.
Mamy 12 973 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Prawidłowa forma umowy z pracownikiem o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy

Autor: Paulina Olejniczak-Suchodolska • Opublikowane: 04.06.2022 • Zaktualizowane: 04.06.2022

Moja sprawa dotyczy umowy o zakazie konkurencji. Przed około 2 miesiącami firma, w której pracuję, upomniała się o podpisanie przeze mnie umowy o zakazie konkurencji. Wysłano mi mailowo tę umowę i poproszono o podpisanie i odesłanie oryginału do siedziby firmy. Podpisałem umowę i wysłałem skanem do działu kadr, a oryginał miał zawieźć kolega następnego dnia. Jednak wieczorem przeczytałem jeszcze raz tę umowę i stwierdziłem, że nie chcę się w taki sposób wiązać. Dlatego rankiem poinformowałem firmę, że nie zgadzam się na podpisanie umowy i że oryginał nie trafi do siedziby. Wspomniany kolega zwrócił mi zaraz oryginał. Mój sprzeciw wzbudził zapis stanowiący, że nie mogę pracować dla żadnej firmy konkurencyjnej w okresie 6 miesięcy po ustaniu stosunku pracy. Dział kadr poprosił mnie, abym przedstawił mailowo warunki, na jakich mogę umowę podpisać. Tak też zrobiłem, ale firma ich nie zaakceptowała. Tydzień później zadzwoniłem ponownie do działu kadr, czy będziemy jeszcze to jakoś regulować. Dostałem odpowiedź, że kiedyś będziemy musieli, ale teraz nie mają na to czasu. W tym tygodniu ponownie o to zapytałem w mailu skierowanym do kadr – odpowiedziano mi, że sprawa jest w toku. Za 2 miesiące zamierzam złożyć wypowiedzenie z pracy i zatrudnić się w innej firmie z tej samej branży, czyli właściwie w firmie konkurencyjnej. Czy ten przesłany przeze mnie skan – pomimo natychmiastowej informacji, że nie zgadzam się na podpisanie umowy i nie dostarczę oryginału do firmy – jest w jakikolwiek sposób dla mnie wiążący? Czy gdy złożę wypowiedzenie i zatrudnię się w konkurencyjnej firmie, firma może w oparciu o ten skan wyciągnąć wobec mnie konsekwencje?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Prawidłowa forma umowy z pracownikiem o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy

Kiedy pracownika wiąże zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy?

Aby ocenić, czy może Pan – nie łamiąc zakazu konkurencji po ustaniu stosunku pracy – podjąć zatrudnienie w konkurencyjnej firmie po upływie okresu wypowiedzenia u obecnego pracodawcy, musimy, po pierwsze, ocenić, czy odesłanie przez Pana podpisanego skanu umowy o zakazie konkurencji jest wiążące i czy jest równoznaczne z podpisaniem. A jeśli tak, czy odwołanie owego jednostronnego oświadczenia, jakie Pan złożył, spowodowało, że umowa stała się nieważna i zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy Pana nie wiąże.

 

Podkreślić należy, że decydującym czynnikiem mającym wpływ na to, czy pracownika obowiązuje zakaz konkurencji po ustaniu stosunku pracy, jest zawarcie przez niego z pracodawcą dodatkowej, pisemnej umowy w trakcie trwania stosunku pracy. Brak formy pisemnej takiej umowy oznacza jej nieważność. Wynika to wprost z art. 101[3] Kodeksu pracy (K.p.), który stanowi: „Umowy, o których mowa w art. 101[1] § 1 i w art. 101[2] § 1, wymagają pod rygorem nieważności formy pisemnej”. Umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy jest zaś uregulowana właśnie w art. 101[2] K.p. O tym, kiedy mamy zachowaną formę pisemną, informuje nas natomiast art. 78 Kodeksu cywilnego (K.c.) wskazując, że: „Do zachowania pisemnej formy czynności prawnej wystarcza złożenie własnoręcznego podpisu na dokumencie obejmującym treść oświadczenia woli. Do zawarcia umowy wystarcza wymiana dokumentów obejmujących treść oświadczeń woli, z których każdy jest podpisany przez jedną ze stron, lub dokumentów, z których każdy obejmuje treść oświadczenia woli jednej ze stron i jest przez nią podpisany.”

 

Umowa o zakazie konkurencji obowiązkowo w formie pisemnej

Nie ma zatem wątpliwości, że w Pana sprawie nie dochowano formy pisemnej. Wprawdzie złożył Pan swój własnoręczny podpis na umowie, ale nie uczynił tego pracodawca. Co więcej, Pan odesłał tylko skan, nie dokument w oryginale. Odesłanie skanu z Pana podpisem można by uznać za formę pisemną, tylko gdyby podpisał się Pan kwalifikowanym podpisem elektronicznym. Wtedy, owszem, Pańskie odwołanie swego oświadczenia byłoby nieskuteczne z uwagi na art. 61 K.c. (odwołanie jest ważne, tylko gdy doszło jednocześnie z tym oświadczeniem lub wcześniej), i jeśli tylko pracodawca do końca okresu wypowiedzenia odesłałby Panu również ową umowę z kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub wręczył do rąk własnych podpisaną przez siebie, to umowa stałaby się ważna. Tak jednak nie będzie, bowiem Pan nie podpisał się kwalifikowanym podpisem elektronicznym, a zwykłym podpisem. Nie dochował Pan formy pisemnej, a tym bardziej nie dochował jej pracodawca, w ogóle jej nie podpisując. A zatem zawsze wtedy, gdy w umowach, dokumentach i oświadczeniach woli przepisy wprost wskazują na rygor nieważności w stosunku do braku własnoręcznego podpisu (tj. formy pisemnej), wszelkie inne formy będą bezskuteczne, w tym skany, faksy itd.

 

Umowa o zakazie konkurencji jako umowa wzajemna

Umowa o zakazie konkurencji – jak sama nazwa wskazuje – to zobowiązania dwóch stron (umowa: minimum dwie strony, nie jednostronna czynność prawna). Nie wystarczy więc złożenie oświadczenia woli przez pracownika i to na dodatek bez dochowania formy pisemnej. Skoro zaś ta została w Kodeksie pracy zastrzeżona pod rygorem nieważności i to dla obu stron, to umowa o zakazie konkurencji nie obowiązuje. Takie stanowisko potwierdza licznie orzecznictwo sądowe, chociażby wyrok Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 07.11.2018 r., gdzie sąd wskazał, że: „Umowa o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy posiada znamiona umowy wzajemnej. Zobowiązania pracownika i pracodawcy, stanowiące treść umowy, stają się z woli stron (jako tzw. elementy podmiotowo istotne) częścią stosunku pracy” oraz: „Umowa o zakazie konkurencji jest odrębną umową w tym znaczeniu, że stanowi odrębne zobowiązanie, a nie dlatego, że każdorazowo musi być sporządzona w odrębnym dokumencie. »Odrębna« umowa o zakazie konkurencji może być zawarta (zamieszczona) w dokumencie umowy o pracę i przez podpisanie umowy o pracę dochodzi jednocześnie do zobowiązania się treścią umowy o zakaz konkurencji. Rygor nieważności dla umowy o zakazie konkurencji wynika tylko z braku formy pisemnej (art. 1013 K.p.), nie zaś z braku zawarcia jej w odrębnej umowie (dokumencie)”. Sąd ten wskazał także, że umowa o zakazie konkurencji jest instytucją prawa pracy, do której w sprawach nieuregulowanych odpowiednie zastosowanie mają przepisy prawa cywilnego (art. 300 K.p.).

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • osiem minus V =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl