Mamy 11 279 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Przejście długu alimentacyjnego na dzieci

Autor: Michał Berliński • Opublikowane: 24.01.2020

Ostatnie alimenty zostały pobrane z funduszu alimentacyjnego ponad 10 lat temu. Dłużnik w marcu otrzymał najniższą emeryturę i w tym momencie zlecieli się komornicy. Dłużnik, stary pijak, ma jeszcze działki przypisane do trojga rodzeństwa. Jedno z nich chciałoby uregulować status działek do poziomu indywidualnej własności. Naturalne jest, że komornik funduszu alimentacyjnego może wejść na tzw. hipotekę. Czy dług alimentacyjny może przejść na dzieci poprzez dziedziczenie majątku? Dodam, że dzieci płacą za alimenty, które otrzymała ich matka. Czy może być uzasadnieniem wniosku o umorzenie długu fakt, że 500 zł jest zbyt niskim dochodem, aby się utrzymać? Pytania zadaję nie w interesie „starego pijaka”, ale dzieci, które prawdopodobnie będą musiały zwrócić otrzymane alimenty w następstwie obciążenia hipoteki.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Przejście długu alimentacyjnego na dzieci

Fot. Fotolia

Kiedy następuje przedawnienie roszczeń alimentacyjnych?

Co do zasady, w myśl przepisom art. 137 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, roszczenia o poszczególne świadczenia alimentacyjne przedawniają się z upływem lat trzech. Jednak oczywiście dotyczy to należności, które nie są zasądzone prawomocnym wyrokiem sądowym. Regulowane jest to wprost przez przepisy Kodeksu cywilnego. Zgodnie bowiem z art. 125:

 

„§ 1. Roszczenie stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu powołanego do rozpoznawania spraw danego rodzaju albo orzeczeniem sądu polubownego, jak również roszczenie stwierdzone ugodą zawartą przed sądem albo sądem polubownym albo ugodą zawartą przed mediatorem i zatwierdzoną przez sąd przedawnia się z upływem sześciu lat. Jeżeli stwierdzone w ten sposób roszczenie obejmuje świadczenia okresowe, roszczenie o świadczenie okresowe należne w przyszłości przedawnia się z upływem trzech lat.

§ 2. (uchylony)”.

 

Mając na uwadze powyższe, wskazać należy, że przedawnienie alimentów zasądzonych orzeczeniem sądu przedawnia się z upływem 6 lat, a przed nowelizacją z zeszłego roku z upływem lat 10. Dodatkowo skierowanie sprawy do egzekucji komorniczej powoduje przerwanie biegu przedawnienia, po jej zakończeniu okres ten liczy się na nowo, a w czasie jej trwania termin ten nie biegnie. Jeśli postępowanie cały czas jest u komornika, to nie ma możliwości, aby się przedawniło. Jeśli zaś chodzi o należności względem funduszu, to egzekwowane są one również przez komornika sądowego obok egzekucji należności zwykłej. Zgodnie zaś z zapisem art. 67 ustawy o świadczeniach rodzinnych „egzekucję należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu prowadzi się w dalszym ciągu, aż do ich zaspokojenia, mimo różnych zmian w zakresie podmiotowym Funduszu”. Organ egzekucyjny przekazuje likwidatorowi kwoty ściągnięte od osoby zobowiązanej do alimentacji, pozostałe po zaspokojeniu alimentów i należności z tytułu wypłaconej zaliczki. W tym miejscu wskazać należy, że wierzytelności funduszu alimentacyjnego, mimo że przejęte przez Skarb Państwa (o tym mówi art. 63 ust. 2 niniejszej ustawy), egzekwuje się do czasu ich całkowitego zaspokojenia i nie ulegają one przedawnieniu.

Spłacanie ratalne długu alimentacyjnego i ewentualne umorzenie

Fundusz może wyrazić zgodę na płatności ratalne, ale raczej nie umorzy zaległości, choć spróbować można. Fundusz podejmuje też sam określone czynności, może np. wystąpić do dyrektora urzędu pracy, aby ten wezwał dłużnika do jednostki i aktywizował go zawodowo, czyli po prostu znalazł mu pracę. Może też wystąpić do starosty powiatowego z wnioskiem o odebranie dłużnikowi prawa jazdy.

 

„Art. 30. [Umorzenie należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego]

1. Organ właściwy dłużnika może umorzyć należności, o których mowa w art. 28 ust. 1 pkt 1, 2 i 4 ustawy, w łącznej wysokości:

1) 30%, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 3 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów;

2) 50%, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 5 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów;

3) 100%, jeżeli egzekucja wobec dłużnika alimentacyjnego jest skuteczna przez okres 7 lat w wysokości miesięcznej nie niższej niż wysokość zasądzonych alimentów.

2. Organ właściwy wierzyciela może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną.

3. Umorzenie należności następuje w drodze decyzji administracyjnej”.

 

Fundusz może na wniosek dłużnika alimentacyjnego umorzyć jego należności z tytułu wypłaconych świadczeń z funduszu alimentacyjnego łącznie z odsetkami w całości lub w części, a także odroczyć termin płatności albo rozłożyć na raty, uwzględniając sytuację dochodową i rodzinną. Obowiązkiem organu jest szczegółowa analiza sytuacji ubiegającego się o umorzenie i uwzględnienie wszystkich okoliczności, które składają się na sytuację dochodową i rodzinną.

 

W dotychczasowym orzecznictwie można przeczytać: „umorzenie zobowiązania powinno nastąpić tylko wówczas, gdy sytuacja dochodowa zobowiązanego lub jego rodziny nie pozwala mu na wywiązanie się z ciążącego na nim obowiązku alimentacyjnego. Stan taki powinien być jednak efektem czynników obiektywnych, na które zobowiązany nie ma wpływu, gdyż tylko takie przesłanki mogą uzasadniać umorzenie jakichkolwiek zaliczek alimentacyjnych” (wyrok WSA w Warszawie z 13 marca 2013 r., sygn. akt VIII SA/Wa 847/12). Oraz: „umorzenie należności na podstawie art. 30 ust. 2 u.p.o.u.a. jest instytucją wyjątkową, a zatem tylko zaistnienie po stronie dłużnika alimentacyjnego wyjątkowych okoliczności uzasadnia zastosowanie przedmiotowego przepisu. Stan zdrowia skarżącego, który uniemożliwia mu podjęcie jakiejkolwiek pracy zarobkowej i ograniczone dochody – renta inwalidzka – obciążone dodatkowo wydatkami na leczenie, uzasadniają umorzenie zaległości związanych z obiektywną niemożnością wywiązania się z ciążących zobowiązań alimentacyjnych, bez względu na czas ich powstania”.

 

Dlatego też w mojej ocenie sam niski dochód po stronie tej osoby nie umożliwi umorzenia tychże zaległości. Zdarzyć się tak może, gdy ta osoba nie może również podjąć pracy z uwagi na problemy zdrowotne lub inne rodzinne.

Egzekucja z nieruchomości dokonana przez komornika za alimenty

Odnośnie zaś samej nieruchomości – komornik sądowy na wniosek wierzyciela, czyli w tym przypadku funduszu alimentacyjnego, może dokonać wszczęcia egzekucji z nieruchomości, wpisać się więc do działu III księgi wieczystej i prowadzić egzekucję wraz z ewentualną licytacją tej nieruchomości. Oczywiście można ten udział przepisać na inne osoby, w tym dzieci jednak należy pamiętać o możliwości cofnięcia tych czynności przez wierzyciela jako uprawnionego do zaspokojenia swoich należności z tej nieruchomości. W polskim prawie w dalszym ciągu istnieje instytucja skargi pauliańskiej. Instytucja ta regulowana przez art. 527 Kodeksu cywilnego:

 

„§ 1. Gdy wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli osoba trzecia uzyskała korzyść majątkową, każdy z wierzycieli może żądać uznania tej czynności za bezskuteczną w stosunku do niego, jeżeli dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli, a osoba trzecia o tym wiedziała lub przy zachowaniu należytej staranności mogła się dowiedzieć.
§ 2. Czynność prawna dłużnika jest dokonana z pokrzywdzeniem wierzycieli, jeżeli wskutek tej czynności dłużnik stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu, niż był przed dokonaniem czynności.
§ 3. Jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli uzyskała korzyść majątkową osoba będąca w bliskim z nim stosunku, domniemywa się, że osoba ta wiedziała, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli.
§ 4. Jeżeli wskutek czynności prawnej dłużnika dokonanej z pokrzywdzeniem wierzycieli korzyść majątkową uzyskał przedsiębiorca pozostający z dłużnikiem w stałych stosunkach gospodarczych, domniemywa się, że było mu wiadome, iż dłużnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli”.

Reakcja wierzyciela – skarga pauliańska

Wobec tego należy mieć na uwadze, że wszelkie czynności opisane powyżej, tj. przepisanie majątku, w tym nieruchomości, na inną osobę w tym głównie bezpłatnie na dzieci, mogą być uznane za nieskuteczne względem wierzyciela. Skarga pauliańska wymaga skierowana do sądu powództwa, jednakże jest to częsty sposób reakcji wierzyciela na uszczuplanie majątku przez dłużnika. Aby wierzyciel nie mógł podważyć ww. czynności należy ich dokonać przed zaciągnięciem zobowiązań. Przekazywanie części składowych swojego majątku po powstaniu zobowiązania, np. zaciągnięciu kredytu może powodować, że czynność zostanie uznana przez sąd jako czynność pozorna, wobec tego sąd wyda wyrok uznający czynność za bezskuteczną względem wierzyciela, a co za tym idzie, komornik będzie mógł prowadzić postępowanie egzekucyjne przeciwko tym dzieciom lub rodzeństwu, w stosunku do przedmiotowej nieruchomości, nawet gdy są ona niepełnoletnie. Wskazać jednak należy, że to tylko udział w nieruchomości, więc fundusz na taki ruch może się wcale nie zdecydować. 

 

Jeśli zaś chodzi o dziedziczenie, wskazać należy, że długi wobec funduszu alimentacyjnego nie podlegają dziedziczeniu i wraz ze śmiercią dłużnika wygasają. Zastrzegam, że dotyczy to tylko funduszu alimentacyjnego.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 2 - siedem =

»Podobne materiały

Odpowiedzialność wobec wierzyciela – trzeci żyrant niespłacanego kredytu studenckiego

W 2001 r. zgodziłem się zostać trzecim żyrantem kredytu studenckiego przeznaczonego dla syna kolegi. Był potrzebny trzeci poręczyciel, ponieważ dochody kolegi były niewystarczające. Termin spłaty kredytu miał się rozpocząć w roku 2006. Na prośbę kredytobiorcy bank przesunął ten termin na rok 2007.

 

Sprzeciw od nakazu zapłaty

Od 3 miesięcy zalegam ze spłatą kredytu w banku i otrzymałam nakaz zapłaty w postępowaniu upominawczym. Powinnam wpłacić całą kwotę w ciągu 14 dni lub wnieść w tym terminie sprzeciw do sądu. Jak wygląda moje prawo do wniesienia sprzeciwu?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »