Mamy 10 803 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Prawa autorskie do zdjęć w publikacji

Autor: Tomasz Libik • Opublikowane: 07.09.2010

Urząd gminy w mojej miejscowości wydał ostatnio krajoznawczą publikację, w której umieszczono zdjęcia mojego autorstwa. Nikt nie pytał mnie o zgodę, nie zostałem wymieniony wśród fotografów ani nie ustalono żadnego honorarium. Co więcej, plan gminy także ozdabiają moje fotografie, które mają być wysłane na konkurs – to także odbyło się bez mojej wiedzy. Co mogę zrobić, czym się podeprzeć w rozmowie z przedstawicielami urzędu? Zdjęcia, które wykonuję, są warte ok. 200 zł za sztukę. Jak wyliczyć ewentualne odszkodowanie?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Ochrona praw autorskich do dzieła autorskiego stanowi przedmiot ustawy z dnia 4 lutego 1992 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 90, poz. 631).

 

Zgodnie z art. 1 przedmiotowej ustawy przedmiotem prawa autorskiego jest „każdy przejaw działalności twórczej o indywidualnym charakterze, ustalony w jakiejkolwiek postaci, niezależnie od wartości, przeznaczenia i sposobu wyrażenia (utwór)”.

 

Zgodnie ze wskazaną definicją przedmiotem prawa autorskiego jest także utwór fotograficzny – co potwierdza art. 2 pkt 2 ustawy.

 

Autorowi utworu przysługują do jego utworu autorskie prawa osobiste oraz autorskie prawa majątkowe.

 

Przedmiotem autorskich praw osobistych zgodnie z art. 16 ustawy jest nieograniczona w czasie i niepodlegająca zrzeczeniu się lub zbyciu więź twórcy z utworem, a w szczególności prawo do:

 

  1. „autorstwa utworu;
  2. oznaczenia utworu swoim nazwiskiem lub pseudonimem albo do udostępniania go anonimowo;
  3. nienaruszalności treści i formy utworu oraz jego rzetelnego wykorzystania;
  4. decydowania o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności;
  5. nadzoru nad sposobem korzystania z utworu.”

 

Działania gmin w zakresie Pańskich osobistych praw autorskich należy rozpatrywać jako naruszenie Pańskiego prawa do oznaczenia utworu swoim nazwiskiem oraz decydowania o pierwszym udostępnieniu utworu publiczności.

 

Poprzez opublikowanie w folderze gminy można domniemywać, że gmina przypisała sobie także autorstwo do Pańskich zdjęć, jednakże teza taka może stanowić kontrowersję przy ewentualnym konfrontowaniu sprawy na drodze sądowej.

 

W sytuacji naruszenia Pańskich osobistych praw autorskich, zgodnie z art. 78 ustawy, może Pan żądać od władz gminy zaniechania działania naruszającego Pana prawa, a także w razie dokonanego naruszenia może także żądać, aby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności aby złożyła publiczne oświadczenie o odpowiedniej treści i formie.

 

Jeżeli naruszenie Pańskich osobistych praw autorskich było zawinione, może Pan wnieść do sądu powództwo o przyznanie odpowiedniej sumy pieniężnej tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę lub – na Pańskie żądanie– zobowiązanie sprawcy, aby uiścił odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez Pana cel społeczny.

 

Przedmiotem autorskich praw majątkowych z kolei jest wyłączne prawo do korzystania z utworu i rozporządzania nim na wszystkich polach eksploatacji oraz do wynagrodzenia za korzystanie z utworu.

 

Jeżeli Pańskie prawa autorskie majątkowe zostały naruszone, to na mocy art. 79 ustawy może Pan żądać od osoby, tak fizycznej jak i prawnej (w tym gminy), która naruszyła Pańskie prawa:

 

  1. „zaniechania dalszego naruszania;
  2. usunięcia skutków naruszenia;
  3. naprawienia wyrządzonej szkody:

     

    • na zasadach ogólnych odpowiedzialności odszkodowawczej przewidzianych w przepisach Kodeksu cywilnego albo
    • poprzez zapłatę sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej dwukrotności, a w przypadku gdy naruszenie jest zawinione – trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez Pana zgody na korzystanie z przdmiotowych zdjęć;

     

  4. wydania uzyskanych korzyści w części proporcjonalnej do Pańskiego wkładu;
  5. jednokrotnego albo wielokrotnego ogłoszenia w prasie oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie lub podania do publicznej wiadomości części albo całości orzeczenia sądu wydanego w rozpatrywanej sprawie, w sposób i w zakresie określonym przez sąd;
  6. zapłaty przez podmiot naruszający odpowiedniej sumy pieniężnej, nie niższej niż dwukrotna wysokość uprawdopodobnionych korzyści odniesionych przez sprawcę z dokonanego naruszenia, na rzecz Funduszu Promocji Twórczości gdy naruszenie jest zawinione i zostało dokonane w ramach działalności gospodarczej wykonywanej w cudzym albo we własnym imieniu, choćby na cudzy rachunek”.

 

W przypadku gdy zaniechanie naruszania lub usunięcie skutków naruszenia byłoby dla osoby naruszającej niewspółmiernie dotkliwe, sąd może orzec zamiennie zapłatę stosownej sumy pieniężnej na Pana rzecz.

 

Czasem, co jest także prawnie dozwolone, praktykuje się niezależnie od powyższych roszczeń żądanie wycofania z obrotu lub zniszczenia wszystkich materiałów naruszających Pańskie prawa.

 

Orzekając, sąd każdorazowo uwzględnia wagę naruszenia oraz interesy osób trzecich.

 

Przed podjęciem wszelkich kroków sądowych sugeruję skierowanie do naruszającego podmiotu wezwania obejmującego powyżej wskazane uprawnienia z pozostawieniem określonego czasu do ustosunkowania się.

 

Z pewnością tak mocna argumentacja może Panu pozwolić wynegocjować odpowiednie warunki odstąpienia od dochodzenia swoich praw na drodze sądowej.

  

Podsumowując, zgodnie z podstawą prawną wskazaną w przywołanych przepisach może Pan więc dochodzić następujących należności:

 

  1. Z tytułu zapłaty należnego wynagrodzenia może Pan dochodzić sumy pieniężnej w wysokości odpowiadającej dwukrotności, a w przypadku gdy naruszenie jest zawinione – trzykrotności stosownego wynagrodzenia, które w chwili jego dochodzenia byłoby należne tytułem udzielenia przez Pana zgody na korzystanie z przedmiotowych zdjęć. Zgodnie z informacjami podanymi przez Pana może się Pan domagać iloczynu kwoty 600 zł (trzykrotności zakładanego przez Pana wynagrodzenia, gdyż ewidentnie mamy do czynienia z zawinionym naruszeniem) oraz liczby wykorzystanych zdjęć.
  2. Z tytułu wydania uzyskanych korzyści w części proporcjonalnej do Pańskiego wkładu może Pan dochodzić części zysku gminy ze wskazanej publikacji. W praktyce dochodzi się kwoty proporcjonalnej do liczby stron zawierającej naruszenia. Jeżeli więc Pańskie zdjęcia zajmowały 20% wydania książkowego, może się Pan domagać wydania 20% zysku ze sprzedaży książki.
  3. Z tytułu zapłaty przez podmiot naruszający odpowiedniej sumy pieniężnej na rzecz Funduszu Promocji Twórczości może Pan dochodzić kwoty nie niższej niż dwukrotna wysokość uprawdopodobnionych korzyści odniesionych przez gminę z dokonanego naruszenia. Poprzez brzmienie wskazanego przepisu można rozumieć w szczególności dwukrotność zysku uzyskanego przez gminę w związku z wydaniem publikacji.

 

Co oczywiste, nie musi Pan wskazywać konkretnej kwoty.

 

Ciężar dowodu zysków może Pan przenieść na gminę, zobowiązując ją do dokonania stosownych kalkulacji pod rygorem skierowania sprawy na drogę postępowania sądowego.

 

W piśmie kierowanym do gminy z pewnością powinien Pan wskazać, na czym polegało naruszenie, określić swoje żądania oraz może Pan pouczyć gminę o gotowości do wniesienia sprawy na drogę postępowania sądowego, jeżeli gmina nie ustosunkuje się pozytywnie do Pańskich żądań w wyznaczonym terminie.

 

Przeważnie skutkiem bardziej dolegliwym aniżeli konieczność zapłaty określonej sumy jest dochodzenie zakazu dalszego wydawania publikacji oraz usunięcia dotychczas wydanych egzemplarzy.

 

Wskazany argument z pewnością może przekonać gminę do dążenia do zawarcia ugody.

 

Na marginesie pragnę wskazać, że nasz serwis specjalizuje się także w przygotowywaniu pism procesowych oraz innych pism zawierających aspekt prawny.

 

Stanowi to jednak odrębną usługę od porady prawnej.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • IX plus 10 =

»Podobne materiały

Pracownik stworzył dzieło, do kogo należą prawa autorskie?

Zawarłem umowę o pracę z pracownikiem, zatrudniając go na stanowisku informatyka. W dodatkowym piśmie, sporządzonym przez księgową, jest mowa o jego zakresie obowiązków i jest tam wpisane między innymi programowanie. Jeżeli ten pracownik stworzył dla naszej firmy oprogramowanie, którego używamy do p
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »