Mamy 10 803 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Ogłoszenie upadłości przez wierzyciela

Autor: Wioletta Dyl • Opublikowane: 01.03.2016

Firma nie wypłaciła nam pieniędzy za wykonane dwa lata temu roboty budowlane, co jest potwierdzone fakturami i protokołami odbioru wykonanych prac. Dopiero niedawno dowiedziałam się, że jako wierzyciel mogę zgłosić wniosek o ogłoszenie upadłości firmy, która jest mi winna duże pieniądze. Proszę o szczegółowe informacje na ten temat.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Generalnie wniosek o ogłoszenie upadłości zgłaszają dłużnicy, niemniej jednak złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości dłużnika może nastąpić także z inicjatywy wierzyciela. Uprawnienie takie wynika wprost z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. Prawo upadłościowe i naprawcze (dalej PrUpN). Jeżeli zatem wierzyciel ma podstawy, aby sądzić, że jego dłużnik jest niewypłacalny, wówczas przysługuje mu powyższe uprawnienie.

 

Postępowanie upadłościowe polega na wspólnym dochodzeniu roszczeń wierzycieli wobec niewypłacanych dłużników, którymi mogą być zarówno przedsiębiorcy, jak i inne podmioty wskazane w ustawie, którym przepisy PrUpN przyznają zdolność upadłościową, czyli zdolność do ogłoszenia upadłości i występowania, jako upadły w postępowaniu upadłościowym.

 

W myśl przepisów PrUpN, postępowanie upadłościowe może być prowadzone w jednym z dwóch trybów – jako postępowanie upadłościowe z możliwością zawarcia układu i jako postępowanie upadłościowe obejmujące likwidację majątku dłużnika. Decyzję co do sposobu prowadzenia postępowania upadłościowego podejmuje sąd upadłościowy, który nie jest przy tym związany treścią wniosku o ogłoszenie upadłości.

 

Wierzyciel, chociaż nie jest zobowiązany do określenia trybu postępowania upadłościowego dot. dłużnika, to jest uprawniony do złożenia wniosku o ogłoszenie upadłości z możliwością zawarcia układu. Powinien jednak wówczas, zgodnie z treścią art. 24 PrUpN, dołączyć wstępne propozycje układowe.

 

Składany przez wierzyciela wniosek o ogłoszenie upadłości, w myśl art. 22 i 24 PrUpN, oprócz spełnienia wymogów zachowania formy pisma procesowego, winien zawierać:

 

  1. imię i nazwisko dłużnika, jego nazwę albo firmę, miejsce zamieszkania albo siedzibę, a gdy dłużnikiem jest spółka osobowa lub osoba prawna – reprezentantów spółki lub osoby prawnej i likwidatorów, jeżeli są ustanowieni, a ponadto w przypadku spółki imiona i nazwiska oraz miejsce zamieszkania wspólników odpowiadających za zobowiązania spółki bez ograniczenia;
  2. oznaczenie miejsca, w którym znajduje się przedsiębiorstwo lub inny majątek dłużnika;
  3. wskazanie okoliczności, które uzasadniają wniosek i ich uprawdopodobnienie;
  4. informację, czy dłużnik jest spółką publiczną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych,
  5. uprawdopodobnienie wierzytelności (np. faktura, wyrok sądu).

 

W przypadku gdy dłużnikiem jest przedsiębiorca, to w myśl art. 22 ust. 2 i 2a PrUpN do wniosku należy dołączyć zaświadczenie albo oświadczenie (pisemna klauzula odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych zeznań) o wpisie do rejestru zawierające oznaczenie firmy lub nazwy, formy prawnej, siedziby oraz numeru we właściwym rejestrze.

 

We wniosku o ogłoszenie upadłości wierzyciel może domagać się także zabezpieczenia majątku dłużnika, np. przez ustanowienie hipoteki lub zastawu rejestrowego. W sytuacji, gdy sąd uzna żądanie za uzasadnione, wyznaczy w tym celu tymczasowego nadzorcę sądowego. Trzeba jednak pamiętać, że zabezpieczenie takie przestanie obowiązywać z chwilą prawomocnego ogłoszenia upadłości.

 

Natomiast na postanowienie o oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości wierzycielowi przysługuje zażalenie.

 

Sąd oddali wniosek o ogłoszenie upadłości dłużnika, kiedy np. dojdzie do wniosku, że składający go wierzyciel działa w złej wierze traktując złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości, jako sposób na przymuszenie dłużnika do zapłaty, pomimo iż dłużnik jest wypłacalny. Zgodnie więc z art. 34 PrUpN w takim przypadku sąd, oddalając wniosek o ogłoszenie upadłości, obciąży wierzyciela kosztami postępowania i może nakazać wierzycielowi złożenie publicznego oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Ponadto w przypadku oddalenia wniosku wierzyciela o ogłoszenie upadłości złożonego w złej wierze, dłużnikowi, a także osobie trzeciej przysługuje przeciwko wierzycielowi roszczenie o naprawienie szkody.

 

Ponadto sąd może oddalić wniosek o ogłoszenie upadłości:

 

  1. na podstawie art. 12 ust.1 PrUpN – jeżeli opóźnienie w wykonaniu zobowiązań dłużnika nie przekracza trzech miesięcy, a suma niewykonanych zobowiązań nie przekracza 10% wartości bilansowej przedsiębiorstwa dłużnika,
  2. na podstawie art. 13 PrUpN – gdy majątek dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania bądź w razie stwierdzenia, że majątek dłużnika jest obciążony hipoteką, zastawem, zastawem rejestrowym, zastawem skarbowym lub hipoteką morską w takim stopniu, że pozostały jego majątek nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania.

 

Jednakże w przypadku oddalenia wniosku na podstawie art. 12 ust. 1 i art. 13 PrUpN kosztami postępowania sąd obciąży dłużnika.

 

W sytuacji, gdy sąd uwzględni wniosek o ogłoszenie upadłości, koszty sądowe obciążają dłużnika, który zobowiązany jest również do zwrotu kosztów poniesionych przez wierzyciela zgodnie z dyspozycją przepisu art. 35 PrUpN w zw. z przepisem art. 98 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego.

 

Może się zdarzyć, że rzeczywiście dłużnik na wieść o złożeniu wniosku o ogłoszenie jego upadłości spręży się i spłaci swoje zobowiązanie wobec wierzyciela. W takiej sytuacji wierzyciel występuje do sądu z pisemnym wnioskiem o cofnięcie wniosku o ogłoszenie upadłości w związku ze spłatą zobowiązań przez dłużnika. Sąd, umorzy postępowanie i zgodnie z art. 32 ust. 2 i 4 PrUpN kosztami postępowania sądowego oraz kosztami poniesionymi przez wierzyciela obciąży dłużnika.

 

Złożenie wniosku o ogłoszenie upadłości podlega opłacie stałej w wysokości 1000 zł. Poza tą opłatą sąd może również wezwać wierzyciela do zapłaty zaliczki na koszty postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości pod rygorem odrzucenia wniosku (taki koszt to np. powołanie biegłego do zbadania sytuacji finansowej dłużnika). Na postanowienie sądu w tym przedmiocie wierzycielowi nie przysługuje zażalenie.

 

W przypadku gdy sąd dojdzie do wniosku, że zgromadzony materiał pozwala na dalsze prowadzenie postępowania z możliwością zawarcia układu, może zostać zwołane wstępne zgromadzenie wierzycieli. Ma ono na celu podjęcie decyzji o sposobie prowadzenia postępowania upadłościowego, a także ewentualne powołanie rady wierzycieli oraz zaopiniowanie wyboru osoby syndyka, nadzorcy sądowego bądź zarządcy. Propozycje układowe zgodnie z wyliczeniem dokonanym przez ustawodawcę w art. 270 ust. 1 PrUpN przewidywać mogą m.in. odroczenie wykonania zobowiązań przez dłużnika, ich częściową redukcję i rozłożenie na raty, a także konwersję wierzytelności na udziały lub akcje. Wierzyciele zaspokajani są przy tym zgodnie z postanowieniami zawartego przez siebie układu.

 

Zgodnie z art. 14 PrUpN upadłość z możliwością zawarcia układu ogłaszana jest wtedy, jeżeli zostanie uprawdopodobnione, że w drodze układu wierzyciele zostaną zaspokojeni w większym stopniu niż na skutek przeprowadzenia postępowania upadłościowego obejmującego likwidację majątku dłużnika. Podkreślić należy, że przesłanką tą jest zawsze większy stopień zaspokojenia wierzycieli, a nie zachowanie przedsiębiorstwa dłużnika. Nawet wtedy nie ogłasza się upadłości z możliwością zawarcia układu, gdy z uwagi na dotychczasowe zachowanie się dłużnika nie ma pewności, że układ zostanie wykonany (np. dłużnik ukrywał swój majątek, w przeszłości był już objęty układem i nie wykonał go właściwie itp.), chyba że propozycje układowe przewidują układ likwidacyjny.

 

Skoro zatem już ogłoszono upadłość dłużnika, to następuje sporządzenie listy określającej wysokość uznanych wierzytelności oraz kategorię, do której wierzytelności zostały zaliczone i tym samym określenie kolejność ich zaspokajania.

 

Z urzędu następuje umieszczenie na liście wierzytelności zabezpieczonych rzeczowo (np. hipoteką lub zastawem rejestrowym). Następnie są to wierzytelności zgłaszane przez wierzycieli, którzy powinni zgłosić swoje wierzytelności sędziemu – komisarzowi, w celu uzyskania zaspokojenia swoich roszczeń z likwidowanego majątku. Kolejność zaspokojenia wierzytelności zależy od kategorii, do której wierzytelność została zaliczona. Lista wierzytelności podlega ogłoszeniu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, a od dnia jej ogłoszenia wierzycielowi przysługuje dwutygodniowy termin na ewentualne jej zaskarżenie przez złożenie sprzeciwu.

 

Szacowania majątku dłużnika dokonuje wyznaczony przez sąd syndyk, który działa pod nadzorem sądu. Syndyk upłynnia majątek dłużnika i spłaca wierzycieli w odpowiednim stosunku i w zależności od kategorii wierzytelności. W zależności od posiadanego przez dłużnika majątku i jego pozostałych zobowiązań, zaspokojenie wierzycieli może być całościowe, procentowe lub zerowe. Zatem efekt ekonomiczny dla wierzyciela może być podobny, jak przy prowadzeniu postępowania egzekucyjnego na skutek uzyskania prawomocnego wyroku zasądzającego w postępowaniu sądowym o zapłatę.

 

Dobrze wiedzieć, że wbrew pozorom postępowanie upadłościowe, zamiast postępowania o zapłatę, nie jest szybszą drogą do odzyskania należności. Postępowanie upadłościowe trwa nierzadko całymi latami. A w tym czasie majątek dłużnika maleje (przeważnie) w efekcie wierzyciel nie znajdzie zaspokojenia swoich roszczeń. Ale jak pisałam, może zdarzyć się i tak, że dłużnik przestraszy się wniosku i wywiąże się z zobowiązań, czego szczerze życzę.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • osiem - 10 =

»Podobne materiały

Uznanie darowizny za bezskuteczną

Prowadzę działalność gospodarczą, niestety interes idzie bardzo źle. Stanęłam przed decyzją: ogłosić upadłość czy likwidację firmy? Razem z mężem jestem współwłaścicielką domu, na którym ciąży kredyt hipoteczny. Boję się, że wierzyciele go przejmą. Czy mogę przepisać nieruchomość na syna, czy darowi

Upadłość osoby fizycznej

Przez 3 lata prowadziłem działalność, którą zamknąłem rok temu. Niestety narobiłem sporo długów, a obecnie nie mam ich już z czego spłacać. Mam żonę, ale między nami jest rozdzielność majątkowa. Moje długi i odsetki wciąż rosną. Czy mogę ogłosić upadłość konsumencką lub upadłość osoby fizycznej i po

Lista wierzytelności

Dwa tygodnie temu wysłaliśmy do Francji na adres mandatariusza wyznaczonego przez sąd francuski pismo wraz z załączoną listą wierzytelności oraz kopiami faktur, wezwaniami do zapłaty. Otrzymaliśmy potwierdzenie odbioru przesyłki. Kilka dni wcześniej jednak sąd francuski ogłosił upadłość spółki franc
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »