.
Mamy 12 435 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Rozbiórka domu

Autor: Bogusław Nowakowski • Opublikowane: 27.09.2012

Z powodu osuwiska nadzór budowlany wydał decyzję o rozbiórce domu. Otrzymaliśmy kilka tysięcy złotych, o 200 tys. odszkodowania walczymy w sądach. Nie mamy domu, żadnej pomocy. Czy mogę zwrócić się z wnioskiem o wywłaszczenie na żądanie właściciela? Rada miasta moją działkę z domem wyłączyła z zabudowy w planach zagospodarowania przestrzennego, nie mogę więc nic zrobić. Zgodnie z ustawą o szczególnych zasadach odbudowy (art. 13c) powinniśmy dostać odszkodowanie, jednak miasto odmawia, bo nie podjęto uchwały o miejscowym planie odbudowy (co zrobiły inne miasta). Jak dochodzić swoich praw?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Jak Pan wskazuje:

 

  1. w wyniku osuwiska nadzór budowlany wydał decyzję o rozbiórce domu należącego do Pana/Państwa,
  2. rada miasta wyłączyła z zabudowy Pana działkę, na której stoi dom (nie wskazuje Pan, w jakiej formie to nastąpiło),
  3. miasto wskazuje, że brak uchwalenia planu zagospodarowania stoi na przeszkodzie do wypłaty Panu odszkodowania lub podjęcia innych działań w związku z rozbiórką domu.

 

Wskazany przez Pana przepis ma brzmienie:

 

„Art. 13c. 1. Rada gminy w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie rozporządzenia, o którym mowa w art. 2, na obszarach wpisanych do rejestru, o którym mowa w art. 13b, może na wniosek wójta, burmistrza albo prezydenta miasta wyznaczyć, w drodze aktu prawa miejscowego, obszar, na którym obowiązuje zakaz budowy nowych budynków, odbudowy oraz rozbudowy, przebudowy i nadbudowy istniejących budynków, kierując się potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia.

 

2. Jeżeli w związku z wejściem w życie aktu prawa miejscowego, o którym mowa w ust. 1, korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone, właściciel albo użytkownik wieczysty może żądać od gminy:

 

1) odszkodowania za poniesioną szkodę albo

2) wykupu nieruchomości lub jej części.

 

3. Wykonanie obowiązku wynikającego z roszczeń, o których mowa w ust. 2, powinno nastąpić w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku, chyba że strony postanowią inaczej. W przypadku opóźnienia w wypłacie odszkodowania lub wykupie nieruchomości właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu nieruchomości przysługują odsetki ustawowe. Spory w sprawach, o których mowa w ust. 2, rozstrzygają sądy powszechne”.

 

Został on wprowadzony ustawą z dnia 6 sierpnia 2010 r. o zmianie ustawy o szczególnych zasadach odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych zniszczonych lub uszkodzonych w wyniku działania żywiołu oraz niektórych innych ustaw – która weszła w życie z dniem ogłoszenia w Dz. U. z 2010 r. Nr 149, poz. 996, tj. 16 sierpnia 2010 r.

 

Jak wskazuje art. 13b, „jeżeli na terenie gminy obszar, na którym nastąpiło zniszczenie lub uszkodzenie obiektów w wyniku osunięcia ziemi, nie był wpisany do rejestru prowadzonego przez starostę na podstawie art. 110a ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz. U. z 2008 r. Nr 25, poz. 150, z późn. zm.), wójt, burmistrz albo prezydent miasta występuje do starosty z wnioskiem o wpisanie tego terenu do rejestru. Starosta wpisuje do rejestru informacje o obszarze, na którym nastąpiło osunięcie ziemi, w terminie 7 dni od dnia złożenia wniosku”.

 

Z art. 2 wynika, że „Prezes Rady Ministrów na podstawie danych przekazywanych przez właściwych wojewodów, uwzględniając rodzaj żywiołu oraz skutki przez niego wyrządzone, na okres nie dłuższy niż 24 miesiące, określa, w drodze rozporządzenia, gminy lub miejscowości, w których stosuje się szczególne zasady odbudowy, remontów i rozbiórek obiektów budowlanych, a także szczególne zasady zagospodarowania terenów oraz zasady i tryb nabywania nieruchomości, w związku z osunięciem ziemi”.

 

Rozporządzenie takie zostało wydane dnia 4 stycznia 2011 r. Stwierdza ono, że „wykaz gmin, poszkodowanych w wyniku działania powodzi, wiatru, intensywnych opadów atmosferycznych lub pożarów, które miały miejsce w 2008 r., 2009 r. i w miesiącach od stycznia do listopada 2010 r., określa załącznik nr 1 do rozporządzenia”.

 

Wykaz gmin, poszkodowanych w wyniku osunięcia ziemi, od dnia wejścia w życie rozporządzenia określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.

 

Jak mniemam, Pana gmina jest w tych wykazach.

 

Jak wynika z art. 13c.1. Rada „może” wyznaczyć takie tereny na wniosek burmistrza. Słowo „może” wskazuje, że nie musi czynić tego z własnej inicjatywy – należy ona do burmistrza.

 

Prawo do zgłoszenia wniosku o wykup powstaje w razie:

 

  1. uchwalenia przez radę gminy i wskazania obszaru, na którym obowiązuje zakaz budowy nowych budynków, odbudowy oraz rozbudowy, przebudowy i nadbudowy istniejących budynków,
  2. wejścia w życie takiej uchwały,
  3. niemożliwości lub istotnego ograniczenia korzystania z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodny z dotychczasowym przeznaczeniem,
  4. bycia właścicielem lub użytkownikiem wieczystym takiego terenu.

 

Formalnie z uwagi na brak takiej uchwały nie powstało po Pana stronie prawo do żądania odszkodowania lub wykupu terenu.

 

Wskazuje Pan jednak, iż rada gminy Pana grunt wraz z domem (obecnie jest po rozbiórce domu) wyłączyła z zabudowy w planach zagospodarowania przestrzennego.

 

Nie jest to co prawda odrębna uchwała wskazana w ustawie, ale można ją ocenić jako zapowiedź takiej uchwały. A skoro w zapowiedzi jest wskazane, że Pana teren będzie potraktowany jako obszar, na którym obowiązuje zakaz budowy nowych budynków, odbudowy oraz rozbudowy, przebudowy i nadbudowy istniejących budynków – można uznać, ze rada gminy w jakiś sposób dokonała takiego ustalenia, jak wynika z art. 13c ust. 1, i ustalenie to weszło w życie.

 

Konieczne byłoby ustalenie, jak do tego doszło, w jakiej formie, oraz należy ocenić, czym to naprawdę jest. Ponadto konieczne jest sprawdzenie, czy Pana teren wpisany do rejestru starostwa jako teren, na jakim nastąpiło usuniecie ziemi. Brak planu zagospodarowania przestrzennego formalnie nie stoi na przeszkodzie podjęciu działań związanych z Pana działką.

 

W praktyce, na co Pan wskazał, gminy podejmują w tym zakresie odrębne uchwały. Z uwagi na to, że zasadniczo ich podjęcie nie jest obowiązkowe, trudno jest zarzucić radzie naruszenie prawa.

 

Wniosek w tej sprawie powinien złożyć burmistrz w ciągu 3 miesięcy od wejścia w życie zmienionej uchwały – o ile takie tereny były w gminie przed dniem 16.06.2010r. Gdyby powstały one po tej dacie, burmistrz nie ma żadnego terminu, w jakim musi to uczynić. Taka postawa uniemożliwia jednak prawidłowe korzystanie z nieruchomości. Zwłoka burmistrza może zostać potraktowana jako naruszenie prawa.

 

Według Kodeksu cywilnego:

 

„Art. 4171.

§ 1. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie aktu normatywnego, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności tego aktu z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą.

 

§ 2. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez wydanie prawomocnego orzeczenia lub ostatecznej decyzji, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu ich niezgodności z prawem, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej. Odnosi się to również do wypadku, gdy prawomocne orzeczenie lub ostateczna decyzja zostały wydane na podstawie aktu normatywnego niezgodnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą.

 

§ 3. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez niewydanie orzeczenia lub decyzji, gdy obowiązek ich wydania przewiduje przepis prawa, jej naprawienia można żądać po stwierdzeniu we właściwym postępowaniu niezgodności z prawem niewydania orzeczenia lub decyzji, chyba że przepisy odrębne stanowią inaczej.

 

§ 4. Jeżeli szkoda została wyrządzona przez niewydanie aktu normatywnego, którego obowiązek wydania przewiduje przepis prawa, niezgodność z prawem niewydania tego aktu stwierdza sąd rozpoznający sprawę o naprawienie szkody”.

 

Wymagałoby to jednak wykazania, że burmistrz miał obowiązek złożenia wniosku do rady o podjęcie stosownej uchwały, a obowiązujące przepisy nie dają podstawy do złożenia takiego wniosku.

 

W zaistniałej sytuacji zwróciłbym się do burmistrza o wykup działki, powołując się na to, że została ona wyłączona z zabudowy w planie zagospodarowania przestrzennego. Nie jest to podstawa, jaka powinna być wskazana, ale lepiej chyba podjąć takie działania, niż czekać na zakończenie procesu.

 

Wszystko jest w ręku burmistrza.

 

Ewentualnie może Pan rozważyć zmianę powództwa w prowadzonym procesie lub dodanie do niego odrębnego roszczenia z tego tytułu.  Wtedy sąd oceniałby, czy rada miała obowiązek podjęcia uchwały a burmistrz miał obowiązek złożenia wniosku o podjęcie stosownej uchwały.  Uważam jednak, że z uwagi na brak uchwały roszczenie w tym zakresie może zostać oddalone.

 

W Krakowie jako podstawa uchwały wskazany jest art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 roku o samorządzie gminnym, który brzmi:

 

„Art. 18.2. Do wyłącznej właściwości rady gminy należy:

5) uchwalanie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego”.

 

Uchwała może być podjęta tylko przez radę miasta, jednak inicjatywa w tej sprawie należy według ustawy o odbudowie do burmistrza.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 3 - 5 =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »