Mamy 10 803 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Przekazanie mężowi jednoosobowej działalności gospodarczej

Autor: Łukasz Poczyński • Opublikowane: 15.10.2010

Prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą, którą chciałabym przekazać mężowi, tak żeby w firmie nic nie uległo zmianie. Co powinnam zrobić, by firma stała się własnością męża?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Przedsiębiorstwo może być przedmiotem obrotu prawnego zgodnie z treścią art. 552 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.), a jedną z najczęściej spotykanych czynności prawnych dotyczących przedsiębiorstwa jest jego sprzedaż lub darowizna. „Czynność prawna mająca za przedmiot przedsiębiorstwo obejmuje wszystko, co wchodzi w jego skład, chyba że co innego wynika z treści czynności prawnej albo z przepisów szczególnych”.

 

Najkorzystniejszą formą przekazania prowadzonego przez Panią przedsiębiorstwa na męża jest moim zdaniem umowa darowizny.

 

Zgodnie z definicją zawartą w Kodeksie cywilnym „przedsiębiorstwo jest zorganizowanym zespołem składników niematerialnych i materialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Obejmuje ono w szczególności:

 

  1. oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części (nazwa przedsiębiorstwa);
  2. własność nieruchomości lub ruchomości, w tym urządzeń, materiałów, towarów i wyrobów, oraz inne prawar zeczowe do nieruchomości lub ruchomości;
  3. prawa wynikające z umów najmu i dzierżawy nieruchomości lub ruchomości oraz prawa do korzystania z nieruchomości lub ruchomości wynikające z innych stosunków prawnych;
  4. wierzytelności, prawa z papierów wartościowych i środki pieniężne;
  5. koncesje, licencje i zezwolenia;
  6. patenty i inne prawa własności przemysłowej;
  7. majątkowe prawa autorskie i majątkowe prawa pokrewne;
  8. tajemnice przedsiębiorstwa;
  9. księgi i dokumenty związane z prowadzeniem działalności gospodarczej” (art. 551 K.c.).

 

Należy jednak pamiętać, że przepis ten ma charakter dyspozytywny – czyli niektóre z tych składników mogą być wyłączone z umowy sprzedaży przedsiębiorstwa. Nie jest to również katalog zamknięty, wobec czego zbywaną całość gospodarczą przedsiębiorstwa mogą tworzyć także składniki niezawarte w powyższym wyliczeniu bądź składniki niekiedy nieuchwytne i trudno mierzalne, takie jak rynek czy klientela.

 

Zbycie przedsiębiorstwa wymagać będzie zachowania szczególnej formy, tj. formy pisemnej z podpisem notarialnie poświadczonym. Kodeks cywilny przewiduje, że zbycie (np. w formie darowizny czy sprzedaży) przedsiębiorstwa powinno być dokonane w formie pisemnej z podpisami notarialnie poświadczonymi (art. 751 § 1 K.c.), a zbycie przedsiębiorstwa należącego do osoby wpisanej do rejestru powinno być wpisane do rejestru.

 

Czynność prawna dokonana bez zachowania tej formy będzie nieważna.

 

W sytuacji gdy w skład zbywanego przedsiębiorstwa wchodzi nieruchomość, to zgodnie z brzmieniem art. 751 § 4 K.c. zastosowanie będą miały przepisy dotyczące formy czynności prawnej zastrzeżone dla zbycia nieruchomości. W związku z tym umowę sprzedaży przedsiębiorstwa wraz z należącą do niego nieruchomością trzeba sporządzić albo w całości w formie aktu notarialnego, albo w części, w jakiej dotyczy ona nieruchomości z zachowaniem formy aktu notarialnego, a w części dotyczącej pozostałych składników przedsiębiorstwa z notarialnie poświadczonymi podpisami stron.

 

Na koniec warto tez zwrócić uwagę na kwestię odpowiedzialności za zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa w przypadku rozporządzenia nim, którą  rozstrzyga art. 554 K.c.

 

Zgodnie z tym artykułem nabywca, przystępując do długów przedsiębiorstwa, z mocy ustawy odpowiada za nie solidarnie ze zbywcą, chyba że w chwili nabycia nie wiedział o tych zobowiązaniach mimo zachowania należytej staranności.

 

W związku z tym, że nabywca wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki zbywcy przedsiębiorstwa, z momentem jego nabycia staje się odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za zobowiązania związane z jego prowadzeniem. Dodatkowo pozycję wierzycieli przedsiębiorstwa wzmacnia to, że odpowiedzialność zbywcy za długi przedsiębiorstwa można wyłączyć lub ograniczyć tylko za zgodą wszystkich wierzycieli. Bez ich zgody sprzedający nie zostanie uwolniony z odpowiedzialności. Odpowiedzialność solidarną nabywcy przedsiębiorstwa ustawodawca ograniczył do wartości nabytego przedsiębiorstwa według stanu z chwili nabycia i według cen z chwili zaspokojenia wierzyciela. Wartość nabytego przedsiębiorstwa będzie w tym przypadku stanowić górną granicę odpowiedzialności nabywcy za zobowiązania.

 

Na marginesie wyjaśniam, ze odpowiedzialność solidarna polega na tym, że każdy z dłużników solidarnych zobowiązany jest wobec wierzyciela do spełnienia całego świadczenia, tak jakby tylko on był jedynym dłużnikiem. Wierzyciel może natomiast, według swojego wyboru, żądać spełnienia całości lub części świadczenia od wszystkich dłużników łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna (art. 366 § 1 K.c.). Uprawnienie wierzyciela do wyboru dłużnika, który ma spełnić świadczenie w całości lub części, nie podlega ograniczeniom i nie może być kwestionowane przez żadnego z dłużników solidarnych. Zaspokojenie wierzyciela przez jednego lub niektórych współdłużników zwalnia z odpowiedzialności pozostałych.

 

Na koniec warto dodać, że darowizna przedsiębiorstwa nie będzie podlegać w ogóle podatkowi VAT i będzie zwolniona z podatku od spadków i darowizn – nabywcy należący do grona najbliższej rodziny (małżonek, zstępni, wstępni, pasierb, rodzeństwo, ojczym i macocha) korzystają bowiem z całkowitego zwolnienia z podatku od spadków i darowizn, pod warunkiem zgłoszenia nabycia w urzędzie skarbowym.

 

Pierwszym krokiem na drodze dopełnienia formalności związanych z prowadzeniem firmy jest zarejestrowanie działalności, jeżeli darczyńca (Pani mąż) nie prowadził wcześniej żadnej działalności gospodarczej. W tym celu należy uzyskać wpis w ewidencji (w urzędzie miasta lub gminy według miejsca zamieszkania). Ponadto konieczne będzie uzyskanie numeru REGON oraz otwarcie rachunku bankowego związanego z prowadzoną działalnością, a także dokonanie zgłoszenia w ZUS. Następnie działalność należy zgłosić we właściwym urzędzie skarbowym. Tam też trzeba zarejestrować się dla celów identyfikacji podatkowej, zadeklarować wybór formy opodatkowania oraz zarejestrować się dla celów podatku VAT w przypadku obowiązku albo rezygnacji ze zwolnienia podmiotowego z tego podatku.

 

W pierwszej kolejności radziłbym udać się do notariusza i zawrzeć stosowną umowę, a później załatwiać resztę formalności.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 10 minus 1 =

»Podobne materiały

Sprzedaż firmy

Od 20 lat prowadzę własną działalność, mam wiele sukcesów, firma się bardzo rozrosła. Planuję rozwód z drugim mężem. Nie mamy rozdzielności majątkowej ani dzieci. Jednocześnie planuję sprzedaż firmy. Czy dochód ze sprzedaży będzie podlegać podziałowi? Dodam, że mąż nie był w niej zatrudniony, n

Darowizna zakładu produkcyjnego

Jakie opłaty będą związane z dokonaniem darowizny z ojca na syna zakładu produkcyjnego o wartości 350 000 zł? Ojciec otrzymał emeryturę i obecnie chce przepisać zakład na mnie. Mam dwie siostry, czy będę musiał wypłacić im jakieś pieniądze w związku z przejęciem zakładu?

Przekazanie przedsiębiorstwa

Prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą. Chciałbym przekazać przedsiębiorstwo córce. W jaki sposób mogę to zrobić?

Darowizna przedsiębiorstwa

Jesteśmy z żoną wspólnikami spółki cywilnej. Chcemy zakończyć działalność i przekazać synowi przedsiębiorstwo w darowiźnie. Syn przed otrzymaniem darowizny założyłby jednoosobową firmę o tym samym profilu. Czy jest to słuszna droga postępowania? Jakie skutki podatkowe możemy ponieść? Jak ich uniknąć

Darowizna działalności

Chciałbym jak najtaniej przekazać żonie swoje przedsiębiorstwo. Czy darowizna działalności zwalnia z opodatkowania? Nie wiem, co zrobić, skoro pozbędę się stanu magazynowego, a żona go przyjmie – przecież to też podlega opodatkowaniu.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »