.
Mamy 12 435 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Odsetki ustawowe za zwłokę

Autor: Krystian Lenowiecki • Opublikowane: 12.08.2011

Byłem poszkodowanym w wypadku samochodowym, w którym zniszczono mój samochód. Już 1,5 roku temu powinienem otrzymać odszkodowanie, ale zakład ubezpieczeń nie chce mi go wypłacić, dopóki sprawa nie zostanie zamknięta. Nie mogę więc naprawić pojazdu i z niego korzystać. Czy należą mi się odsetki ustawowe za zwłokę w wypłacie odszkodowania? Czy mogę też wystąpić do sprawcy szkody z roszczeniem pieniężnym, skoro wciąż nie mogę jeździć swoim samochodem?

 


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zgodnie z art. 817 § 1 Kodeksu cywilnego (w skrócie K.c.) „ubezpieczyciel obowiązany jest spełnić świadczenie w terminie trzydziestu dni, licząc od daty otrzymania zawiadomienia o wypadku”.

 

Jak stwierdza § 2 powyższego artykułu, „gdyby wyjaśnienie w powyższym terminie okoliczności koniecznych do ustalenia odpowiedzialności ubezpieczyciela albo wysokości świadczenia okazało się niemożliwe, świadczenie powinno być spełnione w ciągu 14 dni od dnia, w którym przy zachowaniu należytej staranności wyjaśnienie tych okoliczności było możliwe. Jednakże bezsporną część świadczenia ubezpieczyciel powinien spełnić w terminie przewidzianym w § 1”.

 

Na podstawie art. 481 § 1 K.c. „jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi”.

 

Zgodnie z § 2 tego artykułu „jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy”.

 

Wymagalność świadczenia zakładu ubezpieczeniowego została określona w przepisie art. 817 K.c. Zgodnie z § 1 artykułu już zawiadomienie ubezpieczyciela o wypadku rodzi po jego stronie obowiązek spełnienia świadczenia w ustawowym terminie. W uchwale z dnia 09.06.1995 r., sygn. akt III CZP 69/95, Sąd Najwyższy wyraził pogląd, że „zakład ubezpieczeń odpowiadający za sprawcę wypadku komunikacyjnego z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej dopuszcza się zwłoki, jeżeli nie spełnia świadczenia na rzecz poszkodowanego w terminie 30 dni, licząc od dnia zawiadomienia o wypadku”.

 

Skutki opóźnienia w wypłacie świadczenia określone są m.in. w art. 481 § 1 K.c. – zdarzenie to obliguje dłużnika do zapłaty odsetek za czas opóźnienia.

 

W pewnych sytuacjach jednak określony w art. 817 § 1 K.c. termin spełnienia świadczenia ulega zmianie. Mianowicie jeżeli niemożliwe stało się ustalenie w terminie 30 dni odpowiedzialności zakładu ubezpieczeń albo wysokości świadczenia, to wówczas wiążącym dla zakładu ubezpieczeń staje się 14-dniowy termin, liczony od wyjaśnienia tych okoliczności.

 

Wymienione w powyższym przepisie utrudnienia uniemożliwiające zachowanie terminu z art. 817 § 1 K.c. nie są ustawowo dookreślone i wymagają każdorazowo oddzielnej oceny.

 

Krótki termin miesięczny wynikający z art. 817 § 1 K.c. oznacza, że celem uregulowania ustawowego jest zapewnienie szybkiej i skutecznej likwidacji szkody ubezpieczeniowej. Podobnie interpretować należy postępowanie w sytuacji opisanej w art. 817 § 2 K.c., tj. gdy zachodzi konieczność przedłużenia postępowania likwidacyjnego.

 

Po otrzymaniu zawiadomienia o wypadku zakład ubezpieczeń obowiązany jest do własnego ustalenia przesłanek swojej odpowiedzialności oraz do zbadania okoliczności dotyczących wysokości szkody. Tego obowiązku, immanentnie związanego z działalnością ubezpieczeniową, ubezpieczyciel nie może przerzucić na inne podmioty (np. prokuraturę, sąd). Zgodnie z orzecznictwem sądowym ubezpieczyciel w szczególności nie może biernie oczekiwać na wynik postępowania karnego dotyczącego zdarzenia wywołującego odpowiedzialność ubezpieczeniową, a jeżeli tak postąpi, to naraża się na odpowiedzialność wobec wierzyciela za zwłokę w wykonaniu zobowiązania. Tak stwierdzono m.in. w wyroku Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 10.01.2000 r., sygn. akt III CKN 1105/98, w którym sąd orzekł: „przepis art. 817 § 2 kc nie upoważnia ubezpieczyciela do zaniechania prowadzenia postępowania likwidacyjnego do czasu prawomocnego zakończenia postępowania karnego dotyczącego wypadku komunikacyjnego, w którym uczestniczył kierowca ubezpieczony od odpowiedzialności cywilnej”.

 

Jeżeli zatem ubezpieczyciel wycenił już szkodę i przyznał odszkodowanie – to odsetki ustawowe przysługują Panu od momentu, w którym wypłata ubezpieczenia była możliwa (14 dni od ustalenia wyżej wymienionych faktów). Odpowiedzialność za wypłatę odsetek przez ubezpieczyciela został stwierdzona m.in. w uchwale Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 31.03. 1992 r., sygn. akt III CZP 12/92, mówiącej, że „ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy i kierowców pojazdów mechanicznych za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów obejmuje również odpowiedzialność ubezpieczonych z tytułu odsetek za opóźnienie świadczenia”.

 

W celu uzyskania odsetek należałoby wystąpić do wydziału cywilnego właściwego miejscowo sądu o ich zasądzenie od zakładu ubezpieczeń, bowiem wątpliwe jest, że zakład ubezpieczający uzna swoje spóźnienie i sam wypłaci odsetki za opóźnienie w wypłacie świadczenia.

 

Natomiast co do roszczenia pieniężnego wobec sprawcy szkody (polegającej na niemożności korzystania z samochodu), to w mojej opinii byłoby ono oddalone przez sąd, a to z tego powodu, że nie korzysta Pan z samochodu już nie tyle na skutek wypadku, ile na skutek zwłoki ubezpieczyciela (gdyż remont mógłby już być wykonany, gdyby ubezpieczyciel wypłacił kwotę ubezpieczenia), zatem to ubezpieczyciela należałoby pozwać o odszkodowanie za niemożność korzystania z własnego samochodu na skutek braku wypłaty odszkodowania i tym samym remontu samochodu.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • jeden minus 9 =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »