.
Mamy 13 116 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Odziedziczenie długu przez niepełnoletniego - co zrobić?

Autor: Katarzyna Bereda • Opublikowane: 04.08.2021 • Zaktualizowane: 17.08.2021

Niepełnoletnia córka odziedziczyła dług po zmarłej prababci. Odbyła się sprawa sądowa, na której przedstawiliśmy spis inwentarza, który potwierdza, iż pozostawiony majątek wynosi 0, jest tylko dług 10 tys. zł. Sędzia zasądził na rzecz powoda podaną kwotę oraz koszty sądowe 1800 zł. Powołał się na wyrok Sądu Najwyższego 135/76, który mówi, że ustalenie, czy jest z czego pokryć dług, należy do postępowania egzekucyjnego. Zależy mi, żeby w ogóle sąd odrzucił to roszczenie na tym etapie sprawy, a nie w postępowaniu komorniczym, gdyż dług, jak wiadomo, będzie cały czas istniał. Czy zatem są podstawy do wniesienia apelacji? Co możemy zrobić w tej sprawie?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Odziedziczenie długu przez niepełnoletniego - co zrobić?

Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza – dług spadkowy

W mojej ocenie rozstrzygnięcie sądu – wobec uzasadnienia wyroku – jest zgodne z literą prawa. Niestety, okoliczność, iż córka przyjęła spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a także brak w masie spadkowej aktywów, nie jest przesłanką do oddalenia powództwa. Jeżeli córka przyjęła spadek – nawet z dobrodziejstwem inwentarza – to wierzyciel może skutecznie dochodzić na drodze sądowej spłaty roszczenia.

 

Natomiast Państwu, stosownie do art. 319 Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.), przysługuje roszczenie do wykazania stanu czynnego spadku na etapie postępowania egzekucyjnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 319 K.p.c.: „Jeżeli pozwany ponosi odpowiedzialność z określonych przedmiotów majątkowych albo do wysokości ich wartości, sąd może, nie wymieniając tych przedmiotów ani ich wartości, uwzględnić powództwo, zastrzegając pozwanemu prawo do powołania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczenie odpowiedzialności”. Niniejsze prawo zostało dla Państwa zastrzeżone w pkt III sentencji orzeczenia.

 

Ograniczenie przez sąd odpowiedzialności pozwanego

Artykuł 319 K.p.c., uprawniający sąd do ograniczenia w sentencji wyroku zakresu odpowiedzialności dłużnika za dług spadkowy czynnego spadku (przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza z art. 1031 § 2 K.c.), nie daje podstawy do oddalenia powództwa na tej podstawie, że zmarły nie pozostawił spadku. Ustalenie, czy istnieje spadek (majątek) pozwalający na zaspokojenie przypadającej od dłużnika należności, należy do postępowania egzekucyjnego (zob. wyr. SN z 9.9.1976 r., IV PR 135/76, Legalis).

 

Przewidziane w art. 319 K.p.c. zastrzeżenie, że pozwanemu przysługuje prawo do powoływania się w toku postępowania egzekucyjnego na ograniczoną odpowiedzialność, odnosi się również do przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza (post. SN z 14.10.2010 r., III CZP 67/10, Legalis).

 

Proszę mieć bowiem na uwadze, iż ograniczenie odpowiedzialności dłużnika wynika z określonych instytucji prawa materialnego. Przybiera ono postać ograniczenia odpowiedzialności za zobowiązania jedynie z określonych przedmiotów majątkowych lub wprawdzie z całego majątku, ale do określonej wysokości. Znaczenie i sens komentowanego przepisu wyjaśnił dość precyzyjnie SN w wyr. z 20.2.2014 r. (I CSK 264/13, Legalis).

 

Zastrzeżenie dokonane na podstawie art. 319 K.p.c. nie oznacza wiążąco zakresu odpowiedzialności, lecz stanowi klauzulę umożliwiającą na etapie postępowania wykonawczego zweryfikowanie rzeczywistego zakresu, w jakim dłużnik jest zobowiązany spełnić świadczenie wynikające z prawomocnego orzeczenia. Ocena, jak daleko sięga odpowiedzialność dłużnika, następuje na podstawie przepisów materialnoprawnych.

 

Postępowanie egzekucyjne

Dlatego też, sąd nie mógł oddalić w Państwa przypadku powództwa, albowiem powództwo jest zasadne – córka przyjęła spadek z dobrodziejstwem inwentarza, a więc wstąpiła w szereg praw i obowiązków zmarłego. Dochodzenie roszczenia następuje bowiem na etapie postępowania wykonawczego, w którym mogą Państwo skutecznie powoływać się na ograniczenie i sporządzony spis inwentarza. W mojej ocenie więc, sąd orzekł prawidłowo.

 

Na podstawie wskazanego uzasadnienia i podniesionych przez Państwa zarzutów w trakcie procesu apelacja nie ma sensu, albowiem sąd w sposób prawidłowy wskazał Państwa uprawnienie na powoływanie się w zakresie ograniczenia do wartości czynnej spadku. Całkiem osobno, jeżeli doszło do uchybienia terminu w przedmiocie odrzucenia spadku w imieniu małoletniej, mógł Pan skorzystać z instytucji przewidzianej w art. 1019 K.c., a więc przywrócenia terminu do odrzucenia spadku. W przypadku małoletnich sądy często taki termin przywracają.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • jeden - zero =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl