Mamy 10 655 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Uchylenie mandatu

Autor: Katarzyna Cichocka • Opublikowane: 21.03.2008

Artykuł omawia zagadnienia związane z uchyleniem mandatu.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Orzekanie w sprawach o wykroczenia następuje w trzech rodzajach postępowań: zwyczajnym, przyspieszonym i nakazowym. Dodatkowo, zgodnie z art. 2 § 2 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (dalej K.p.w.), w wypadkach wskazanych w ustawie i na zasadach w niej określonych uprawniony organ może nałożyć grzywnę w drodze mandatu karnego.

 

Wystawienie mandatu jest więc w istocie ukaraniem za popełnienie wykroczenia. Co jednak uczynić w wypadku, gdy zostajemy ukarani mandatem lecz w naszej ocenie nie popełniliśmy wykroczenia? Odpowiedź na to pytanie zależy od tego, na jakim etapie kwestionujemy ukaranie mandatem karnym.

 

W pierwszej kolejności zwrócić należy uwagę na obowiązek funkcjonariusza pouczenia nas o przysługujących nam uprawnieniach. Zgodnie bowiem z art. 97 § 3 K.p.w. funkcjonariusz nakładający grzywnę obowiązany jest określić jej wysokość, wykroczenie zarzucone sprawcy oraz poinformować sprawcę wykroczenia o prawie odmowy przyjęcia mandatu karnego i o skutkach prawnych takiej odmowy. Mamy więc dwie możliwości. Możemy odmówić przyjęcia mandatu lub przyjąć mandat karny poprzez jego podpisanie. Niniejszy artykuł dotyczy sytuacji drugiej, tj. takiej, gdy doszło już do przyjęcie mandatu, z którym się nie zgadzamy. Właśnie takie sytuacje występują w praktyce najczęściej.

 

Zgodnie z art. 98 § 3 K.p.w. z chwilą pokwitowania mandatu karnego kredytowanego poprzez jego podpisanie, staje się on prawomocny. Prawomocność mandatu nie oznacza jednak, że nie ma żadnej prawnej możliwości jego podważenia. W art. 101 K.p.w. przewidziano bowiem nadzwyczajny środek zaskarżenia w postaci wniosku o uchylenie prawomocnego mandatu karnego.

 

Zgodnie z art. 101 § 1 K.p.w. prawomocny mandat karny podlega uchyleniu, jeżeli grzywnę nałożono za czyn niebędący czynem zabronionym jako wykroczenie. Podstawa do uchylenia prawomocnego mandatu istnieje więc jedynie wówczas, gdy czyn za który nałożono mandat nie wypełnia znamion żadnego wykroczenia. Uchylenie mandatu karnego jest więc możliwe jedynie wówczas, gdy został on nałożony za zachowanie prawnie obojętne oraz za czyn stanowiący wykroczenie skarbowe albo przestępstwo. Tak więc postępowanie o uchylenie prawomocnego mandatu, jak wskazano już wyżej stanowi nadzwyczajny środek zaskarżenia. Oznacza to, że składając do sądu wniosek o uchylenie prawomocnego mandatu karnego, nie możemy spodziewać się, iż sąd rozpatrzy kwestię naszej winy w popełnieniu wykroczenia. W kwestii uchylenia prawomocnego mandatu sąd orzeka na posiedzeniu, w którym ma prawo uczestniczyć ukarany. Postępowanie kończy się wydaniem postanowienia o uchyleniu prawomocnego mandatu lub o odmowie jego uchylenia – w zależności od wyniku. Jeżeli grzywna nałożona mandatem została już uiszczona, a sąd orzekł o uchyleniu takiego mandatu, obowiązkowo orzeka też o zwrocie uiszczonej kwoty. Postanowienie sądu jest niezaskarżalne.

 

Bardzo ważne jest, aby wniosek wnieść do właściwego organu i we właściwym terminie. Wniosek o uchylenie prawomocnego mandatu karnego należy złożyć do właściwego sądu. Sądem właściwym do rozpoznania sprawy jest ten sąd, który byłby władny do jej rozpoznania w I instancji, a więc sąd rejonowy w wydziale grodzkim, a gdy wydział taki w danym sądzie rejonowym nie istnieje – w wydziale karnym. Termin do wniesienia wniosku wynosi 7 dni od momentu uprawomocnienia się mandatu. Jak wskazano powyżej, mandat staje się prawomocny z chwilą jego przyjęcia czyli podpisania. Dotyczy to najczęściej nakładanych mandatów kredytowanych. Jeżeli natomiast otrzymaliśmy mandat gotówkowy lub zaoczny, staje się on prawomocny w momencie zapłacenia określonej w nim grzywny. Termin 7 dni do wniesienia wniosku o uchylenie prawomocnego mandatu karnego jest terminem zawitym. Oznacza to, że może on zostać przywrócony na zasadach określonych w art. 126 Kodeksu postępowania karnego.

 

Zgodnie z tym przepisem, jeżeli niedotrzymanie terminu do wniesienia wniosku o uchylenie prawomocnego mandatu nastąpiło z przyczyn od nas niezależnych, należy w terminie 7 dni od ustania takiej przeszkody wnieść wniosek o przywrócenie terminu do dokonania danej czynności, dopełniając jednocześnie danej czynności. Jeżeli więc, z przyczyn od nas niezależnych, nie zdążyliśmy wnieść w terminie wniosku o uchylenie mandatu, możemy zrobić to w ciągu 7 dni od ustania tej przeszkody. Warunkiem jest jednoczesne złożenie dwóch wniosków – o uchylenie prawomocnego mandatu i o przywrócenie terminu do jego wniesienia ze wskazaniem przyczyn niedochowania terminu.

 

W konkluzji można pokusić się o stwierdzenie, że przez przyjęcie mandatu karnego, przyznajemy popełnienie czynu, za który została wymierzona grzywna. Możliwości uchylenia prawomocnego mandatu opisane powyżej dotyczą bardzo wąskiego zakresu przypadków tj. tylko takich spraw, gdy ukarano nas za czyn, który nie stanowi jakiegokolwiek wykroczenia, a nie tylko tego, które jest wskazane na mandacie. W sytuacjach, gdy kwestionujemy popełnienie zarzucanego nam wykroczenia mamy prawo do odmowy przyjęcia mandatu.



Stan prawny obowiązujący na dzień 21.03.2008

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »