Mamy 11 498 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Polisa na życie i zakupiona z własnych środków działka a podział majątku po rozwodzie

Autor: Łukasz Obrał • Opublikowane: 08.12.2009

Jestem po rozwodzie, ale nie doszło jeszcze do podziału majątku. W związku z tym chciałam zapytać o dwie kwestie. W czasie trwania małżeństwa opłacałam polisę na życie i emerytalną, a mąż tylko polisę na życie. Były mąż żąda, abym zwróciła mu różnicę w płaconych składkach. Czy ma do tego prawo? Drugie pytanie dotyczy podziału działki, którą zakupiłam 5 miesięcy po zawarciu małżeństwa wyłącznie z własnych środków (lokaty w banku i książeczka mieszkaniowa). Posiadam dowody w formie zaświadczenia o wynagrodzeniu z tamtego okresu oraz zeznania dziadka, który założył tę książeczkę. Mąż ubiega się o połowę wartości działki, ale ja wolałabym otrzymać znacznie większą jej część. Czy mam szansę odzyskać prawo do działki, czy lepiej od razu przystać na żądania byłego męża?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Stosownie do art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (w skrócie K.r.io.) „z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków”.

 

Według § 2 art. 31 K.r.io. „do majątku wspólnego należą w szczególności:

 

  1. pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,
  2. dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków,
  3. środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków”.

 

Z uwagi na powyższy przepis należy stwierdzić, że środki zgromadzone na Państwa rachunkach w funduszach emerytalnych wchodzą w skład majątku wspólnego i jako takie podlegają podziałowi tego majątku po ustaniu wspólności ustawowej małżeńskiej.

 

Natomiast polisa na życie nie wchodzi w skład majątku wspólnego małżeńskiego i w związku z tym nie podlega podziałowi. Polisa ubezpieczenia na życie należy wyłącznie do osoby ubezpieczonej. Ubezpieczenie osobowe zawiera przede wszystkim elementy osobiste, co właśnie powoduje, że polisa nie wchodzi w skład majątku wspólnego, a suma ubezpieczenia nie wchodzi do majątku spadkowego.

 

Przez umowę ubezpieczenia ubezpieczyciel zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, spełnić określone świadczenie w razie zajścia przewidzianego w umowie wypadku, a ubezpieczający zobowiązuje się opłacać składki.

 

Umowa ubezpieczenia na życie nie jest formą oszczędzania – składka nie jest gromadzona na rachunku ubezpieczonego.

 

Zgodnie z art. 45 § 1 K.r.io. „każdy z małżonków powinien zwrócić wydatki i nakłady poczynione z majątku wspólnego na jego majątek osobisty, z wyjątkiem wydatków i nakładów koniecznych na przedmioty majątkowe przynoszące dochód. Może żądać zwrotu wydatków i nakładów, które poczynił ze swojego majątku osobistego na majątek wspólny. Nie można żądać zwrotu wydatków i nakładów zużytych w celu zaspokojenia potrzeb rodziny, chyba że zwiększyły wartość majątku w chwili ustania wspólności”.

 

Jako że ubezpieczenie na życie zawiera przede wszystkim elementy osobiste (a nie majątkowe), nie można mówić o tym, że płacona składka (pochodząca z majątku wspólnego małżeńskiego) była nakładem czy wydatkiem z majątku wspólnego na majątek osobisty jednego z małżonków. Dlatego też wpłacone tytułem umowy ubezpieczenia na życie składki nie podlegają rozliczeniu w ramach podziału majątku wspólnego małżeńskiego.

 

Jeśli chodzi o sprawę działki, zgodnie z przepisami prawa rodzinnego, dla zaliczenia przedmiotów majątkowych do majątku wspólnego decydujący jest przede wszystkim czas ich nabycia. Majątkiem wspólnym są zasadniczo przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności ustawowej przez oboje małżonków lub jednego z nich.

 

Kodeks rodzinny i opiekuńczy w art. 33 wylicza przedmioty majątkowe, które mimo trwania wspólności ustawowej małżeńskiej nie wchodzą w skład majątku wspólnego, ale należą do majątków osobistych małżonków.

 

Kodeks rodzinny przewiduje tzw. surogację. Zgodnie z przepisem art. 33 pkt 10 K.r.io. do majątku osobistego małżonków zalicza się również „przedmioty majątkowe nabyte w czasie trwania wspólności małżeńskiej majątkowej w zamian za inne przedmioty stanowiące majątek osobisty małżonka”.

 

Na zasadzie surogacji do majątku osobistego małżonka zalicza się przedmioty majątkowe nabyte w zamian za wszystkie inne składniki majątku osobistego małżonka.

 

Z zasadą surogacji spotkamy się np. wówczas, gdy małżonek sprzedaje mieszkanie, które wchodzi w skład jego majątku osobistego i za pieniądze uzyskane ze sprzedaży kupuje inną nieruchomość. Zgodnie z zasadą surogacji nieruchomość nabyta ze środków uzyskanych ze sprzedaży mieszkania wejdzie w skład majątku osobistego małżonka.

 

Dla zastosowania zasady surogacji nie ma znaczenia, że przedmiot, który jest surogatem dotychczasowego składnika majątku osobistego, jest innej natury niż ten składnik. Zasada surogacji znajdzie zastosowanie, jeśli małżonek zakupi za środki pochodzące ze sprzedaży nieruchomości wchodzącej w skład jego majątku osobistego inną nieruchomość, ale też jeżeli za kwotę uzyskaną ze sprzedaży nieruchomości zakupi 10 samochodów (wszystkie one będą stanowiły składnik jego majątku osobistego).

 

Należy pamiętać, iż skutek surogacji (przynależność przedmiotów nabytych w zamian za składniki majątku osobistego do tego majątku) następuje z mocy prawa. Aby zaistniał skutek surogacji, nie jest konieczne oświadczenie woli małżonków.

 

Jeżeli więc nieruchomość została zakupiona za środki pochodzące z Pani oszczędności powstałych przed zawarciem małżeństwa (a więc z Pani majątku osobistego), to nieruchomość ta stanowi, na zasadzie surogacji, Pani majątek osobisty.

 

Myślę, że ma Pani szanse na sądowe ustalenie, że ta nieruchomość stanowi Pani majątek osobisty. Pisze Pani, że nieruchomość została zakupiona po 5 miesiącach od zawarcia małżeństwa. Nie wydaje się możliwe, żeby Państwo, z 5-miesięcznym stażem małżeńskim, dorobili się takiego majątku wspólnego, który mógłby być przeznaczony na zakup nieruchomości.

 

Jeżeli idzie o surogację, to w postępowaniu dowodowym najpierw musi zostać ustalone, czy zostały spełnione jej warunki i dopiero na tej podstawie staje się możliwe stwierdzenie, że przedmiot nabyty (w niniejszej sprawie nieruchomość) zastąpił poprzedni składnik majątku osobistego (oszczędności). Strona, która twierdzi, że nastąpiła surogacja, obowiązana jest wykazać konkretne środki finansowe, z których nastąpiło nabycie przedmiotu majątkowego.

 

W toku ewentualnego postępowania sądowego musiałaby Pani udowodnić, że nieruchomość została nabyta za Pani środki pieniężne. Zeznania dziadka mogą tu mieć znaczenie. W banku, w którym miała Pani lokaty, może da się uzyskać zaświadczenie potwierdzające ten fakt oraz datę ich zlikwidowania.

 

Ważne będą również zeznania Pani męża. Jeżeli potwierdzi Pani twierdzenia dotyczące pochodzenia środków na zakup nieruchomości, to bez problemów uzyska Pani korzystne dla siebie orzeczenie.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 0 minus 1 =

»Podobne materiały

Była żona żąda połowy majątku otrzymanego przed ślubem

Mój syn dostał w spadku (akt darowizny) przed ślubem od swojej babci dom z ogrodem. Remontował go głównie za swoje i moje oszczędności. Miał dziewczynę i planował ślub. Ona i jej rodzice nie przyczynili się w żaden sposób do remontu ani finansowo, ani pracując na budowie. Urodziło się dziecko, pobra

 

Przepisanie mieszkania w kredycie na żonę przed rozwodem

Mam pytanie odnośnie przepisania mieszkania w kredycie hipotecznym. Rozwodzę się z żoną i chcemy przed rozwodem przepisać mieszkanie na moją żonę wraz z kredytem. Oboje się na taki warunek zgadzamy. Mieszkanie jest w kredycie hipotecznym na nas oboje. Jak mogę się zabezpieczyć w akcie notarialn

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »