Mamy 10 970 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podatek dochodowy od kapitału przy przekształceniu spółki

Autor: Aleksander Słysz • Opublikowane: 17.12.2014

Czy przy przekształceniu spółki z o.o. w spółkę jawną wspólnicy muszą zapłacić podatek dochodowy od kapitałów spółki z o.o.? W bilansie wykazany jest kapitał podstawowy 9 tys. zł; kapitał zapasowy z niepodzielonego zysku za zeszły rok – 56 tys. zł oraz kapitał rezerwowy utworzony z dopłat – 20 tys. zł.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

W. Maruchin, opisując „skutki podatkowe dla wspólnika spółki przekształcanej” (Przekształcenie spółki kapitałowej w spółkę osobową – skutki podatkowe w CIT, ABC 132186), wskazuje:

 

„Do problemu, czy przekształcenie spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w spółkę jawną prowadzi do sytuacji, w której osoba prawna (wspólnik spółki przekształcanej) będzie zobligowany do opodatkowania przychodu z udziału w zyskach osób prawnych, zgodnie z zasadami wynikającymi z ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, odniesiono się w innej interpretacji wydanej przez Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z dnia 5 września 2008 r., IBPB2/415-1068/08/HS. Według niego w wyniku przekształcenia wspólnicy – wśród których mogą być także osoby prawne – nie uzyskają faktycznie żadnego przychodu, bowiem majątek przekształcanej spółki z o.o. nie jest przenoszony na wspólników, lecz na spółkę jawną. Wyraził on przy tym pogląd, iż w związku z przekształceniem wspólnik nie uzyskuje faktycznie żadnego przysporzenia, zaznaczając równocześnie, że przekształcenie spółki z o.o. w spółkę jawną nie jest likwidacją osoby prawnej, a wspólnik nie otrzymuje w toku tego procesu żadnego majątku. Powyższe rozważania doprowadziły organ podatkowy do sformułowania poniższych wniosków, które należy w pełni podzielić:

 

1. Skoro niepodzielone zyski spółki z o.o. z lat poprzednich staną się własnością spółki jawnej, to nie sposób uznać, że zostały faktycznie otrzymane przez wspólników będących uprzednio udziałowcami przekształcanej spółki z o.o.;

 

2. Z przekształceniem spółki kapitałowej w osobową nie wiążą się żadne szczególne uregulowania podatkowe;

 

3. Przekształcenie to, zarówno z punktu widzenia prawa spółek handlowych, jak i prawa podatkowego nie jest traktowane jako likwidacja spółki kapitałowej;

 

4. Przekształcenie spółki handlowej w inną spółkę handlową to proces zmierzający jedynie do zmiany jej formy prawnej. Tym samym u udziałowców przekształcanej spółki kapitałowej nie powstaje w chwili przekształcenia zobowiązanie podatkowe od niepodzielonych zysków z lat poprzednich, przekazanych do majątku spółki przekształconej (spółki jawnej);

 

5. W związku z przekształceniem spółki z o.o. w spółkę jawną u jej dotychczasowego wspólnika nie powstanie przychód z udziału w zyskach osób prawnych.

 

Niemniej jednak (ww interpretacja pochodzi z 2008 roku) w 2009 roku Art. 24 ust. 5 pkt 8 dodany został do ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych przez art. 1 pkt 17 ustawy z dnia 6 listopada 2008 r. (Dz.U.2008.209.1316) zmieniającej ww ustawę z dniem 1 stycznia 2009 r. Zgodnie z nim, tj. art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych stanowi, że dochodem (przychodem) z udziału w zyskach osób prawnych jest dochód (przychód) faktycznie uzyskany z tego udziału, w tym także wartość niepodzielonych zysków w spółkach kapitałowych w przypadku przekształcenia tych spółek w spółki osobowe; przychód określa się na dzień przekształcenia. Jak wskazuje S. Liżewski [Jaka jest procedura i jakie rodzi skutki podatkowe przekształcenie spółki z o.o. w spółkę jawną? ABC 47279] »(…) przychód (dochód) z tytułu wartości niepodzielonych zysków powstaje w momencie przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową. Zatem w sytuacji przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową cała wartość niepodzielonych zysków podlega opodatkowaniu na podstawie tego przepisu (patrz interpretacja indywidualna wydana przez Dyrektora Izby Skarbowej w Poznaniu z dnia 11 lipca 2011 r., ILPB1/415-582/11-2/AA)«.

 

W interpretacji z dnia 11 lipca 2011 r. Izba Skarbowa w Poznaniu [sygnatura: ILPB1/415-582/11-2/AA] wskazuje, w odniesieniu do przekształcenia w spółkę komandytową, lecz w przypadku spółki jawnej problem jest analogiczny, że: »Z brzmienia cytowanego wyżej przepisu wynika, iż przychód (dochód) z tytułu wartości niepodzielonych zysków powstaje w momencie przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową. Zatem w sytuacji przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową cała wartość niepodzielonych zysków podlega opodatkowaniu na podstawie ww. przepisu«.

 

Wspólnik ma prawo do udziału w zysku wynikającym z rocznego sprawozdania finansowego, gdy jest on przeznaczony do podziału (art. 191 § 1 k.s.h.). Wspólnicy mogą w uchwale czy też w umowie spółki postanowić, że nie będą dzielić zysku między siebie przez określony czas w określonych warunkach, że będą przeznaczać zysk na inne cele niż podział między wspólników. Z chwilą podjęcia uchwały przez wspólników, co do podziału zysku, mają oni prawo kształtujące, roszczenie o wypłatę dywidendy, w stosunku do udziałów, jakie wspólnicy posiadają w kapitale zakładowym. Możliwe jest ponadto nie dzielenie zysku w ten sposób, ale rozporządzenie czystym zyskiem. Rozporządzenie to prowadzi do przeznaczenia go na inne cele niż do podziału między wspólników. Takim innym celem może być przekazanie środków na inne fundusze np. rezerwowe, zapasowe.

 

Biorąc pod uwagę powyższe stwierdzić należy, iż zyski, które nie zostały wypłacone wspólnikom w formie dywidendy, lecz zgromadzono je w kapitałach własnych spółki jako kapitał zapasowy, odpowiadają pojęciu »niepodzielone zyski« użytemu w art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

 

Wskazać należy, iż zgodnie z treścią art. 41 ust. 4c ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, spółka przejmująca, nowo zawiązana lub powstała w wyniku przekształcenia jest obowiązana, jako płatnik, pobierać zryczałtowany podatek dochodowy, o którym mowa w art. 30a ust. 1 pkt 4, od dochodu określonego w art. 24 ust. 5 pkt 7 lub 8.

 

Natomiast w myśl art. 30a ust. 1 pkt 4 ww. ustawy od uzyskanych dochodów (przychodów) z dywidend i innych przychodów z tytułu udziału w zyskach osób prawnych pobiera się 19% zryczałtowany podatek dochodowy, z zastrzeżeniem art. 52a.

 

Zgodnie z art. 42 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych płatnicy, o których mowa w art. 41, przekazują kwoty pobranych zaliczek na podatek oraz kwoty zryczałtowanego podatku w terminie do dnia 20 miesiąca następującego po miesiącu, w którym pobrano zaliczki (podatek) - na rachunek urzędu skarbowego, którym kieruje naczelnik urzędu skarbowego właściwy według miejsca zamieszkania płatnika, a jeżeli płatnik nie jest osobą fizyczną, według siedziby bądź miejsca prowadzenia działalności, gdy płatnik nie posiada siedziby.

 

Reasumując, zysk wobec którego podjęto uchwałę o podziale i przekazaniu go na kapitał zapasowy spółki z o.o. w momencie przekształcenia spółki z o.o. w spółkę komandytową będzie stanowić przychód dla wspólników nowopowstałej spółki komandytowej z tytułu wartości niepodzielonych zysków na dzień przekształcenia”.

 

Ciekawą wykładnię omawianego problemu zawiera Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 18 maja 2012 r. (sygn. akt I SA/Wr 208/12):

 

„Podsumowując, »wartość niepodzielonych zysków« to zysk, który nie został podzielony ani między wspólników, ani w żaden inny sposób. Z treści art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f., wbrew twierdzeniom organu, nie wynika bowiem, że jedynie podzielenie zysku między wspólników spółki uwalnia podatnika od obowiązku podatkowego. Tym samym każdy podział zysku, według ustanowionych w k.s.h. reguł, powoduje, że mamy do czynienia z podzielonym zyskiem, co z kolei wyklucza możliwość zastosowania art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f. Za uprawniony należy więc uznać pogląd, że o zysku niepodzielonym można mówić wyłącznie wówczas, gdy właściwy organ stanowiący spółki nie podejmie uchwały co do sposobu przeznaczenia zysku za określony rok obrotowy. Tym samym należy zgodzić się ze skarżącym, że skoro ustawodawca nie ograniczył pojęcia "podział zysku" tylko do podziału polegającego na jego rozdzieleniu pomiędzy wspólników spółki kapitałowej, to należy uznać, że »podział zysku« to pojęcie ogólne, dotyczące zarówno przeznaczenia zysków do podziału między wspólników, jak i do przeznaczenia ich na inne cele, przewidziane w umowie spółki. Zaakceptowanie poglądu przeciwnego, według którego »podział zysku« oznacza tylko podział pomiędzy wspólników, prowadziłoby do wykładni ignorującej zasadę lege non distinguente, a w konsekwencji do nałożenia obowiązku podatkowego na podstawie wykładni prawa, a nie przepisu prawa, a więc z naruszeniem konstytucyjnej zasady wyrażonej w art. 217 Konstytucji RP.

 

Podsumowując, dochodem (przychodem) w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f. jest zysk w części nie podzielonej w jakikolwiek sposób. Podział zysku niekoniecznie musi bowiem oznaczać podział tego zysku pomiędzy wspólników. Zatem uchwałę zgromadzenia wspólników o przeznaczeniu zysku w całości lub w części na inne cele, należy również uznać za uchwałę o podziale zysku. W konsekwencji podjęcia takiej uchwały oraz przekształcenia spółki kapitałowej w spółkę osobową nie powstanie dochód (przychód), o jakim mowa w powołanym przepisie”.

 

Przypomnę w tym miejscu, że zgodnie z art. 192 Kodeksu spółek handlowych kwota przeznaczona do podziału między wspólników nie może przekraczać zysku za ostatni rok obrotowy, powiększonego o niepodzielone zyski z lat ubiegłych oraz o kwoty przeniesione z utworzonych z zysku kapitałów zapasowego i rezerwowych, które mogą być przeznaczone do podziału. Kwotę tę należy pomniejszyć o niepokryte straty, udziały własne oraz o kwoty, które zgodnie z ustawą lub umową spółki powinny być przekazane z zysku za ostatni rok obrotowy na kapitały zapasowy lub rezerwowe

 

Podobne stanowisko znajdziemy w Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 7 sierpnia 2012 r. (sygn. akt I SA/Gd 718/12), gdzie czytamy, że „skoro przepisy k.s.h. dopuszczają podział zysku na cele związane z działalnością spółki i dalszym jej rozwojem, który jednocześnie wyłącza prawo do dywidendy, zysk ten, prawidłowo rozdysponowany na przykład na kapitał zapasowy, nie jest już zyskiem niepodzielonym w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 8 u.p.d.o.f.”

 

Konkludując, mamy do czynienia z sytuacją, gdzie funkcjonują dwa rodzaje wykładni. Pierwszy: fiskus na ogół wskazuje, że niepodzielone zyski w myśl art. 24 ust. 5 pkt 8 ustawy o PIT obejmują zyski wypracowane przez spółkę kapitałową, lecz niewypłacone wspólnikom przed datą przekształcenia w spółkę osobową, w tym zyski przekazane na kapitał zapasowy i rezerwowy. Drugi, zgodnie z którym zysk przeznaczony na kapitał zapasowy jest zyskiem podzielonym czyli nieobjętym hipotezą normy art. 24 ust. 5 pkt 8, zatem nie powoduje przekształcenie powstania obowiązku podatkowego w tym zakresie. Zatem, zdaniem organów podatkowych, we wskazanej sytuacji należałoby opodatkować środki z kapitału zapasowego, przy czym, jak widać, zdarzają się wyroki sądów, które uznają, że zysk na kapitale zapasowym jest już zyskiem podzielonym. Przyjęcie jednak drugiego z wyżej wymienionych poglądów w praktyce, jeśli spółka będzie kontrolowana, prawdopodobnie spowoduje konflikt z organem podatkowym.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 9 minus trzy =

»Podobne materiały

Przekształcenie spółki z o.o. w spółkę jawną – jak tego dokonać?

Mam pytanie o przekształcenie spółki. Otóż chcę przekształcić spółkę z o.o. w spółkę jawną. Jestem jej prezesem, posiadającym wszystkie udziały, które w momencie przekształcania odkupiliby synowie. Jakie dokumenty należy sporządzić i gdzie je złożyć? Proszę o opis całego procesu, jak wygląda przeksz

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »