Mamy 11 794 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jaka jest kolejność odrzucania spadku?

Autor: Karol Jokiel • Opublikowane: 20.11.2009

Spadkodawca nie zostawił testamentu, a jego długi przewyższają wartość spadku. Jest pięciu spadkobierców: troje dzieci spadkodawcy, ja, czyli siostra spadkodawcy, i moja córka. Czy to prawda, że spadek najpierw muszą odrzucić dzieci spadkodawcy, zanim my będziemy mogły odrzucić spadek? Chciałybyśmy to zrobić wcześniej, czy musimy więc czekać? Jaka jest kolejność odrzucania spadku?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Jaka jest kolejność odrzucania spadku?

Zasady dziedziczenia ustawowego

W opisanej przez Panią sytuacji wobec braku testamentu zastosowanie znajdują, jak słusznie Pani zauważyła, ogólne zasady dziedziczenia ustawowego. Oznacza to w pierwszej kolejności, że spadkobiercy nabywają spadek z chwilą otwarcia spadku (śmierci spadkodawcy – art. 924 i 925 Kodeksu cywilnego). Nabycie to jednak nie ma charakteru definitywnego ze względu na możliwość odrzucenia spadku w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania (art. 1015 Kodeksu cywilnego). Spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku (art. 1020 Kodeksu cywilnego)

 

Zgodnie z art. 931 Kodeksu cywilnego w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku (a więc stają się spadkobiercami) dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek. Dopiero w braku zstępnych spadkodawcy (w tym w przypadku ich wcześniejszej śmierci lub odrzucenia spadku) powołani są do spadku z ustawy jego małżonek, rodzice i rodzeństwo (art. 932 Kodeksu cywilnego). W jeszcze dalszej kolejności, jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku (lub jest traktowane, jakby nie dożyło otwarcia spadku, np. wskutek jego odrzucenia), pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym.

Kto może złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku?

Nie ulega wątpliwości, że oświadczenie o odrzuceniu spadku może skutecznie złożyć tylko spadkobierca. Nie może zaś takiego oświadczenia złożyć osoba, która spodziewa się, że może stać się spadkobiercą w przyszłości, np. wskutek odrzucenia spadku przez uprawnionych w wyższej kolejności (tj. przez dzieci zmarłego lub jego małżonka). Prawidłowość tego stanowiska potwierdza, choć wydane na tle innego stanu faktycznego, postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 13 listopada 1990 r. (III CRN 365/90), zgodnie z którym z istoty odrzucenia spadku (art. 1012 Kodeksu cywilnego) wynika, że może ono odnieść skutek prawny określony w art. 1020 Kodeksu cywilnego tylko wówczas, gdy składający takie oświadczenie dziedziczy spadek. Tymczasem siostra zmarłego będzie uprawniona do dziedziczenia dopiero, gdy odrzucą spadek dzieci spadkodawcy, a córka siostry zmarłego dopiero, gdy spadek odrzucą dzieci i siostra zmarłego.

Kolejność odrzucania spadku

Odpowiadając zatem na Pani pytanie – tak, kolejność odrzucania spadku ma istotne znaczenie w sprawie dla skuteczności tego typu oświadczeń. Siostra zmarłego i jej córka, przed odrzuceniem spadku przez zstępnych spadkodawcy, w istocie składałyby bowiem warunkowe oświadczenie o odrzuceniu spadku – warunkowe, bo uzależnione od tego, że obecni spadkodawcy (dzieci) same spadek odrzucą (co obecnie nie jest w 100% pewne). Tymczasem oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku złożone pod warunkiem lub z zastrzeżeniem terminu jest nieważne (art. 1018 Kodeksu cywilnego).

Odrzucenie spadku przez spadkobierców powołanych w dalszej kolejności

Równocześnie uprzejmie informuję, że oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania (art. 1015 Kodeksu cywilnego). Dla spadkobiercy ustawowego będzie to z reguły dzień dowiedzenia się o śmierci spadkodawcy. Może to jednak być również – i z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie – dzień, w którym spadkobierca powołany w dalszej kolejności (siostra spadkodawcy, córka siostry spadkodawcy) dowiedział się o odrzuceniu spadku przez osoby wyprzedzające go przy dziedziczeniu ustawowym.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • trzy minus dziewięć =
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

Poduszki