Mamy 10 605 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podróż służbowa

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 23.04.2013

Jestem zatrudniony w polskim oddziale niemieckiej firmy. Od kilku miesięcy pracuję w siedzibie firmy w Niemczech. Do tej pory szef nie określał, w jaki sposób mamy rozliczać pobyt za granicą. Teraz stwierdził, że jesteśmy w Niemczech na zasadzie podróży służbowej. Nie mamy jednak formularzu delegacji – czy pobyt za granicą bez tego dokumentu jest legalny? Czy powinienem był dostać pisemne polecenie wyjazdu służbowego? Jak w takiej sytuacji wygląda sprawa wynagrodzenia (słyszałem, że powinienem otrzymywać przynajmniej równowartość niemieckiej płacy minimalnej) i podatków? Czy szef musi wykupić polisę ubezpieczeniową?

 

Oprócz tego warunki pobytu za granicą są następujące: mamy opłacone przez pracodawcę mieszkanie i częściowo wyżywienie (tylko obiady w dni powszednie), otrzymujemy także 25 euro dziennie. Ta kwota jest rozliczana jako koszty utrzymania podczas szkolenia (chociaż wykonujemy normalne obowiązki służbowe). Czy tak powinno być? Dowiedziałem się, że zgodnie z prawem dieta powinna wynosić 42 euro (w dni, w które mam zapewniony posiłek, 29,60 euro). Czy mogę domagać się wypłaty pełnej diety albo, ewentualnie, zrezygnować z opłaconych obiadów?

Tomasz Krupiński

»Wybrane opinie klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek

Na początku pozwolę sobie przytoczyć odpowiednie regulacje dotyczące podróży służbowej przewidziane w prawie polskim.

 

Zgodnie z art. 775 Kodeksu pracy (dalej K.p.):

 

„§ 1 Pracownikowi wykonującemu na polecenie pracodawcy zadanie służbowe poza miejscowością, w której znajduje się siedziba pracodawcy, lub poza stałym miejscem pracy przysługują należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową.

§ 2. Minister właściwy do spraw pracy określi, w drodze rozporządzenia, wysokość oraz warunki ustalania należności przysługujących pracownikowi, zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej, z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju. Rozporządzenie powinno w szczególności określać wysokość diet, z uwzględnieniem czasu trwania podróży, a w przypadku podróży poza granicami kraju – walutę, w jakiej będzie ustalana dieta i limit na nocleg w poszczególnych państwach, a także warunki zwrotu kosztów przejazdów, noclegów i innych wydatków.

§ 3. Warunki wypłacania należności z tytułu podróży służbowej pracownikowi zatrudnionemu u innego pracodawcy niż wymieniony w § 2 określa się w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie wynagradzania albo w umowie o pracę, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu wynagradzania.


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

§ 4. Postanowienia układu zbiorowego pracy, regulaminu wynagradzania lub umowy o pracę nie mogą ustalać diety za dobę podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza granicami kraju w wysokości niższej niż dieta z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju określona dla pracownika, o którym mowa w § 2.

§ 5. W przypadku gdy układ zbiorowy pracy, regulamin wynagradzania lub umowa o pracę nie zawiera postanowień, o których mowa w § 3, pracownikowi przysługują należności na pokrycie kosztów podróży służbowej odpowiednio według przepisów, o których mowa w § 2”.

 

Na podstawie powyższego należy stwierdzić, że pracownik ma prawo do otrzymania należności na pokrycie kosztów związanych z podróżą służbową – co oznacza, że jeżeli poniósł jakieś koszty związane z taką podróżą, to pracodawca powinien je pokryć (zwrócić).

 

Problemem jest jednak określenie tego, co składa się na koszty związane z podróżą służbową, oraz tego, w jakim zakresie mają one być pokrywane przez pracodawcę. W istocie decyduje o tym minister do spraw pracy, gdyż to on określa wysokość oraz warunki ustalania należności przysługujących pracownikowi.

 

Na podstawie art. 775 K.p. w jego pierwotnym brzmieniu wydane zostało rozporządzenie z 8 maja 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania oraz wysokości należności przysługujących pracownikowi z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju (Dz. U. Nr 50, poz. 525 ze zm.) oraz rozporządzenie z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad ustalania oraz wysokości należności przysługujących pracownikowi z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (Dz. U. Nr 151,poz. 1720). W myśl ustawy z dnia 26 lipca 2002 r., która nadała nowe brzmienie art. 775 K.p., do czasu wydania przepisów wykonawczych w niej przewidzianych stosuje się dotychczasowe przepisy wykonawcze, jeżeli nie są sprzeczne z ustawą z dnia 26 lipca 2002 r.

 

Ogólną regułą jest, że rozporządzenie wydawane na podstawie art. 775 § 2 ma zastosowanie tylko do pracowników zatrudnionych w państwowych lub samorządowych jednostkach sfery budżetowej. Oznacza to, że zasadniczo nie stosuje się go nie tylko do jednostek nienależących do sfery jednostek państwowych i samorządowych (a więc w sektorze niepublicznym), lecz także do jednostek państwowych i samorządowych, które nie należą do sfery budżetowej, takich np. jak przedsiębiorstwa państwowe i komunalne, samodzielne publiczne zakłady opieki zdrowotnej. W przypadku gdy pracodawca nie należy do kategorii podmiotów publicznej sfery budżetowej, to warunki wypłacania należności z tytułu podróży służbowej zasadniczo powinny być określone w układzie zbiorowym pracy, regulaminie wynagradzania lub w umowie o pracę, z tym wszakże, że określenie ich w umowie o pracę może nastąpić tylko o tyle, o ile pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu wynagradzania. W umowie o pracę tę kwestię może więc unormować pracodawca, który zatrudnia mniej niż 20 pracowników i nie jest objęty układem zbiorowym pracy. Dotyczy to także przypadku, w którym do pracodawcy wprawdzie ma zastosowanie pewien układ zbiorowy pracy (ponadzakładowy lub zakładowy), ale w jego treści nie ma postanowień dotyczących należności z tytułu podróży służbowych.

 

Jeżeli w Pana umowie o pracę nie ma żadnej wzmianki o warunkach wynagradzania za podróż służbową, to znaczy, że mają do Pana zastosowanie przepisy wspomnianych przeze mnie rozporządzeń.

 

Nowelizując ustawę z dnia 26 lipca 2002 r. art. 775, zmieniono z tego powodu także w pewnym zakresie przepisy ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.). W szczególności w art. 21 ust. 1 pkt 16 wprowadzono formułę (zmieniając formułę analogiczną), że wolne od podatku dochodowego są diety i inne należności za czas podróży służbowej pracownika – do wysokości określonej w przepisach w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju oraz poza jego granicami.

 

Przepisami, o których mowa w tym artykule, są przepisy wydane na podstawie art. 775 § 2. Są to: rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2002 r. w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej na obszarze kraju (Dz. U. Nr 236, poz. 1990 ze zm.) oraz rozporządzenie tego ministra z tego samego dnia w sprawie wysokości oraz warunków ustalania należności przysługujących pracownikowi zatrudnionemu w państwowej lub samorządowej jednostce sfery budżetowej z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju.

 

Zgodnie z wyrokiem SN z 20 września 2005 r., II PK 49/05, LexPolonica nr 413284 (OSNP 2006, nr 15-16, poz. 232), ryczałt w walucie obcej na pokrycie kosztów wyżywienia i innych wydatków przysługujący pracownikowi odbywającemu wielokrotnie podróże służbowe za granicę (§ 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 3 lipca 1998 r. w sprawie zasad ustalania oraz wysokości należności przysługujących pracownikom z tytułu podróży służbowej poza granicami kraju, Dz. U. Nr 89, poz. 568 ze zm.) może być niższy od diet wynikających z zastosowania przepisów określających ich wysokość, jeżeli w wystarczającym stopniu pokrywa ponoszone przez pracownika zwiększone koszty wyżywienia i innych drobnych wydatków.

 

Zgodnie z wyrokiem SN z 19 lutego 2007 r., I PK 232/06, LexPolonica nr 1520324 (PP 2007, nr 6, s. 29), w art. 775 K.p. i rozporządzeniach wykonawczych wydanych na jego podstawie ustawodawca nie uzależnił wypłaty ryczałtu za noclegi od przedstawienia dowodów, że te koszty pracownik rzeczywiście poniósł. W wyroku WSA we Wrocławiu z 26 stycznia 2007 r., I SA/Wr 1332/06, LexPolonica nr 1172187 (Mon.Pod. 2007, nr 10, s. 35), uznano, że powierzenie pracownikowi przez pracodawcę wykonania określonego zadania służbowego poza stałym miejscem pracy wymaga odpowiedniego udokumentowania; takim dokumentem najczęściej jest polecenie wyjazdu służbowego (delegacja).

 

Podróż zagraniczna pracownika odbywa się w terminie i miejscu określonym przez pracodawcę. Rozporządzenie określa zasady, według których liczony jest czas trwania podróży zagranicznej. Są one inne dla podróży lądowej, lotniczej i morskiej.

 

Zgodnie z powyższym rozporządzeniem z tytułu podróży, odbywanej w terminie i w państwie określonym przez pracodawcę, pracownikowi przysługują:

 

  1. diety;
  2. zwrot kosztów:
    • przejazdów i dojazdów;
    • noclegów;
    • innych wydatków, określonych przez pracodawcę odpowiednio do uzasadnionych potrzeb.

 

Dieta jest przeznaczona na pokrycie kosztów wyżywienia i inne drobne wydatki, a jej wysokość za dobę podróży w poszczególnych państwach jest określona w załączniku do rozporządzenia. Dieta przysługuje w wysokości obowiązującej dla docelowego państwa podróży. W Pana przypadku zgodnie z załącznikiem przypada Panu 42 euro diety na dobę.

 

Dietę oblicza się w następujący sposób:

 

  1. za każdą dobę podróży przysługuje dieta w pełnej wysokości;
  2. za niepełną dobę podróży:
    • do 8 godzin – przysługuje 1/3 diety;
    • ponad 8 do 12 godzin – przysługuje 1/2 diety;
    • ponad 12 godzin – przysługuje dieta w pełnej wysokości.

 

Pracownikowi, który otrzymuje za granicą bezpłatne całodzienne wyżywienie, przysługuje 25% diety.

 

Pracownikowi, który otrzymuje za granicą częściowe wyżywienie, przysługuje odpowiednio na:

 

  1. śniadanie – 15% diety;
  2. obiad – 30% diety;
  3. kolację – 30% diety;
  4. inne wydatki – 25% diety.

 

Pracownikowi, który otrzymuje za granicą ekwiwalent pieniężny na wyżywienie, dieta nie przysługuje. Jeżeli ekwiwalent jest niższy od diety, pracownikowi przysługuje wyrównanie do wysokości należnej diety.

 

Za nocleg przysługuje pracownikowi zwrot kosztów w wysokości stwierdzonej rachunkiem hotelowym, w granicach ustalonego na ten cel limitu określonego w załączniku do rozporządzenia.

 

W razie nieprzedłożenia rachunku za nocleg pracownikowi przysługuje ryczałt w wysokości 25% limitu, o którym mowa w ust. 1. Ryczałt ten nie przysługuje za czas przejazdu.

 

Przepisów powyższych nie stosuje się, jeżeli pracodawca lub strona zagraniczna zapewnia pracownikowi bezpłatny nocleg.

 

„§ 10. 1. Pracownikowi przysługuje ryczałt na pokrycie kosztów dojazdu z dworca i do dworca kolejowego, autobusowego, portu lotniczego lub morskiego w wysokości jednej diety w miejscowości docelowej za granicą oraz w każdej innej miejscowości, w której pracownik korzystał z noclegu.

2. Na pokrycie kosztów dojazdów środkami komunikacji miejscowej pracownikowi przysługuje ryczałt w wysokości 10% diety za każdą rozpoczętą dobę pobytu w podróży.

3. Ryczałty, o których mowa w ust. 1 i 2, nie przysługują, jeżeli:

1) pracownik odbywa podróż pojazdem samochodowym (służbowym lub prywatnym);

2) strona zagraniczna zapewnia bezpłatne dojazdy;

3) pracownik nie ponosi kosztów, na których pokrycie przeznaczone są wymienione ryczałty”.

 

Na zakończenie należy dodać, że do rozliczenia kosztów podróży służbowej pracownik załącza dokumenty (rachunki) potwierdzające poszczególne wydatki; nie dotyczy to diet oraz wydatków objętych ryczałtami. Jeżeli uzyskanie dokumentu (rachunku) nie było możliwe, pracownik składa pisemne oświadczenie o dokonanym wydatku i przyczynach braku jego udokumentowania.

 

Na podstawie podanych przez Pana informacji trudno jest wskazać, na jakich zasadach jest Pan zatrudniany w pracy w Niemczech. Powyższe przytoczone przeze mnie przepisy dotyczą delegacji służbowej.

 

Jednak skierowanie przez pracodawcę do pracy na terytorium innego kraju może przybrać również formę odesłania (oddelegowania), którego istota sprowadza się do wyznaczenia pracownikowi tymczasowego miejsca świadczenia pracy poza siedzibą pracodawcy.

 

W przypadku oddelegowania pracowników na teren jednego z krajów członkowskich Unii Europejskiej jego warunki ramowe określają przepisy dyrektywy nr 96/71/WE dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług (Dz. Urz. WE L 18 z 21.01.1997). Dotyczą one odesłania pracowników na terytorium innego kraju członkowskiego UE w trzech przypadkach:

 

  • w celu wykonywania w tym kraju umowy zawartej między pracodawcą a odbiorcą usług, o ile istnieje stosunek pracy pomiędzy odsyłanym pracownikiem a odsyłającym go pracodawcą;
  • do położonego w tym kraju zakładu lub przedsiębiorstwa należącego do grupy przedsiębiorstw, o ile istnieje stosunek pracy pomiędzy odsyłanym pracownikiem a odsyłającym go pracodawcą;
  • pracowników wynajmowanych w celu wykonywania pracy w tym państwie przez upoważnione agencje zatrudnienia, o ile istnieje stosunek pracy pomiędzy odsyłanym pracownikiem a tą agencją.

 

Najważniejsza zasada delegowania zakłada, że warunki zatrudnienia pracownika oddelegowanego nie mogą być mniej korzystne od warunków zatrudnienia obowiązujących w kraju, do którego pracownik zostanie oddelegowany. W konsekwencji pracodawca jest zmuszony dostosować warunki zatrudnienia pracownika do standardów obowiązujących w kraju oddelegowania w zakresie czasu pracy, okresu wypoczynku, wymiaru płatnych urlopów rocznych, stawki płacy włącznie z wynagrodzeniem za nadgodziny.

 

W sytuacji przedstawionej w pytaniu może być Pan uznany za pracownika oddelegowanego do Niemiec w celu wykonywania określonych prac w ramach kontraktu podpisanego przez pracodawcę z kontrahentem niemieckim. Mogłoby to oznaczać, że polski pracodawca ma obowiązek stosować przepisy dyrektywy.

 

Na zasadzie wyjątku przepisów tych można nie stosować w przypadku krótkotrwałych delegowań za granicę.

 

Warunek dostosowywania wynagrodzenia pracownika do wynagrodzenia minimalnego w danym kraju nie jest stosowany, gdy pracownik udaje się za granicę w celu wstępnego montażu i/lub pierwszej instalacji wyrobów stanowiących nieodłączną część umowy na dostawę wyrobów, a które są niezbędne do uruchomienia dostarczonych wyrobów i wykonywane przez wykwalifikowanych i/lub wyspecjalizowanych robotników z przedsiębiorstwa dostawczego, jeśli okres delegowania nie przekracza ośmiu dni.

 

Przepisy wewnętrzne danego państwa mogą dopuszczać wykonywanie pracy przez pracowników delegowanych na warunkach dotychczasowych, gdy okres delegowania nie przekracza miesiąca.

 

Należy zatem przyjąć, że delegowanie Pana do Niemiec na okres dłuższy niż 1 miesiąc nakłada na pracodawcę obowiązek zapewnienia pracownikowi wynagrodzenia minimalnego obowiązującego w Niemczech.

 

Niezależnie od powyższego w związku z odbywaniem podróży służbowej pracownicy otrzymują diety według zasad opisanych w rozporządzeniu wskazanym przeze mnie wcześniej. W efekcie za miesiąc pracy, oprócz wynagrodzenia, pracownicy otrzymują odpowiednie diety.

 

W myśl polskich przepisów diety nie są składnikiem wynagrodzenia (jest to świadczenie, które ma pracownikowi zrekompensować wyższe koszty utrzymania w związku z podróżą służbową), nie podlegają opodatkowaniu ani składkom społecznym.

 

Tak więc poza dietami otrzymywanymi w związku z podróżą służbową pracownik (do którego ma zastosowanie powyższa dyrektywa unijna) musi mieć zapewnione wynagrodzenie równe przynajmniej minimalnemu wynagrodzeniu w Niemczech.

 

Oczywiście zwrotu różnicy może się Pan domagać od pracodawcy przed sądem polskim.

 

Jeśli chodzi o podatki, to jeżeli będzie Pan zatrudniony w Niemczech powyżej 6 miesięcy, to podatek będzie musiał być płacony w Niemczech.

 

Odnosząc się do kwestii polecenia wyjazdu służbowego, należy stwierdzić, iż było ono wymagane w starszych wersjach rozporządzenia – obecnie nie występuje konieczność sporządzania takiego polecenia.

 

Polecenie wyjazdu służbowego określało miejscowość docelową (lub miejscowości, jeśli delegacja powoduje konieczność wyjazdu do kilku miejsc podczas jednego wyjazdu służbowego) oraz czas trwania delegacji z uwzględnieniem daty rozpoczęcia i zakończenia delegacji.

 

Na poleceniu wyjazdu służbowego pracodawca określał, jakim środkiem transportu ma poruszać się pracownik.

 

Oczywiście pracodawcy mogą stosować w dalszym ciągu polecenie wyjazdu lub zbliżony dokument – nie jest co prawda wymagany przez przepisy, ale pomoże ustalić ewentualne należności pracownika i przebieg wyjazdów po upływie dłuższego czasu. Pozwala też stosować odpowiednie procedury kontrolne.

 

Jeśli chodzi o diety, trzeba zaznaczyć, że przysługują one pracownikom za łączny okres ich pobytu za granicą, który obejmuje zarówno dni ich pracy, jak i dni wolne od pracy (np. soboty i niedziele). Może się więc Pan domagać ich wyrównania.

 

W kwestii zapewnionego przez pracodawcę posiłku: oczywiście może Pan z niego zrezygnować, jednak otrzyma Pan w tym przypadku dietę odpowiednio pomniejszoną. Wynika z tego, że pracownik jest zobowiązany korzystać z warunków wyjazdu służbowego, które zapewnił pracodawca.

 

Mimo braku podpisanego przez pracodawcę zlecenia podróży należy uznać, że obowiązuje Pana – jako pracownika – ubezpieczenie. Oczywiście w ewentualnym sporze należy udowodnić fakt, że podróż miała charakter podróży służbowej, co w Pana przypadku raczej nie przysparzałoby problemów.

 

Pracodawca zlecając pracownikowi zagraniczny wyjazd służbowy, musi się liczyć z ryzykiem poniesienia dodatkowego – niekiedy znacznego – kosztu związanego z leczeniem pracownika za granicą. Dlatego częstą praktyką, mogącą uchronić pracodawcę od tego, jest zakup ubezpieczenia dla pracownika. Choroba lub wypadek mające miejsce podczas zagranicznej delegacji mogą znacząco wpłynąć na globalne koszty pracodawcy związane z wyjazdem. Związane jest to z ryzykiem ponoszenia dodatkowych kosztów wynikającym m.in. z zatrudniania pracowników, nieobciążania pracowników kosztami pracy i kosztami wynikającymi z realizacji poleceń służbowych. Dodatkowymi wydatkami będą na pewno koszty dłuższego pobytu wynikające z braku możliwości powrotu w zakładanym terminie do Polski.

 

Oczywiście dla Pana spokoju można żądać od pracodawcy sporządzania takich poleceń podróży służbowych w formie pisemnej. Zasady ponoszenia ryzyka przez ubezpieczyciela określone są w ogólnych warunkach ubezpieczeń. Dlatego dla większego bezpieczeństwa warto się również z nimi zapoznać i sprawdzić, w jaki sposób ubezpieczyciel określa podróż służbową.

 

Ponadto przy wyjazdach do państwa należącego do UE pracownik objęty jest ubezpieczeniem zdrowotnym na podstawie przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego w UE. W nagłym przypadku może korzystać z publicznej opieki zdrowotnej na takich samych zasadach jak obywatel danego państwa.

 

Na zakończenie dodam, że delegowanie pracowników w ramach świadczenia usług może odbywać się w ramach podróży służbowej (czyli miejscem pracy pracownika określonym w umowie o pracę jest nadal Polska – na ten temat wszystkie uwagi powyżej) lub poprzez zmianę w umowie o pracę miejsca wykonywania pracy – na czas określony – wpisaną zagraniczną miejscowość (np. na podstawie porozumienia zmieniającego). Dla stosowania dyrektywy 96/71 i wydanych w celu wykonania jej postanowień przepisów krajów UE nie ma to znaczenia.

 

Jeżeli pracodawca zmieni miejsce wykonywania pracy pracownika na miejscowość za granicą, też będzie miał obowiązki związane z podróżami służbowymi, ale w bardziej ograniczonym zakresie. Podróż służbową, za którą pracodawca będzie musiał wypłacić pracownikowi odpowiednie należności, będzie stanowił przyjazd takiego pracownika do Polski na wezwanie pracodawcy (złożenie raportu, spotkanie konsultacyjne, konferencję itp.).

 

W kwestii rozliczania Pana wyjazdu do Niemiec jako szkolenia: pracodawca łamie prawo. Uzasadnia to wypłatę Panu niższych diet oraz braku ich wypłacania za dni wolne od pracy. Na tym samym stanowisku stoi polski Sąd Najwyższy.

 

Według Sądu Najwyższego (wyrok SN z 25 stycznia 2005 r., I PK 144/04) praktyczne szkolenie pracowników powinno się odbywać w ramach stosunku pracy, natomiast poza tym stosunkiem może być organizowane tylko wtedy, gdy szkoleniowy cel i metody działania wyraźnie dominują nad wykonywaniem obowiązków pracowniczych.

 

Powyższe rozstrzygnięcie nastąpiło na gruncie następującego stanu faktycznego: pracownik miał zapewniony przelot do kraju zagranicznego i z powrotem, dojazdy oraz zakwaterowanie w miejscowości, w której odbywał szkolenie. Okazało się jednak, że w tym miejscu wykonywał prace niemal identyczne jak w Polsce, za co pracodawca wypłacał mu wynagrodzenie zgodne z umową o pracę. Pracownik podczas szkolenia nie został też zapoznany z żadnymi nowymi technologiami, nie nabył nowych umiejętności. Pracownik uznał zatem swój wyjazd do tego kraju za podróż służbową i zażądał z tego tytułu diet. Pracodawca odmówił wypłaty i sprawa trafiła do sądu pracy.

 

Sąd Najwyższy przyznał rację pracownikowi. Stwierdził, że pracownik po prostu pracował i to także w nadgodzinach. Zdaniem Sądu Najwyższego, co do zasady, szkolenie praktyczne pracowników (również poza stałym miejscem pracy) powinno odbywać się w ramach stosunku pracy, poprzez wykonywanie umówionej przez strony pracy, a nie na podstawie osobnej umowy o szkolenie. Wyjątkowo szkolenie takie może odbywać się poza ramami stosunku pracy tylko wtedy, gdy jego cel, przedmiot i metody działania jednoznacznie zmierzają do podniesienia kwalifikacji (umiejętności) pracownika, nie zaś jedynie do obniżenia poziomu należnych mu świadczeń.

 

W omawianym przypadku pracownik podczas „szkolenia” zagranicznego wykonywał taką samą pracę jak w Polsce. Nie miał więc możliwości zdobycia nowych kwalifikacji. A zatem nie odbywał tam szkolenia praktycznego, ale wykonywał tam określone zadanie służbowe i z tego tytułu przysługiwały mu diety.

 

Wydaje się zatem, że przysługuje Panu roszczenie o zwrot kwot wskazanych przeze mnie, a Pana wyjazd nie ma charakteru szkolenia, a jest zwykłym wyjazdem służbowym.

 

Podsumowując: z opisanych przez Pana okoliczności wynika, że Pana pracodawca wielokrotnie łamie prawo. Jednak dla Pana bezpieczeństwa proszę wszystkie Pana działania skrupulatnie dokumentować, na wypadek ewentualnego postępowania sądowego.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 3 + trzy =

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

»Podobne materiały

Zagraniczna podróż służbowa

Odbyłem zagraniczną podróż służbową. W cenie hotelu było śniadanie (niewykazane na rachunku). Czy w związku z tym muszę zwrócić 15% wypłaconej mi diety?

 

Roboty budowlane za granicą a diety

Jestem pracownikiem polskiej firmy. Posiadam umowę o pracę w kraju. Moja firma wykonuje roboty budowlane - izolacyjne w kraju i za granicą. Na czas pracy poza granicami kraju jestem kierowany na podstawie aneksu do umowy o pracę. Na tych zasadach w latach 2004-2006 pracowałem w Niemczech, a w 2007-2008 – w Belgii. Forma aneksu do umowy wyglądała następująco: „Pracodawca kieruje Pracownika na budowę eksportową [nazwa budowy] na okres [od... do...] do pracy na stanowisku monter izolacji. W okresie pracy Pracownikowi przysługuje bezpłatne zakwaterowanie”. Za dojazdy z miejsca zakwaterowania do pracy byłem obciążany. Za czas pracy za granicą nie otrzymywałem żadnych diet. Moje pytanie brzmi: czy mi się należały? Jeśli nie, to dlaczego?

Różnica między delegacją a oddelegowaniem

Jesteśmy polską firmą; nasza główna siedziba znajduje się w Polsce, ale prowadzimy także działalność w Niemczech. Pracownicy, których zatrudniamy, wyjeżdżają tam w delegację (mają opłaconą podróż i zakwaterowanie, dostają diety). Dowiedzieliśmy się, że po 3 miesiącach albo 90 dniach delegacja musi zostać przekształcona formalnie w oddelegowanie. Czy to prawda? Jaka jest różnica między delegacją a oddelegowaniem?

Delegacja i zaliczka w walucie obcej

Zostałam wysłana samochodem służbowym w delegację do Wilna. Poprosiłam o zaliczkę w walucie obcej – litach litewskich. Pracodawca jednak wypłacił mi zaliczkę w euro. Podczas podróży płaciłam m.in. za paliwo i hotele – opłaty uiszczałam w euro, jednak na rachunkach widnieją kwoty w walutach lokalnych. Dopisałam ręcznie na rachunkach kwoty rzeczywiście wydane w euro. Pracodawca rozlicza wydatki według średniego kursu NBP. W związku z tym mam następujące pytania:

 

  1. Czy pracodawca ma obowiązek wypłacić pracownikowi zaliczkę w walutach krajów, do których pracownik się udaje albo przez które będzie przejeżdżał?
  2. Czy pracodawca ma obowiązek uwzględnić rzeczywiście poniesione wydatki w walucie zaliczki w przypadku, gdy na rachunku jest jedynie waluta lokalna?
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »