Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Spadkobiercy zamieszkali w USA, kto może ich reprezentować w sądzie?

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 02.10.2016

Problem dotyczy sprawy spadkowej po mojej zmarłej siostrze. Kto może reprezentować w sądzie jej męża i dzieci na stałe zamieszkałych w USA? Spadek obejmuje działkę i dom po rodzicach, których właścicielami po 1/4 jesteśmy my, czworo rodzeństwa. Po zmarłej siostrze dziedziczą mąż i dwoje dzieci. Niestety oni nie mogą przyjechać i uczestniczyć w rozprawie sądowej. Czy ja, mając notarialne pełnomocnictwo jako szwagierka, mogę reprezentować szwagra i jego dzieci w sądzie?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Pyta Pani, czy może, mając notarialne pełnomocnictwo jako szwagierka, reprezentować męża siostry i jego dzieci w sądzie. Pyta Pani o „sprawę spadkową” po zmarłej siostrze, stąd przyjmuję, że jest to sprawa o stwierdzenie nabycia spadku po Pani siostrze.

 

Zgodnie z art. 87 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (w K.p.c.):

 

„§ 1. Pełnomocnikiem może być adwokat lub radca prawny, a w sprawach własności przemysłowej także rzecznik patentowy, a ponadto osoba sprawująca zarząd majątkiem lub interesami strony oraz osoba pozostająca ze stroną w stałym stosunku zlecenia, jeżeli przedmiot sprawy wchodzi w zakres tego zlecenia, współuczestnik sporu, jak również małżonek, rodzeństwo, zstępni lub wstępni strony oraz osoby pozostające ze stroną w stosunku przysposobienia.

§ 2. Pełnomocnikiem osoby prawnej lub przedsiębiorcy, w tym nieposiadającego osobowości prawnej, może być również pracownik tej jednostki albo jej organu nadrzędnego. Osoba prawna prowadząca, na podstawie odrębnych przepisów, obsługę prawną przedsiębiorcy, osoby prawnej lub innej jednostki organizacyjnej może udzielić pełnomocnictwa procesowego – w imieniu podmiotu, którego obsługę prawną prowadzi – adwokatowi lub radcy prawnemu, jeżeli została do tego upoważniona przez ten podmiot.

§ 3. W sprawach o ustalenie i zaprzeczenie pochodzenia dziecka i o roszczenia alimentacyjne pełnomocnikiem może być również przedstawiciel właściwego w sprawach z zakresu pomocy społecznej organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organizacji społecznej, mającej na celu udzielanie pomocy rodzinie.

§ 4. W sprawach związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego pełnomocnikiem rolnika może być również przedstawiciel organizacji zrzeszającej rolników indywidualnych, której rolnik jest członkiem.

§ 5. W sprawach związanych z ochroną praw konsumentów pełnomocnikiem może być przedstawiciel organizacji, do której zadań statutowych należy ochrona konsumentów.

§ 6. W sprawach związanych z ochroną własności przemysłowej pełnomocnikiem twórcy projektu wynalazczego może być również przedstawiciel organizacji, do której zadań statutowych należą sprawy popierania własności przemysłowej i udzielania pomocy twórcom projektów wynalazczych.”

 

Jak wynika z powyższego, na podstawie pełnomocnictwa nie może Pani reprezentować w sądzie swojego szwagra oraz siostrzeńców, bowiem nie występuje Pani w powyższym katalogu osób uprawnionych do reprezentacji.

 

Co więcej, w postępowaniu w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku sąd przeprowadza szczególnego rodzaju dowód, którego nie może złożyć jego pełnomocnik (nawet skutecznie ustanowiony). Jest to tzw. zapewnienie spadkowe.

 

Zgodnie z art. 669 K.p.c. – sąd spadku wydaje postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku po przeprowadzeniu rozprawy, na którą wzywa wnioskodawcę oraz osoby mogące wchodzić w rachubę jako spadkobiercy ustawowi i testamentowi.

 

Według art. 671 Kodeksu cywilnego (K.c.):

 

„§ 1. Za dowód, że nie ma innych spadkobierców, może być przyjęte zapewnienie złożone przez zgłaszającego się spadkobiercę.

§ 2. W zapewnieniu zgłaszający się powinien złożyć oświadczenie co do wszystkiego, co mu jest wiadome:

1) o istnieniu lub nieistnieniu osób, które wyłączałyby znanych spadkobierców od dziedziczenia lub dziedziczyłyby wraz z nimi;

2) o testamentach spadkodawcy.

§ 3. Pod względem skutków karnych zapewnienie jest równoznaczne ze złożeniem zeznań pod przyrzeczeniem, o czym sędzia powinien uprzedzić składającego zapewnienie.”

 

Zapewnienie złożone przez zgłaszającego się spadkobiercę jest szczególnym środkiem dowodowym stosowanym w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku. Jego celem jest ustalenie, że nie ma innych spadkobierców niż ustaleni w toku postępowania spadkowego. Nie jest możliwe natomiast dokonywanie na jego podstawie ustaleń pozytywnych, czyli istnienia pokrewieństwa lub małżeństwa, a w konsekwencji dziedziczenia ustawowego przez takie osoby, gdyż w zakresie okoliczności dotyczących stanu cywilnego wyłączność dowodową mają akty stanu cywilnego (zob. uzasadnienie postanowienia SN z 31 marca 2006 r., IV CSK 103/2005, LexisNexis nr 2452620, oraz uwagę 2 do art. 670).

 

Ponadto na podstawie zapewnienia spadkowego można ustalić istnienie lub nieistnienie testamentów spadkodawcy, nie można jednak za pomocą tego dowodu ustalić innych okoliczności (postanowienie SN z 21 lipca 1966 r., III CR 170/66, OSNCP 1967, nr 5, poz. 86, LexisNexis nr 314729).

 

Zapewnienie podlega ogólnym regułom oceny dowodów, co oznacza w szczególności, że jego ewentualna sprzeczność z innymi dowodami przeprowadzonymi w sprawie wyłącza możliwość oparcia się na zapewnieniu jako dowodzie wskazującym na brak innych spadkobierców (por. postanowienie SN z 21 listopada 1997 r., II CKU 15/97, LexisNexis nr 328569).

 

Redakcja omawianego przepisu oraz skutki, jakie zapewnienie spadkowe wywiera w sferze prawa karnego, wyłączają możliwość złożenia zapewnienia przez pełnomocnika. Oświadczenie takie może jednak złożyć przedstawiciel ustawowy. Z omawianego przepisu nie wynika, aby zapewnienie mieli składać wszyscy spadkobiercy, jest mowa jedynie o „zgłaszającym się spadkobiercy”.

 

Jednak na spadkobiercę nie może zostać nałożony obowiązek złożenia zapewnienia. Powinien on być jednak uprzedzony o tym, że brak zapewnienia może spowodować konieczność dokonania ogłoszeń.

 

Zapewnienie – od strony skutków prawnych – jest zrównane z zeznaniem złożonym pod przyrzeczeniem. Obowiązkiem sędziego jest pouczenie składającego zapewnienie o tych skutkach, tj. o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań przewidzianej przez art. 233 § 1 K.k., co stanowi jednocześnie warunek odpowiedzialności karnej, stosownie do art. 233 § 2 K.k.

 

Jeżeli zapewnienie nie zostanie złożone, to stosownie do art. 672 K.p.c. – jeżeli zapewnienie nie było złożone albo jeżeli zapewnienie lub inne dowody nie będą uznane przez sąd za wystarczające, postanowienie w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku może zapaść dopiero po wezwaniu spadkobierców przez ogłoszenie.

 

W związku z brakiem obowiązku składania zapewnienia w trybie art. 670, jak również w związku z tym, że wniosek o stwierdzenie nabycia spadku może być złożony przez osobę spoza kręgu spadkobierców, może dojść do sytuacji, gdy zapewnienie nie zostanie w ogóle złożone. Wówczas sąd jest zobowiązany do wezwania spadkobierców przez ogłoszenie, niezależnie od tego, czy inne dowody, jakimi dysponuje, wskazują na osoby spadkobierców, czy też takich dowodów brak.

 

Złożone zapewnienie może być z kolei niekompletne (nie zawiera wszystkich informacji potrzebnych do ustalenia kręgu spadkobierców), niewiarygodne w zestawieniu z innymi dowodami w sprawie lub z innych przyczyn może być uznane przez sąd za niewystarczające. Jeżeli jednocześnie pozostałe dowody przeprowadzone w sprawie nie pozwalają na ustalenie kręgu spadkobierców, to sąd także jest zobowiązany do dokonania ogłoszenia.

 

Ogłoszenie powinno zawierać:

 

1) imię, nazwisko, zawód oraz ostatnie miejsce zwykłego pobytu spadkodawcy;

2) datę śmierci spadkodawcy;

3) wskazanie majątku pozostałego po spadkodawcy;

4) wezwanie, aby spadkobiercy w ciągu trzech miesięcy od dnia wskazanego w ogłoszeniu zgłosili i udowodnili nabycie spadku, gdyż w przeciwnym razie mogą być pominięci w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku.

 

Ogłoszenie umieszcza się w piśmie poczytnym na całym obszarze Państwa i podaje publicznie do wiadomości w ostatnim miejscu zwykłego pobytu spadkodawcy na tym obszarze, w sposób w miejscu tym przyjęty.

 

Jeżeli wartość spadku jest nieznaczna, sąd może zaniechać umieszczenia ogłoszenia w piśmie.

 

Po upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia sąd wyznaczy w celu rozpoznania zgłoszonych żądań rozprawę, na którą wezwie także osoby, które zgłosiły żądanie i podały miejsce zamieszkania, a jeżeli w ciągu trzech miesięcy od dnia ogłoszenia o wezwaniu spadkobierców nikt nie zgłosił nabycia spadku albo zgłaszający się nie udowodnił go na rozprawie, sąd wyda postanowienie stwierdzające nabycie spadku przez spadkobierców, których prawa zostały ustalone.

 

Jak z powyższego wynika, Pani nie może być pełnomocnikiem szwagra oraz siostrzeńców w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku, gdyż przede wszystkim nie należy Pani do kręgu osób wskazanych w ustawie, mogących być pełnomocnikami. Ponadto byłoby to utrudnione ze względu na konieczność złożenia osobistego zapewnienia spadkowego przez jednego ze spadkobierców.

 

Istnieje możliwość odebrania zapewnienia spadkowego przez konsula. Jest to procedura droższa i dłuższa, ale zapewne mniej kłopotliwa i mniej kosztowna niż przylot do kraju.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • VI minus X =

»Podobne materiały

Czy dziecko z pierwszego małżeństwa dziedziczy po drugim mężu matki?

Moja żona była wcześniej dwukrotnie zamężna. Z pierwszego małżeństwa, które zakończyło się rozwodem, ma syna i córkę. Po kilku latach ponownie wyszła za mąż. Jej drugi mąż zmarł, przepisując na nią cały majątek (dom, meble, etc.) Po kolejnych czterech latach została moją żoną. Od

 

Narodziny dziecka po odrzuceniu spadku

W 2010 roku syn złożył oświadczenie o odrzuceniu spadku po zmarłym w 2007 roku wujku swojego ojca, po którym dziedziczył ustawowo. W zeszłym roku urodziła się synowi córka. Czy syn musi odrzucić wymieniony wyżej spadek również w imieniu swojej nieletniej córki, która urodziła się po odrzuceniu spadk

 

Odwołanie od sprawy spadkowej

Dziadek w 1990 r. spisał u notariusza testament, ustanawiając jedynego spadkobiercę – moją mamę. W 1997 r. odbyła się sprawa spadkowa, po śmierci dziadka. Sąd w postanowieniu stwierdził, że spadek otrzymuje w całości siostra mojej mamy (mimo że testament wskazywał mamę). Nikt nie podważał wyro

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »