Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Renta po mężu

Autor: Wioletta Dyl • Opublikowane: 09.08.2013

Od 27 lat jestem mężatką; od początku małżeństwa nie pracowałam, mąż ma własną firmę. Niedawno podjęłam jednak pracę na pół etatu. Czy w takiej sytuacji w razie śmierci męża będę miała prawo do renty rodzinnej, czy może prawo do renty po mężu przysługuje jedynie niepracującym żonom? Jeśli renta będzie mi przysługiwać, to czy moje zarobki mogą ją zmniejszyć?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Renta po mężu

Uprawnienia wdowy do renty po zmarłym mężu

Renta rodzinna jest świadczeniem przewidzianym w ubezpieczeniach emerytalnym, rentowym i wypadkowym, i przysługuje w sytuacji utraty żywiciela.

Ustawa emerytalna omawia szczegółowo uprawnienia wdowy do renty rodzinnej po zmarłym mężu. Art. 70 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wskazuje, że wdowa ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli:

  1. w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat lub była niezdolna do pracy albo
  2. wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym mężu, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole – 18 lat życia, lub jeżeli sprawuje pieczę nad dzieckiem całkowicie niezdolnym do pracy oraz do samodzielnej egzystencji lub całkowicie niezdolnym do pracy, uprawnionym do renty rodzinnej.

Okresowa renta rodzinna

Wdowa, która nie spełnia żadnego z wymienionych warunków wymaganych do przyznania renty rodzinnej i nie posiada niezbędnych źródeł utrzymania, ma prawo do okresowej renty rodzinnej przez okres jednego roku od dnia śmierci męża albo przez okres uczestniczenia w zorganizowanym szkoleniu mającym na celu uzyskanie kwalifikacji do wykonywania pracy zarobkowej, nie dłużej jednak niż przez 2 lata od śmierci męża.

Prawo do renty rodzinnej po mężu nabywa również wdowa, która ukończyła 50 lat lub stała się niezdolna do pracy po śmierci męża, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego śmierci lub od zaprzestania wychowywania wskazanych wyżej osób.

W każdej sytuacji, w której wdowa ubiega się o rentę rodzinną po zmarłym mężu, musi zostać spełniony jeszcze jeden warunek: wdowa może uzyskać prawo do tego świadczenia wtedy, gdy w chwili śmierci męża pozostawała z nim we wspólności małżeńskiej. W tym celu powinna ona złożyć odpowiednie oświadczenie w punkcie V wniosku o rentę rodzinną składanego na formularzu ZUS Rp-2.

Kiedy uprawnionemu małżonkowi przysługuje renta rodzinna?

Jednakże należy pamiętać, że renta rodzinna przysługuje uprawnionemu małżonkowi osoby, która w chwili śmierci miała ustalone prawo do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy bądź też spełniała warunki wymagane do uzyskania jednego z tych świadczeń. To oznacza, że aby wdowa uzyskała rentę po mężu, nie wystarczy, że spełni wymogi przewidziane dla niej przez ustawę emerytalną. Renta rodzinna ma bowiem charakter pochodny po osobie zmarłej i jest ustalana w oparciu o świadczenie, które otrzymywała ona za życia lub które mogłaby ewentualnie otrzymać, gdyż spełniała wymagane warunki.

W przypadku, gdy osoba zmarła miała do dnia śmierci ustalone prawo do emerytury lub renty, sytuacja jest prosta. Wdowa może uzyskać to świadczenie, o ile oczywiście sama spełnia warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej. Bardziej skomplikowana jest sytuacja, gdy osoba zmarła nie miała przyznanej emerytury bądź renty. Wówczas po złożeniu wniosku o rentę rodzinną ZUS bada, czy zmarły spełniał warunki do uzyskania jednego z tych świadczeń. Przy ocenie prawa do renty ZUS przyjmuje, że osoba zmarła była całkowicie niezdolna do pracy nawet wtedy, gdy w chwili śmierci faktycznie była zdolna do pracy.

Renta rodzinna wynosi dla jednej osoby uprawnionej 85% świadczenia, które przysługiwałoby zmarłemu.

Podstawą obliczenia emerytury ustalanej według nowych, zreformowanych zasad jest kwota zwaloryzowanych składek na ubezpieczenie emerytalne zewidencjonowanych w ZUS od 1 stycznia 1999 r. oraz kwota zwaloryzowanego kapitału początkowego obliczonego za okresy pracy – ubezpieczenia społecznego, przebyte przed 1999 r.

 

Kwota najniższej renty rodzinnej określona została w ustawie emerytalnej. Kwota ta podwyższana jest przy zastosowaniu wskaźnika waloryzacji świadczeń, w terminach waloryzacji świadczeń. Gwarancją podwyższenia renty rodzinnej do kwoty najniższej renty rodzinnej objęta jest wyłącznie łączna kwota renty rodzinnej przysługująca wszystkim uprawnionym. Do kwoty najniższej renty rodzinnej nie podwyższa się części renty rodzinnej wynikającej z podziału świadczenia w przypadku, gdy do renty uprawniona jest więcej niż jedna osoba. Nie podlega podwyższeniu kwota renty rodzinnej, jeżeli emerytura przysługująca zmarłemu nie podlegała podwyższeniu do kwoty emerytury najniższej.

Czy praca wdowy ma znaczenie dla uprawnień do renty po mężu?

 

Jak wynika z powyższego, ewentualna praca wdowy nie ma znaczenia dla uprawnień do renty po mężu. To oznacza, że zarówno wiek osoby uprawnionej do renty rodzinnej, jak i przebieg jej aktywności zawodowej (lub jej brak) nie mają wpływu na wysokość przysługującego świadczenia. Renta rodzinna stanowi bowiem jedynie odpowiedni procent świadczenia, które przysługiwało zmarłemu.

A zatem wdowa uprawniona do renty może podczas posiadania tychże uprawnień podejmować pracę zarobkową. Jeśli jednak praca przez nią podjęta jest działalnością podlegającą obowiązkowi ubezpieczenia społecznego lub wykonywaną służbą, jej możliwości są ograniczone. Do działalności stanowiących tytuł do ubezpieczeń społecznych ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych zalicza m.in. osoby, które wykonują pracę na podstawie umowy o pracę oraz umowy o pracę nakładczą, osoby wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej, umowy-zlecenia lub innej umowy o świadczenie usług, do której zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego stosuje się przepisy dotyczące zlecenia albo umowy o dzieło.

Kiedy renta po mężu ulega zawieszeniu lub zmniejszeniu?

Przychód uzyskiwany przez wdowę – rencistkę z tytułu wykonywania działalności podlegającej obowiązkowi ubezpieczeń społecznych ma zatem wpływ na zawieszenie lub zmniejszenie przysługującego jej świadczenia. Zawieszenie ma miejsce w razie osiągania przychodu w kwocie wyższej niż 130% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. W razie osiągania przychodu w kwocie przekraczającej 70% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia za kwartał kalendarzowy, ostatnio ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego, nie wyżej jednak niż 130% tej kwoty, świadczenie ulega zmniejszeniu o kwotę przekroczenia.

Jak wynika z powyższych rozważań, ustawa określa dwie kwoty graniczne. Jeśli przychód wdowy – rencistki przekroczy niższą kwotę graniczną, ale nie przekroczy wyższego progu granicznego (pomiędzy 70% a 130%), renta po mężu ulegnie zmniejszeniu o kwotę przekroczenia tego limitu, nie więcej niż o maksymalną kwotę zmniejszenia ustaloną dla emerytury w danym okresie. W przypadku, gdy przychód pracującej wdowy – rencistki przekroczy wyższy próg (130%), świadczenie ulegnie zawieszeniu.

 

Progi zarobkowe zmieniają się raz na kwartał (1 marca, 1 czerwca, 1 września i 1 grudnia) każdego roku. Z kolei maksymalna kwota zmniejszenia poszczególnych rodzajów świadczeń zmienia się raz na rok, wraz z waloryzacją świadczeń emerytalno-rentowych.

 

Obecne kwoty progów zarobkowych, zgodnie z komunikatem Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, wynoszą: 2457,20 zł (niższa kwota graniczna) i 4 563,30 zł (wyższa kwota graniczna).

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 4 + X =

»Podobne materiały

Renta po zmarłym mężu górniku

Zmarł mój mąż, który miał emeryturę górniczą. Ja zajmowałam się synem, który w chwili śmierci męża nie miał jeszcze skończonych 16 lat (urodził się w 1992 r.). Ja urodziłam się 1965 r. Korzystam z renty rodzinnej. Czy przysługuje

 

Zawarcie kolejnego związku małżeńskiego a renta po mężu

Pobieram rentę rodzinną z ZUS-u po zmarłym mężu. Rentę przyznano mi, gdy miałam 52 lata. Mieszkam za granicą i planuję wziąć tam ślub. Czy zawarcie kolejnego związku małżeńskiego pozbawi mnie prawa do renty rodzinnej?

 

Zawarcie kolejnego związku małżeńskiego a renta po mężu

Pobieram rentę rodzinną z ZUS-u po zmarłym mężu. Rentę przyznano mi, gdy miałam 52 lata. Mieszkam za granicą i planuję wziąć tam ślub. Czy zawarcie kolejnego związku małżeńskiego pozbawi mnie prawa do renty rodzinnej?

 

Prawo do przeliczenia renty rodzinnej

Otrzymuję rentę rodzinną po zmarłym mężu. Renta została wyliczona na podstawie wskaźnika wysokości podstawy wymiaru, który wynosił 568,87% i został zmniejszony do 250%. Złożyłam wniosek do ZUS o przeliczenie renty na podstawie art. 110a ustawy z maja 2015 roku. Otrzymałam odmowę. Czy naprawdę nie na

 

Nieklasyfikacja a status ucznia

Od września pobierałam rentę rodzinną po ojcu. Semestru nie zaliczyłam, ponieważ zostałam nieklasyfikowana. Zaczęłam semestr 2. i wysłałam zaświadczenie o kontynuowaniu nauki pierwszego niezaliczonego semestru. W lutym tego roku zmarła moja mama, więc renta rodzinna przeszła na mnie po obu rodzicach

 

Renta rodzinna po mężu a działalność gospodarcza

Przyznano mi rentę rodzinną po zmarłym mężu. Prowadzę działalność gospodarczą, odprowadzając składkę zdrowotną. Nie pracuję w oparciu o umowę o pracę. Czy obowiązuje mnie składanie corocznie oświadczenia o wysokości dochodów oraz limit dochodów ze względu na możliwość obniżenia kwoty renty rodzinnej

 

Podjęcie pracy w Niemczech a renta rodzinna

Moja mama otrzymuje rentę rodzinną po zmarłym tacie. Obecnie przebywa w Niemczech i ma zamiar podjąć pracę zarobkową. Praca będzie tymczasowa – może potrwać dwa miesiące, ale może i rok, tego mama na razie nie wie. Czy w takiej sytuacji nastąpi zawieszenie lub zmniejszenie wysokości renty rodz

 

Przywrócenie renty i rezygnacja z pracy

Byłam zatrudniona w jednym przedsiębiorstwie przez 36 lat. Przez 9 lat byłam również uprawniona do renty z tytułu niezdolności do pracy. Po odebraniu mi uprawnień rentowych odwołałam się do sądu pracy, który po dwóch latach rozpatrywania przywrócił mi prawo do renty. W miesiącu, w który otrzymałam d

 

Czy należy poinformować pracodawcę o pobieraniu renty?

Jestem na rencie socjalnej i podjąłem nową pracę, na umowie mam 2000 brutto. Nie chciałbym zgłaszać pracodawcy, że jestem na rencie. Czy mogę o tym nie informować w kadrach? Jeśli nie zgłoszę, że jestem rencistą, czy ZUS będzie interweniował, że składki są źle odprowadzane? Czy należy poinformo

 

Przejście na emeryturę męża po rozwodzie z orzeczeniem jego winy

Czy po śmierci męża, będąc po rozwodzie z orzeczeniem jego winy, mogę przejść na jego emeryturę? Ja też mam rentę tylko niższą, dzieci dorosłe. Nie miałam zasądzonych alimentów z jego strony, ale dostawałam od niego nieraz pieniądze. Czy możliwa jest renta po zmarłym byłym mężu?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »