Mamy 10 655 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Przywrócenie terminu procesowego

Autor: Karol Jokiel • Opublikowane: 24.05.2013 • Zaktualizowane: 24.05.2013

Artykuł omawia zagadnienia związane z przywróceniem terminu procesowego w postępowaniu cywilnym.

Karol Jokiel

»Wybrane opinie klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek

Termin procesowy to data, w jakiej ma być dokonana czynność procesowa (a więc wszelkiego rodzaju wnioski i oświadczenia składane w postępowaniu cywilnym przez uprawniony podmiot biorący w nim udział) lub okres, w którym czynność prawna powinna być dokonana, by była uznana za skuteczną. Podstawową jego rolą jest porządkowanie toczącego się postępowania cywilnego oraz zapewnienie jego sprawnego przebiegu. Od terminu materialnoprawnego (np. terminu przedawnienia lub zasiedzenia) termin procesowy odróżnia to, że w pewnych, określonych prawem przypadkach podlega nadto przywróceniu.

 

Terminy procesowe dotyczą: stron, uczestników postępowania nieprocesowego, współuczestników procesowych, interwenienta ubocznego, Rzecznika Praw Obywatelskich, organizacji społecznych, prokuratora, a także w niektórych wypadkach świadków i biegłych (dalej zbiorczo określanych jako strona).

 

W postępowaniu cywilnym terminy procesowe dzielą się na:

 

  • ustawowe – określane w ustawie (najczęściej w Kodeksie postępowania cywilnego); nie mogą być one przedłużane ani skracane (np. dwutygodniowy termin na wniesienie apelacji),
  • sądowe – wyznaczane przez sąd lub przewodniczącego (wedle uznania), który z ważnych przyczyn może je przedłużyć lub skrócić, oraz
  • umowne – określane umową stron.

 

 


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Mając to na uwadze, nietrudno zorientować się, jak liczną grupę stanowią terminy procesowe w postępowaniu cywilnym, jak istotną pełnią w nim rolę oraz, co najważniejsze, jak poważne skutki może nieść ze sobą uchybienie im przez stronę – wszak „czynność procesowa podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna (art. 167 Kodeksu postępowania cywilnego [K.p.c.] ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. [Dz. U. Nr 43, poz. 296 z późn. zm.]), a dla przykładu apelacja wniesiona po upływie terminu podlega odrzuceniu przez sąd bez jej merytorycznego badania (art. 370 K.p.c.).

 

W tym artykule przedstawiam możliwości prawne, jak uniknąć negatywnych konsekwencji uchybienia terminowi procesowemu ustawowemu lub sądowemu – poniżej o tym, na jakich warunkach można wnosić do sądu o przywrócenie tego terminu. Kwestie te regulują przepisy art. 168-172 K.p.c.

 

Zgodnie z art. 168 § 1 K.p.c., „jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności procesowej bez swojej winy, sąd, na jej wniosek, postanowi przywrócić termin, przywrócenie nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie pociąga za sobą ujemnych dla strony skutków procesowych” (art. 168 § 2 K.p.c.). Przesłankami przywrócenia terminu procesowego są zatem:

 

  1. brak winy strony w uchybieniu terminu, oraz
  2. powstanie w wyniku tego uchybienia ujemnych dla niej skutków procesowych (np. nie można przywrócić terminu do przedstawienia dowodów, ponieważ może to nastąpić do zamknięcia rozprawy w I instancji).

 

Określenie w tym miejscu w sposób wyczerpujący, w jakich sytuacjach można mówić o braku winy osoby wnoszącej o przywrócenie terminu – jest niemożliwe. Każdorazowo w tym zakresie dana sytuacja podlega obiektywnej ocenie sądu uwzględniającego całokształt okoliczności sprawy.

 

 

Dla przykładu, sądy orzekały już o przywróceniu terminu w przypadkach:

 

  • choroby strony lub jej przedstawiciela, która uniemożliwiła podjęcie działania nie tylko osobiście, ale i skorzystania z pomocy innych osób,
  • klęski żywiołowej,
  • udzielenia mylnej informacji przez pracownika sądu o terminie zaskarżenia czy wnoszenia opłat,
  • zdarzenia nagłego, uniemożliwiającego dokonanie czynności, którego strona nie mogła przewidzieć i zabezpieczyć się przed jego skutkami,
  • dokonania opłaty sądowej w kwocie nieznacznie niższej od należnej, w wyniku oczywistej omyłki.

 

Sądy nie usprawiedliwiały zaś uchybienia terminowi w wypadku następujących okoliczności:

 

  • działanie lub brak działania osób, którymi strona (pełnomocnik) się posługuje,
  • niedyspozycja zdrowotna pracownika osoby prawnej, którego mógł zastąpić inny pracownik,
  • zaniedbania pracownika kancelarii adwokackiej,
  • nieznajomość przepisów prawa procesowego, podeszły wiek strony i krótkotrwałe zaniki pamięci,
  • niezrozumienie treści orzeczenia,
  • niedosłyszenie treści orzeczenia wskutek wady słuchu.

 

Duże znaczenie praktyczne ma orzeczenie Sądu Najwyższego z 9 października 1986 r. (IV PZ 82/86, OSNCP 1988, nr 1, poz. 15, post. SN z 8 grudnia 2004 r., I CZ 142/04, niepubl.), zgodnie z którym „zwlekanie z dokonaniem czynności do ostatniego dnia terminu nie jest zawinionym działaniem strony, jeżeli więc zdarzenia uniemożliwiające jej dokonanie nastąpiły dopiero w ostatnim dniu – niedokonanie czynności jest niezawinione”.

 

Podkreślenia wymaga fakt, że stosownie do art. 168 K.p.c. przywrócenie terminu może nastąpić jedynie na wniosek strony a nie z urzędu.

 

Jeśli strona, z uwzględnieniem wymienionych uwag, „bez swojej winy” przekroczyła termin procesowy na wykonanie określonej czynności procesowej, wówczas, zgodnie z art. 169 § 1 K.p.c., może złożyć pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu. Pismo wnosi się do sądu, w którym czynność miała zostać dokonana, w ciągu tygodnia od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu.

 

Zachowanie tygodniowego terminu, o którym mowa w poprzednim zdaniu, jest istotne o tyle, że uchybienie mu, wynikające z treści pisma, skutkuje odrzuceniem wniosku o przywrócenie terminu, bez jego merytorycznego badania.

 

Wniosek o przywrócenie terminu winien odpowiadać ogólnym warunkom pisma procesowego. A zatem zawierać: oznaczenie sądu do którego jest skierowany, imiona i nazwiska lub nazwy stron, przedstawicieli ustawowych i pełnomocników, adres ich siedziby lub miejsca zamieszkania; oznaczenie rodzaju pisma; osnowę wniosku lub oświadczenia oraz dowody na poparcie przytoczonych okoliczności; podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika; wymienienie załączników oraz sygnaturę sprawy.

 

W piśmie tym należy nadto uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek (art. 169 § 2 K.p.c.). Co istotne, równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności procesowej, dla której termin został przekroczony. Jeśli więc spóźniła się ze złożeniem apelacji od wyroku, to składając wniosek o przywrócenie terminu na złożenie apelacji powinna razem z nim złożyć do sądu spóźnioną apelację.

 

Trzeba podkreślić, że możliwość przywracania terminu została w zasadzie ograniczona do 1 roku, licząc od daty jego uchybienia (art. 169 § 4 K.p.c.). Jednak w przypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie, termin ten może być przekroczony. Ocena przyczyn przekroczenia należy do sądu.

 

Nadto z woli ustawodawcy całkowicie wyłączona została możliwość przywrócenia terminu do złożenia środka odwoławczego od wyroku orzekającego unieważnienie małżeństwa lub rozwód albo ustalającego nieistnienie małżeństwa, jeżeli choćby jedna ze stron zawarła po uprawomocnieniu się wyroku nowy związek małżeński (art. 170 K.p.c.). Przepis ten uwarunkowany jest potrzebą ochrony nowo założonej rodziny.

 

Zgłoszenie wniosku o przywrócenie terminu nie wstrzymuje postępowania w sprawie ani wykonania orzeczenia. Sąd może jednak, stosownie do okoliczności, wstrzymać postępowanie lub wykonanie orzeczenia (art. 172 K.p.c.). Przytoczony zapis ustawy ma zapobiegać przewlekaniu postępowania cywilnego.

 

Na postanowienie o odrzuceniu lub oddaleniu wniosku o przywrócenie terminu zażalenie przysługuje tylko wtedy, gdy jest to postanowienie kończące postępowanie w sprawie.



Stan prawny obowiązujący na dzień 24.05.2013

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • IV minus IV =

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

 

 

»Podobne materiały

Przywrócenie terminu w postępowaniu cywilnym

Artykuł omawia warunki przywrócenia terminu dla skutecznego dokonania czynności procesowej.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »