.
Mamy 13 116 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Poświadczenie nieprawdy przez spadkodawcę a prawa i obowiązki spadkobiercy

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 12.03.2010

Sześć lat temu odziedziczyłem w spadku po mamie dom jednorodzinny wraz z gospodarstwem. W domu mieszka obecnie brat mamy, a ziemi zrzekło się na korzyść mamy jej rodzeństwo wiele lat temu. Niedawno dowiedziałem się, że mama w 2002 roku poświadczyła nieprawdę u notariusza, mówiąc, że w domu mieszka sama z dziećmi, w związku z czym nieruchomości przeszły w całości na mamę. Wujek z rodziną mieszka w domu od dawna, ale nigdy za nic nie płacił i nie pomagał w utrzymaniu domu. Wujek obecnie grozi mi sprawą w prokuraturze, chcąc własności zajmowanego mieszkania, mimo że wciąż sam dokonuję wszelkich opłat. Co mi grozi? Jak mogę rozwiązać tę sprawę?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Z przedstawionego przez Pana stanu faktycznego wynika, iż jest Pan spadkobiercą gospodarstwa rolnego zabudowanego m.in. domem jednorodzinnym. Z opisanej sytuacji wynika także fakt, iż mama wraz rodzeństwem nabyła to gospodarstwo w drodze dziedziczenia, a następnie dokonano jego działu. Spadkobiercy mogli dokonać działu gospodarstwa rolnego w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego bądź na drodze sądowej. Podstawę prawną dla sądowego podziału gospodarstwa rolnego stanowi art. 1070 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.) w związku z art. 213 K.c. Zgodnie z tymi przepisami jeśli podział gospodarstwa rolnego w naturze byłby sprzeczny z zasadami prawidłowej gospodarki rolnej, sąd przyzna gospodarstwo temu współwłaścicielowi, na którego wyrażą zgodę wszyscy pozostali. W razie braku takiej zgody ma się ono dostać temu z nich, który je prowadzi lub stale w nim pracuje, chyba że interes społeczno-gospodarczy przemawia za wyborem innego właściciela.

 

W obu tych przypadkach do nabycia gospodarstwa rolnego przez mamę niezbędne były zgodne oświadczenia wszystkich spadkobierców. Z podanego przez Pana stanu faktycznego wynika, iż takie oświadczenia rodzeństwo złożyło, „zrzekając” się gospodarstwa rolnego na rzecz mamy.

 

Kwestię dalszego zamieszkiwania wujka reguluje natomiast art. 218 § 1 K.c.: „współwłaściciele, którzy nie otrzymali gospodarstwa rolnego lub jego części, lecz do chwili zniesienia współwłasności w tym gospodarstwie mieszkali, zachowują uprawnienia do dalszego zamieszkiwania, jednakże nie dłużej niż przez pięć lat, a gdy w chwili znoszenia współwłasności są małoletni - nie dłużej niż pięć lat od osiągnięcia pełnoletności. Ograniczenie terminem powyższym nie dotyczy współwłaścicieli trwale niezdolnych do pracy”.

 

Przewidziane w komentowanym przepisie uprawnienie współwłaściciela do dalszego zamieszkiwania we wspólnym gospodarstwie rolnym dotyczy wszelkich przypadków zniesienia współwłasności, także z uwzględnieniem działu spadku.

 

Przy odpowiednim stosowaniu art. 218 należy mieć na względzie uchwałę Sądu Najwyższego z 22.07.1994 r., sygn. akt III CZP 91/94 (OSN 1995, nr 1, poz. 7), według której rozstrzygnięcie o uprawnieniach spadkobiercy do dalszego zamieszkiwania w gospodarstwie rolnym powinno być zamieszczone w postanowieniu działowym, pominięcie jednak tej kwestii w takim postanowieniu nie pozbawia wspomnianego spadkobiercy przysługujących mu uprawnień.

 

Stąd też uprawnienie wujka do dalszego zamieszkiwania w domu wygasło po upływie 5 lat, wobec czego wujek zamieszkuje w domu bez żadnej podstawy prawnej.

 

Odnosząc się do drugiej części Pana pytania, informuję, iż podstawę odpowiedzialności karnej za poświadczenie nieprawy w akcie notarialnym stanowi art. 272 Kodeksu karnego, zgodnie z którym „kto wyłudza poświadczenie nieprawdy przez podstępne wprowadzenie w błąd funkcjonariusza publicznego lub innej osoby upoważnionej do wystawienia dokumentu, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3”.

 

Polskie Prawo karne stoi opiera się jednak na zasadzie indywidualizacji winy. Oznacza ona, że odpowiedzialność karną ponosi jedynie sprawca czynu zabronionego przez ustawę, a nie jego spadkobierca. Nie ma więc żadnych podstaw do pociągnięcia Pana do odpowiedzialności karnej za czyn zabroniony dokonany przez Pana mamę.

 

Reasumując, jest Pan wyłącznym właścicielem domu. Pana wujek miał jedynie uprawnienie do zamieszkiwania przez okres pięciu lat. W związku z upływem wymaganego okresu prawo wujka do dalszego zamieszkiwania wygasło i obecnie zajmuje dom bez żadnego tytułu prawnego.

 

Obecnie przysługuje Panu prawo do wytoczenia powództwa o eksmisję wujka z zajmowanego domu.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • V plus VII =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl