Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Równoważny czas pracy

Autor: Wioletta Dyl • Opublikowane: 14.10.2013

Czy osoba pracująca na podstawie równoważnego czasu pracy może pracować przez dwa dni z rzędu po 12 godzin?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Z podanych przez Pana informacji wynika, że problem dotyczy równoważnego czasu pracy, a związku z tym pojawiło się pytanie, czy pracodawca może dzień po dniu wyznaczyć dwunastogodzinny czas pracy.

 

Trzeba tu zauważyć, że system równoważnego czasu pracy (art. 135 Kodeksu pracy; w skrócie: K.p.) charakteryzuje się możliwością wydłużenia dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż – co do zasady – do 12 godzin, przy zachowaniu przeciętnej 40-godzinnej, tygodniowej normy czasu pracy w przeciętnie pięciodniowym tygodniu pracy, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym jednego miesiąca. Miesięczny okres pracy w szczególnie uzasadnionych przypadkach może być przedłużony do trzech miesięcy. Przy okresach rozliczeniowych dłuższych niż jednomiesięczne praca może się rozkładać nierównomiernie w poszczególnych miesiącach. Fakt ten nie może jednak powodować obniżenia wynagrodzenia pracownika poniżej płacy minimalnej.

 

Istotą równoważnego systemu czasu pracy jest zatem przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy – maksymalnie do 12 godzin na dobę. Jest to jednak przedłużenie kosztem skróconego lub wolnego dnia pracy w innym dniu – co wcale nie oznacza, że w następnym.

 

Taki system pracy daje dużą swobodę w dostosowywaniu natężenia prac do potrzeb zakładu pracy. Można bowiem skumulować pracę w okresie, kiedy jest więcej zleceń, i ograniczyć liczbę dni lub godzin pracy wtedy, gdy jest ich mniej. Nierównomierny rozkład czasu pracy może polegać na:

 

  1. kumulowaniu 12-godzinnych dni pracy w jednej części okresu rozliczeniowego i następnie równoważeniu ich dniami wolnymi w innej jego części;
  2. zróżnicowaniu dobowych wymiarów czasu pracy pracowników w poszczególnych dniach okresu rozliczeniowego, co oznacza, że w niektóre dni pracują oni dłużej, w inne krócej.

 

Jedną za zasad regulujących czas pracy pracownika, obowiązującą także w systemie równoważnego wymiaru czasu pracy, jest zasada przeciętnie pięciodniowego tygodnia pracy. Według niej liczba dni pracy w poszczególnych tygodniach może być zróżnicowana w poszczególnych tygodniach danego okresu rozliczeniowego. Liczy się jedynie to, aby ostatecznie w całym okresie rozliczeniowym przeciętna liczba dni pracy w tygodniu nie przekraczała pięciu.

 

Można więc tak skonstruować harmonogram, aby pracownik świadczył pracę w jednym tygodniu np. przez sześć dni, a w innym przez cztery (w ramach tego samego okresu rozliczeniowego). Niezgodne z prawem jest natomiast polecenie pracownikowi pracy w jednym tygodniu przez siedem dni, a w innym zaś – przez trzy. W takiej sytuacji niemożliwe byłoby bowiem zachowanie obowiązujących 35 godzin nieprzerwanego odpoczynku tygodniowego.

 

Ustalając więc harmonogram równoważnego czasu pracy, zgodnie z art. 132 i 133 K.p. pracodawca musi pamiętać o konieczności zapewnienia pracownikowi odpowiedniego okresu odpoczynku. Godziny pracy powinny być ustalone tak, aby w każdej dobie pracownik miał zagwarantowane 11 godzin nieprzerwanego odpoczynku, a w każdym tygodniu (siedem następujących po sobie dni kalendarzowych) – nieprzerwane 35 godzin. Co do zasady trzydziestopięciogodzinny odpoczynek powinien przypadać w niedzielę, jeśli takie rozwiązanie jest możliwe.

 

Nie trzeba zapewniać trzydziestopięciogodzinnego odpoczynku, jeśli okres rozliczeniowy kończy się w środku tygodnia pracy. Odpoczynek tygodniowy musi być bowiem udzielony w każdym tygodniu pracy, który oznacza siedem kolejnych dni, poczynając od początku okresu rozliczeniowego. Jeśli zatem dany okres rozliczeniowy kończy się przed upływem jakiegoś miesiąca pracy (np. październik), a więc przed upływem 7 dni, to nie można w takim przypadku mówić o tygodniu pracy. W zawiązku z tym za ten „nieskończony” tydzień odpoczynek tygodniowy nie przysługuje.

 

Jeżeli pracownik pracuje także w niedziele i święta, pracodawca tworząc harmonogram, musi pamiętać o zapewnieniu pracownikowi odpowiedniej liczby dni wolnych od pracy w liczbie odpowiadającej co najmniej liczbie niedziel, świąt oraz dni wolnych z tytułu pięciodniowego tygodnia pracy przypadających w danym okresie rozliczeniowym (art. 147 K.p.). Dzień wolny to według doktryny kolejne 24 godziny przypadające bezpośrednio po zakończonej zmianie.

 

Jak zatem wynika z powyższych rozważań, wziąwszy pod uwagę, że doba ma 24 godziny, pracodawca może ustalić dwa kolejne dni po 12 godzin pracy, oczywiście przy zachowaniu wskazanych powyżej warunków, tj. minimum 11 godzin odpoczynku dobowego i zasadniczo 35 godzin odpoczynku tygodniowego. Jeżeli natomiast przedłużony czas pracy miałby wynosić 16 godzin, to minimalny odpoczynek po tym czasie pracy wynosi również 16 godzin.

 

Ważny jest tu także harmonogram pracy ustalany w całym okresie rozliczeniowym.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • X plus 6 =

»Podobne materiały

Kierowca zatrudniony w równoważnym systemie czasu pracy

Moje pytanie dotyczy kierowców zatrudnianych w równoważnym systemie czasu pracy. Jaki zapis powinien znaleźć się w informacji o warunkach zatrudnienia, aby było jasne, że czas między kursami nie wlicza się do czasu pracy? Kierowcy jeżdżą według rozkładu jazdy.  

 

Praca w ruchu ciągłym

Czy pracownicy mogą pracować w systemie zmianowym ciągłym (włącznie z sobotami i niedzielami)? Czy w tym systemie mogą być zmiany co 12 godzin? Kiedy występują nadgodziny? Jakie są według prawa dni wolne w systemie pracy w ruchu ciągłym?  

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »