Mamy 11 050 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Starania o pobyt stały w innym kraju a zatarcie skazania

Autor: Michał Soćko • Opublikowane: 12.10.2017

W przeszłości byłem skazany na karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym jej zawieszeniem na okres 5 lat oraz musiałem zapłacić nawiązkę. Kiedy tej nawiązki nie uiściłem, wyrok został odwieszony i zostałem skazany na 2 lata pozbawienia wolności. Jednak po jej zapłaceniu sąd cofnął decyzję o wykonaniu kary, a później otrzymałem pisemną informację, że moje skazanie uległo już zatarciu. Obecnie nie widnieję w Krajowym Rejestrze Karnym (KRK) jako osoba karana. Jeżeli inny kraj wystąpi z wnioskiem o sprawdzenie mojej karalności, czy otrzyma informację, że byłem kiedykolwiek karany, mimo że wyrok uległ zatarciu? Pytam, bo staram się o pobyt stały w innym kraju, ale obawiam się, że ze względu na moją karalność mogą odrzucić wniosek.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Starania o pobyt stały w innym kraju a zatarcie skazania

Fot. Fotolia

Zgodnie z art. 106 Kodeksu karnego (K.k.) – z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe; wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych.

 

Tak więc według polskiego porządku prawnego uznanie skazania za niebyłe oznacza przyjęcie swoistej fikcji niekaralności skazanego; ustają nie tylko prawne konsekwencje skazania, ale wręcz odrzuca się samą świadomość faktu, że do niego doszło.

 

Sprawca, którego skazanie uległo zatarciu, jest uprawniony do pomijania faktu skazania we wszelkich składanych publicznie deklaracjach, w tym noszących charakter urzędowy. Zachowanie takie nie wyczerpuje znamienia charakteryzującego niektóre typy czynów zabronionych, polegającego na „wprowadzeniu w błąd”, nie może być również traktowane jako „zeznanie nieprawdy lub zatajenie prawdy” w rozumieniu art. 233 § 1 K.k.

 

„Zatarcie skazania prowadzi do swoistej fikcji prawnej, w wyniku której skazanie uważa się za niebyłe, co z kolei implikuje brak warunków określonych w art. 85 K.k. W konsekwencji, orzeczenie obejmujące skazanie, które uległo zatarciu, nie może być wzięte pod uwagę przy łączeniu kar w wyroku łącznym” (wyrok SN z dnia 20 maja 2014 r., II KK 365/13, KZS 2014, nr 9, poz. 8).

 

Natomiast zbyt daleko idące wydaje się jednak stanowisko wyrażone przez SN w wyroku z dnia 29 sierpnia 2013 r., IV KK 168/13, Prok. i Pr. 2013, nr 11, poz. 2, w myśl którego „skutkiem (...) zatarcia skazania jest fakt, że za niebyłe uważa się nie tylko skazanie, lecz samo popełnienie przestępstwa. Oznacza to wprowadzenie fikcji prawnej, że do popełnienia przestępstwa w ogóle nie doszło. W aspekcie pozytywnym od chwili zatarcia skazania prawdziwe – z punktu widzenia porządku prawnego – jest zatem stwierdzenie, że danego przestępstwa nie popełniono” (trafną krytykę zawiera glosa B. J. Stefańskiej, PS 2014, nr 6, s. 138).

 

Wątpliwości budzić może kwestia zakresu wiązania wskazanej powyżej fikcji prawnej. Niewątpliwie wiąże ona nie tylko organy wymiaru sprawiedliwości, lecz także inne organy sprawujące funkcje publiczne. Problem jej skuteczności wobec innych podmiotów wymaga jednak dalszych rozważań.

 

W uchwale z dnia 27 listopada 1984 r., III AZP 6/84, OSNC 1985, nr 8, poz. 105, SN stwierdza, iż: „okoliczność, że skazanie za określone przestępstwo uległo zatarciu (...), nie wyłącza możliwości oceny zachowania się osoby, w stosunku do której zatarcie nastąpiło, celem ustalenia, czy spełnia ona warunki z ustawy (...) o szczególnych uprawnieniach kombatantów (...) do uzyskania świadczeń w tej ustawie przewidzianych”. W uzasadnieniu zwrócono uwagę na fakt, że zatarcie skazania nie oznacza zmiany oceny sprawcy w sferze etyczno-moralnej.

 

Jak wskazuje się w orzecznictwie administracyjnym, „zatarcie skazania według art. 106 k.k. nie oznacza na gruncie postępowania administracyjnego, szczególnie przy badaniu przesłanki dawania rękojmi należytego wykonywania obowiązków, że czyn nie został popełniony, a wyrok skazujący nie został wydany. Zatarcie skazania jest pewną fikcją prawną i oznacza, że skazanemu ponownie przysługuje status osoby niekaranej, bowiem przyjmuje się, że skazanie jako zdarzenie historyczne nie miało w ogóle miejsca. Nie oznacza to, że zatarcie skazania stwarza niewzruszalne prawne domniemanie niewinności w stosunku do danego czynu. Nie chodzi tu bowiem o domniemanie, lecz o fikcję prawną. Trudno mówić o domniemaniu, skoro zostało ono już wcześniej obalone prawomocnym wyrokiem. Zatarcie skazania nie oznacza więc anulowania treści wyroku, tj. wyeliminowania go z mocą wsteczną z porządku prawnego jako w ogóle niewydajnego, i nie niweluje też całkowicie wszystkich skutków skazania” (wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 2014 r., II GSK 279/13, LEX nr 1485533).

 

W Pana przypadku na pewno trzeba podnieść, iż zgodnie z terminem wyznaczonym w Decyzji ramowej Rady UE 2009/315/WSiSW z dnia 26 lutego 2009 r. w sprawie organizacji wymiany informacji pochodzących z rejestru karnego pomiędzy państwami członkowskimi oraz treści tych informacji oraz w ustawie z dnia 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym (Dz. U. Nr 20, poz. 132) – został uruchomiony Europejski system przekazywania informacji z rejestrów karnych (ECRIS). System ten opiera się na elektronicznej wymianie pomiędzy organami centralnymi państw członkowskich UE (w Polsce organem centralnym został wyznaczony Krajowy Rejestr Karny) – poprzez szyfrowaną sieć teleinformatyczną – podstawowych informacji o skazaniach.

 

Jednak za przestępstwo popełnione w Polsce stosuje się polskie przepisy dotyczące zatarcia skazania, stąd w myśl art. 14a ustawy o KRK: „Informacja o osobie sporządzona na podstawie danych zgromadzonych w Rejestrze dla celów innych niż postępowanie karne nie zawiera danych o skazaniach, o których mowa w art. 1 ust. 2 pkt 4 (dane o osobach będących obywatelami polskimi prawomocnie skazanymi przez sądy państw obcych), jeżeli od daty uprawomocnienia się orzeczenia upłynął okres wskazany w art. 76 § 1 albo art. 107 Kodeksu karnego w stosunku do określonych w nich kar oraz środków karnych.

 

Należy podkreślić, że również po upływie tych okresów skazania takie byłyby wykazywane do celów postępowania karnego. Ponadto skazania takie byłyby wykazywane na wyraźne żądanie osoby, której informacja dotyczy.

 

Reasumując, w oparciu o analizę przepisów ustawy i prawa europejskiego państwa zagraniczne mogą wnosić o udzielenie informacji o widnieniu w rejestrze karnym dotyczącym Pana. Jeżeli pytania te dotyczą kwestii administracyjnych (generalnie innych niż karne), to informacja o Pana skazaniu nie będzie udostępniona. Jeżeli będzie dotyczyć postępowania karnego za granicą, polskie organy mogą wskazać, że doszło w Pana przypadku do zatarcia skazania.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • trzy - dziewięć =

»Podobne materiały

Jak zdobyć zaświadczenie o niekaralności przebywając w UK?

Jak wygląda sprawa zatarcia skazania? Czy na wniosek, czy automatycznie? Jak zdobyć zaświadczenie o niekaralności z Polski, przebywając w więzieniu w UK?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »