Mamy 10 970 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Praca w Norwegii a podatek w Polsce

Autor: Aleksander Słysz • Opublikowane: 18.02.2014

Od kilku lat pracuję w Norwegii, tam rozliczam się z podatku. W Norwegii mam status rezydenta. Jestem zameldowana w Polsce, przebywam tam ok. 50 dni rocznie, moja rodzina pozostała w kraju. Nie odprowadzałam jednak podatku w Polsce. Czy powinnam była to robić?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Rezydencja jako miejsce zamieszkania dla celów podatkowych przesądza w dużej mierze o obowiązkach wobec polskich organów podatkowych lub ich braku. Zgodnie z ustawą o podatku dochodowym od osób fizycznych osoby fizyczne, jeżeli mają miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, podlegają obowiązkowi podatkowemu od całości swoich dochodów (przychodów) bez względu na miejsce położenia źródeł przychodów (nieograniczony obowiązek podatkowy).

 

Za osobę mającą miejsce zamieszkania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej uważa się osobę fizyczną, która:

 

  1. posiada na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej centrum interesów osobistych lub gospodarczych (ośrodek interesów życiowych) lub
  2. przebywa na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej dłużej niż 183 dni w roku podatkowym.

 

Proszę zauważyć, że przebywanie w Polsce przez mniej niż 183 dni nie powoduje, że traci się miejsce zamieszkania w Polsce, o ile w Polsce posiada się centrum interesów osobistych lub gospodarczych.

 

Zasady te stosuje się z uwzględnieniem umów w sprawie unikania podwójnego opodatkowania, których stroną jest Rzeczpospolita Polska.

 

Polskę z Norwegią łączy odpowiednia konwencja, która została ostatnio* zmieniona. Ustawa z dnia 16 listopada 2012 r. o ratyfikacji protokołu między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii zmieniającego konwencję między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, sporządzoną w Warszawie dnia 9 września 2009 r., podpisanego w Oslo dnia 5 lipca 2012 r. (Dz. U. z dnia 14 stycznia 2013 r.) weszła w życie 29 stycznia 2013 r. Oświadczenie rządowe z dnia 11 kwietnia 2013 r. w sprawie mocy obowiązującej protokołu między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii zmieniającego Konwencję między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchyleniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, sporządzoną w Warszawie dnia 9 września 2009 r., podpisanego w Oslo dnia 5 lipca 2012 r., informuje, że Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej dnia 18 marca 2013 r. ratyfikował wyżej wymieniony protokół oraz że zostały dokonane przewidziane notyfikacje. Tym samym protokół między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii zmieniający konwencję między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu, sporządzoną w Warszawie dnia 9 września 2009 r., podpisany w Oslo dnia 5 lipca 2012 r. (Dz. U. z dnia 14 czerwca 2013 r.) wszedł w życie 2 kwietnia 2013 r. Jego postanowienia mają zastosowanie (inaczej jest w odniesieniu do podatków potrącanych u źródła) m.in. w odniesieniu do podatków od dochodu, do dochodu osiąganego za rok podatkowy rozpoczynający się w dniu 1 stycznia 2014 r. Zasady ustalania miejsca zamieszkania nie uległy jednak zmianie.

 

Zgodnie z artykułem 4 konwencji między Rzecząpospolitą Polską a Królestwem Norwegii w sprawie unikania podwójnego opodatkowania i zapobiegania uchylaniu się od opodatkowania w zakresie podatków od dochodu oraz protokołu do tej konwencji, podpisanej w Warszawie dnia 9 września 2009 r. określenie „osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w umawiającym się państwie” oznacza każdą osobę, która według ustawodawstwa tego państwa podlega tam opodatkowaniu ze względu na – dla osoby fizycznej – jej miejsce zamieszkania, miejsce stałego pobytu. Określenie to nie obejmuje żadnej osoby, która podlega opodatkowaniu w tym państwie tylko ze względu na dochód, jaki osiąga ona ze źródeł położonych w tym państwie. Gdy zgodnie z powyższą zasadą osoba fizyczna ma miejsce zamieszkania w obu umawiających się państwach, wówczas jej status określa się zgodnie z następującymi zasadami:

 

  1. Uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania tylko w tym państwie, w którym ma ona stałe miejsce zamieszkania; jeżeli ma ona stałe miejsce zamieszkania w obu państwach, wówczas uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania tylko w tym państwie, z którym ma ściślejsze powiązania osobiste oraz gospodarcze (ośrodek interesów życiowych).
  2. Jeżeli nie jest możliwe ustalenie, w którym państwie osoba posiada ośrodek interesów życiowych albo nie posiada ona stałego miejsca zamieszkania w żadnym z państw, uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania tylko w tym państwie, w którym stale przebywa.
  3. Jeżeli przebywa ona zazwyczaj w obu państwach lub nie przebywa zazwyczaj w żadnym z nich, uważa się ją za mającą miejsce zamieszkania tylko w tym państwie, którego jest obywatelem.
  4. Jeżeli osoba jest obywatelem obydwu państw lub nie jest obywatelem żadnego z tych państw, właściwe organy umawiających się państw rozstrzygną sprawę w drodze wzajemnego porozumienia.

 

Właśnie na powyższej podstawie musi Pani określić, gdzie ma miejsce zamieszkania. W dużej mierze polega to na określeniu, z którym państwem ma Pani ściślejsze powiązania osobiste oraz gospodarcze (ośrodek interesów życiowych). Z tym dopiero związane są określone konsekwencje.

 

Zgodnie z art. 14 ust. 1 konwencji zasadą jest, że wynagrodzenia, pensje oraz inne podobne świadczenia uzyskane przez osobę mającą miejsce zamieszkania w umawiającym się państwie w związku z wykonywaniem pracy najemnej podlegają opodatkowaniu tylko w tym państwie, chyba że praca wykonywana jest w drugim umawiającym się państwie. Jeżeli praca jest tam wykonywana, to otrzymane za nią wynagrodzenie może być opodatkowane w tym drugim państwie. Tym samym wynagrodzenia, pensje oraz inne podobne świadczenia uzyskane przez osobę mającą miejsce zamieszkania Polsce w związku z wykonywaniem pracy najemnej podlegają opodatkowaniu tylko w Polsce, chyba że praca wykonywana jest w Norwegii, wtedy bowiem otrzymane za nią wynagrodzenie może być opodatkowane zarówno w Polsce, jak i w Norwegii.

 

Na marginesie zauważę, że od tej zasady są pewne wyjątki dotyczące np. marynarzy czy też sytuacji, gdy wynagrodzenie, pensja lub inne podobne świadczenie uzyskane przez osobę mającą miejsce zamieszkania Polsce w związku z wykonywaniem pracy najemnej w Norwegii podlega opodatkowaniu tylko w Polsce, a jest tak, jeżeli:

 

  1. odbiorca wynagrodzenia przebywa w Norwegii przez okres lub okresy nieprzekraczające łącznie 183 dni w każdym dwunastomiesięcznym okresie rozpoczynającym się lub kończącym w danym roku podatkowym; i
  2. wynagrodzenie jest wypłacane przez pracodawcę lub w imieniu pracodawcy, który nie posiada miejsca zamieszkania lub siedziby w Norwegii, i
  3. wynagrodzenie nie jest ponoszone przez zakład, który pracodawca posiada w Norwegii; i
  4. praca najemna nie stanowi przypadku wynajmowania siły roboczej.

 

By zapobiec podwójnemu opodatkowaniu, stosuje się tu metodę wyłączenia i jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania w Polsce osiąga dochód, który może być opodatkowany w Norwegii, Polska zwolni taki dochód z opodatkowania (z pewnymi zastrzeżeniami). Niemniej jednak, gdy dochód uzyskany przez osobę mającą miejsce zamieszkania w Polsce jest zwolniony z opodatkowania w Polsce, Polska może, przy obliczaniu kwoty podatku od pozostałego dochodu lub zysków majątkowych takiej osoby, uwzględnić zwolniony dochód – z tego powodu należy rozliczać się w Polsce, jeśli osiągało się tu dochody.

 

Innymi słowy, jeśli miejsce zamieszkania jest w Polsce, w Polsce należy płacić podatki i się rozliczać ze wszystkich dochodów. Natomiast konwencja powoduje, że gdy wynagrodzenie mogło być i było opodatkowane w Norwegii, to Polska zwolni taki dochód spod opodatkowania, ale może przy obliczaniu podatku od pozostałego Pani dochodu stosować stopę podatku, która byłaby zastosowana, gdyby zwolniony dochód lub majątek nie podlegał takiemu zwolnieniu. Gdyby więc nie osiągnęła Pani dochodu w Polsce, nie zapłaciłaby Pani w Polsce podatku od dochodów z pracy w Norwegii, tym samym nie miałaby Pan też obowiązku składania w Polsce rozliczenia rocznego (takie stanowisko znajdziemy m.in. w piśmie Izby Skarbowej w Warszawie z dnia 13 czerwca 2011 r.; IPPB4/415-195/11-5/SP).

 

Warto wiedzieć, że pewne reguły uległy zmianie dla dochodów osiąganych od stycznia 2014 roku. Mam tu na myśli sytuację, gdy dochody są zwolnione z opodatkowania w Norwegii. Do konwencji dodano bowiem art. 22 ust. 1 lit. d) przez art. II umowy międzynarodowej z dnia 5 lipca 2013 r. (Dz. U. z 2013 r. Nr 680) zmieniającej cytowaną umowę międzynarodową z dniem 2 kwietnia 2013 r. Zgodnie z tym przepisem unikanie podwójnego opodatkowania następuje poprzez zastosowanie odliczenia od podatku od dochodu lub zysków majątkowych tej osoby kwoty równej podatkowi zapłaconemu w Norwegii (a nie wyłączenia), jeżeli osoba mająca miejsce zamieszkania lub siedzibę w Polsce uzyskuje dochód, który zgodnie z postanowieniami konwencji może być opodatkowany w Norwegii, jednakże zgodnie z prawem wewnętrznym Norwegii jest zwolniony z podatku.

 

Chodzi tu zatem o sytuację, gdy np. potencjalnie zwolniony od opodatkowania w Polsce dochód na gruncie konwencji, podlegający opodatkowaniu w Norwegii, jest w Norwegii zwolniony z podatku. W takiej sytuacji zachodzi zmiana metody unikania podwójnego opodatkowania z metody wyłączenia z progresją na metodę proporcjonalnego zaliczenia. W takiej sytuacji byłaby Pani obowiązana nie tylko rozliczyć się w Polsce, lecz także w trakcie roku wpłacać zaliczki na podatek, co do zasady do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu uzyskania dochodu. Jednak podatnicy czasowo przebywający za granicą, którzy osiągają dochody ze źródeł przychodów położonych poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, są obowiązani wpłacać zaliczki w terminie do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym wrócili do kraju, a jeżeli termin płatności przypada po zakończeniu roku podatkowego, podatek jest płatny już w terminie złożenia zeznania. Ulga z art 27g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych efektywnie spowoduje zwrot nadpłaconego podatku po rozliczeniu rocznym, jednak i tak procedura ta zamrażałaby część Pani środków. By nie wpłacać zaliczek, można złożyć, zgodnie z art. 22 § 2a Ordynacji podatkowej, wniosek o ograniczenie poboru zaliczek na podatek, uprawdopodobniając, że zaliczki obliczone według zasad określonych w ustawach podatkowych byłyby niewspółmiernie wysokie w stosunku do podatku należnego od dochodu przewidywanego na dany rok podatkowy.

 

* Stan prawny z dnia 12 stycznia 2014 r.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 5 minus I =

»Podobne materiały

Rozliczenie PIT za pracę w Norwegii

Od 2007 r. mój mąż pracuje legalnie w Norwegii. Czy ma obowiązek rozliczania PIT w Polsce lub zgłaszania się w urzędzie skarbowym? Dodam, że mąż przyjeżdża do Polski tylko na dwa miesiące w roku, ale tu mieszkam ja i nasze dzieci.

 

Jak rozliczyć PIT za pracę na kontrakcie w Norwegii?

Chciałbym się dowiedzieć, jak rozliczyć PIT za 2008 r. za pracę w Norwegii. Mam 2-letni kontrakt w norweskiej firmie (w Polsce firma ta ma swoje oddziały), w Polsce zaś wziąłem 2-letni urlop bezpłatny. Interesuje mnie całościowe obliczenie podatku: ile dokładnie podatku mam zapłacić i jak wypełnić P

 

Zameldowanie i pobyt w Belgii a rozliczenie dochodów z Polski

Od maja 2010 r. mieszkam i pracuję w Belgii, jestem tu również zameldowana. Jednocześnie mam też meldunek w Polsce, choć na chwilę obecną nie planuję powrotu do kraju. W lutym 2009 r. otrzymałam wypłatę w Polsce z tytułu wykonania zlecenia – są to moje jedyne dochody w kraju. Jak rozliczyć te

 

Renta socjalna a praca za granicą

Pobieram rentę socjalną, która została mi przyznana na stałe. Chciałabym wyjechać do pracy za granicę (konkretnie – do Norwegii). Czy będę mogła dalej pobierać świadczenie?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »