lata, jest alkoholikiem. Za pobyty w izbie wytrzeźwień ma dług w wysokości 30 tys. zł. Wspólnie z matką wykupił mieszkanie spółdzielcze, ale od wielu lat rodzice maja ustanowioną rozdzielność majątkową. Czy po śmierci ojca ja lub moja siostra będziemy musieli spłacić jego dług

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »