Mamy 10 655 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Obowiązki pracodawcy – wydawanie zaświadczeń

Autor: Tadeusz M. Nycz • Opublikowane: 07.12.2011

W artykule autor omawia formalne obowiązki pracodawcy związane z wydawaniem pracownikowi wszelkiego rodzaju zaświadczeń potwierdzających fakty na podstawie prowadzonych przez podmiot zatrudniający akt osobowych pracownika i innej dokumentacji z zakresu prawa pracy.

Tadeusz M. Nycz

»Wybrane opinie klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek

Podstawowe obowiązki pracodawcy wymienia art. 94 Kodeksu pracy. W myśl tego przepisu pracodawca jest obowiązany, w szczególności:

 

 

  1. zaznajamiać pracowników podejmujących pracę z zakresem ich obowiązków, sposobem wykonywania pracy na wyznaczonych stanowiskach oraz ich podstawowymi uprawnieniami,

  2. organizować pracę w sposób zapewniający pełne wykorzystanie czasu pracy, jak również osiąganie przez pracowników, przy wykorzystaniu ich uzdolnień i kwalifikacji, wysokiej wydajności i należytej jakości pracy,

  3. organizować pracę w sposób zapewniający zmniejszenie uciążliwości pracy, zwłaszcza pracy monotonnej i pracy w ustalonym z góry tempie,

  4. przeciwdziałać dyskryminacji w zatrudnieniu, w szczególności ze względu na płeć, wiek, niepełnosprawność, rasę, religię, narodowość, przekonania polityczne, przynależność związkową, pochodzenie etniczne, wyznanie, orientację seksualną, a także ze względu na zatrudnienie na czas określony lub nieokreślony albo w pełnym lub w niepełnym wymiarze czasu pracy,

  5. zapewniać bezpieczne i higieniczne warunki pracy oraz prowadzić systematyczne szkolenie pracowników w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy,

  6. terminowo i prawidłowo wypłacać wynagrodzenie,

  7. ułatwiać pracownikom podnoszenie kwalifikacji zawodowych,

  8. stwarzać pracownikom podejmującym zatrudnienie po ukończeniu szkoły prowadzącej kształcenie zawodowe lub szkoły wyższej warunki sprzyjające przystosowaniu się do należytego wykonywania pracy,

  9. zaspokajać w miarę posiadanych środków socjalne potrzeby pracowników,

  10. stosować obiektywne i sprawiedliwe kryteria oceny pracowników oraz wyników ich pracy,

  11. prowadzić dokumentację w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akta osobowe pracowników,

  12. przechowywać dokumentację w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akta osobowe pracowników w warunkach niegrożących uszkodzeniem lub zniszczeniem,

  13. wpływać na kształtowanie w zakładzie pracy zasad współżycia społecznego.

 

 


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Konstrukcja treści art. 94 K.p. świadczy o stworzeniu przez ustawodawcę niezamkniętego katalogu obowiązków, o czym przesądza użycie zwrotu: „Pracodawca jest obowiązany, w szczególności”.

 

Powinności pracodawcy względem pracownika nie ograniczają się zatem przedmiotowo do spraw wymienionych ogólnie w art. 94 K.p., czy też szczegółowo w innych konkretnych postanowieniach kodeksu np. w art. 97 K.p. mówiącym o obowiązku wydania świadectwa pracy.

 

Obowiązki pracodawcy mogą wynikać także z przepisów szczególnych w stosunku do Kodeksu pracy, a także z postanowień będących źródłami prawa zakładowego lub ponadzakładowego, o których mowa w art. 9 K.p.

 

Niezależnie od tego, obowiązki pracodawcy względem pracownika mogą wynikać z zasad współżycia społecznego, a także z ustalonych zwyczajów. Takie poszerzenie obowiązków pracodawcy wynika z jednej strony z użycia przez ustawodawcę w art. 94 K.p. zwrotu „w szczególności”, a z drugiej strony z art. 56 Kodeksu cywilnego znajdującego zastosowanie w stosunkach pracy przez art. 300 K.p.

 

W myśl art. 56 K.c. czynność prawna (umowa o pracę) wywołuje nie tylko skutki w niej wyrażone, lecz również te, które wynikają z:

 

 

  1. ustawy,
  2. zasad współżycia społecznego,
  3. ustalonych zwyczajów.

 

 

Dalszą część rozważań koncentruję na problematyce obowiązków pracodawcy wynikających z pkt 2 i 3. Prawo z natury rzeczy nie nadąża za rzeczywistością, a także nie jest w stanie regulować kompleksowo wszystkich zagadnień, które mogą zaistnieć w stosunkach społecznych. Biorąc to pod uwagę, system prawny opiera się na pewnych ogólnych zasadach, klauzulach, z których można wywodzić pewne oczywiste obowiązki określonych podmiotów.

 

Nierealizowanie tych obowiązków albo opieranie swych praw na odmiennych poglądach, sprzecznych z zasadami współżycia społecznego, nie jest poprawnym stosowaniem prawa i nie korzysta z jego ochrony – w stosunkach pracy zgodnie z art. 8 K.p.

 

W działaniach podmiotów zatrudniających, zwłaszcza ze sfery pozapublicznej, często zdarzają się przypadki odmawiania pracownikowi wglądu do dokumentów jego dotyczących, czy też odmowy przez pracodawcę wydania pisemnego potwierdzenia faktów wynikających z prowadzonej przez pracodawcę dokumentacji pracowniczej.

 

Na przykład pracownik zwraca się o:

 

  • potwierdzenie wysokości otrzymywanego wynagrodzenia za pracę, motywując to określoną potrzebą dla celów zabezpieczenia społecznego, czy też dla celów pozyskania kredytu w banku,
  • potwierdzenie korzystania przez pracownicę czy pracownika z urlopu wychowawczego, co może mieć znaczenie dla celów zabezpieczenia społecznego w części dotyczącej pomocy społecznej,
  • potwierdzenie innych faktów na podstawie dokumentów będących w posiadaniu pracodawcy konieczne dla określonego celu.

 

Podmiot zatrudniający w takich przypadkach często odmawia pracownikowi potwierdzenia pisemnego, stwierdzając, iż nie posiada w tym zakresie obowiązku prawnego. Tego rodzaju postawa pracodawcy jest niewłaściwa, gdyż niezrealizowanie umotywowanego wniosku pracownika w każdym przypadku ocenić należy jako działanie sprzeczne z zasadami współżycia społecznego (art. 8 K.p.), a także sprzeczne z przyjętymi powszechnie zwyczajami w tym zakresie.

 

Pracodawca zobowiązany na mocy art. 94 pkt 9a K.p. do prowadzenia dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz akt osobowych pracownika nie może skutecznie powoływać się na brak podstawy prawnej do wydania pracownikowi stosownego poświadczenia na podstawie tych akt, gdyż byłoby to działanie nie tylko sprzeczne z zasadami współżycia społecznego ale z ustalonym powszechnie zwyczajem funkcjonującym od dnia wejścia w życie kodeksu, czyli od 1 stycznia 1975 r.

 

Pracownik w razie odmowy spełnienia jego żądania ma oczywiście prawo zwrócenia się do sądu pracy w trybie art. 189 K.p.c. z wnioskiem o określone ustalenie danego faktu przez sąd. Nie jest to jednak rozwiązanie korzystne, ponieważ tego rodzaju poświadczenie jest pracownikowi potrzebne szybko, dla celów bieżącego załatwienia danej sprawy, a procedura sądowa wyklucza możliwość szybkiego, odpowiedniego do potrzeb pracownika, rozstrzygnięcia takiej sprawy.

 

Niekiedy niedotrzymanie pewnych terminów przewidzianych w przepisach prawa może spowodować negatywne dla pracownika konsekwencje prawne, jeżeli danego zaświadczenia nie przedłoży w wymaganym czasie. W tym miejscu trzeba zwrócić uwagę na ograniczenia w zakresie żądania od obywatela zaświadczenia przez organ administracji publicznej, które wynikają z art. 220 K.p.a. Nie mniej jednak poświadczenie określonego faktu może być pracownikowi potrzebne dla celów postępowania przed innym podmiotem niż organ administracji publicznej.

 

W razie posiadania przez pracownika dowodów odmowy wydania stosownego poświadczenia przez pracodawcę podmiot zatrudniający może być pociągnięty do odpowiedzialności odszkodowawczej na zasadach ogólnych, przewidzianych w szczególności w art. 415 K.c. przez art. 300 K.p. Przepis ten stanowi, że ten, kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia.

 

W związku z ogólną zasadą wyrażoną w art. 24 Konstytucji RP, która stanowi o tym, że państwo sprawuje nadzór nad warunkami wykonywania pracy, a w imieniu państwa rolę tę pełni Państwowa Inspekcja Pracy, działająca na podstawie ustawy z dnia 13 kwietnia 2007 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 589, z późn. zm.) – pracownicy słusznie kierują do inspektora pracy pisma, skarżąc się w określonym zakresie na zaniechania ze strony pracodawcy.

 

Głoszony jest jednak błędny pogląd, jakoby inspektor pracy nie był kompetentny do załatwienia takiej sprawy. W szczególności podnosi się brak podstawy prawnej dla działania organu PIP.

 

Biorąc to pod uwagę, wyjaśniam, że dla takich przypadków istnieje pełna podstawa prawna zarówno do podjęcia interwencji przez inspektora pracy, jak i sporządzenia przez niego wystąpienia pokontrolnego, jeżeli ustne polecenie likwidacji nieprawidłowości nie będzie wystarczające.

 

Interwencja inspektora pracy może polegać na tym, że w ramach przeprowadzanej kontroli, na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy o PIP, zażąda od pracodawcy pisemnego potwierdzenia określonego faktu, załączając dokument do protokołu kontroli w formie jego załącznika, a następnie kopię tego dokumentu przekaże zainteresowanemu pracownikowi.

 

Podstawą prawną wystąpienia inspektora pracy w takiej sprawie – w razie potrzeby jego sporządzenia – powinien być art. 94 K.p. w związku z art. 56 K.c. przez art. 300 K.p. w powiązaniu z art. 8 K.p.

 

Odmowa wydania przez pracodawcę stosownego pisemnego poświadczenia opartego na dokumentach znajdujących się w jego posiadaniu powinna być oceniona przez inspektora pracy jako sprzeczna z zasadami współżycia społecznego (art. 8 K.p.) i ustalonymi powszechnie obowiązującymi zwyczajami (art. 56 K.c. przez art. 300 K.p.).

 

Uporczywe uchylanie się od takiego obowiązku może być także ocenione jako podejrzenie wyczerpania znamion przestępstwa z art. 218 § 1 Kodeksu karnego. Czyny takie wstępnie ocenia inspektor pracy, gdyż jest to przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego i dlatego organ PIP jest obowiązany powiadomić o podejrzeniu popełnienia przestępstwa właściwego prokuratora, zgodnie z art. 304 § 2 Kodeksu postępowania karnego.

 

Reasumując, omawiane zaniechanie ze strony pracodawcy powinno być przedmiotem wnikliwej kontroli inspektora pracy, zaś przypadki odsyłania petentów do sądu pracy należy eliminować, gdyż świadczyć by mogły jedynie o bezdusznym i biurokratycznym działaniu organu PIP i nierealizowaniu obowiązków ciążących na inspekcji pracy.



Stan prawny obowiązujący na dzień 07.12.2011

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 0 + IX =

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

 

 

»Podobne materiały

Jednorodny charakter stosunku pracy w aspekcie zatrudnienia u danego pracodawcy – część 3

W artykule autor kontynuuje analizę dopuszczalności dodatkowego zatrudnienia pracownika, w tym odnosi się do dodatkowego zatrudnienia u tego samego pracodawcy oraz wskazuje na powiązania realizacyjne równolegle zawartych umów o pracę.

Jeszcze o ewidencji czasu pracy – część 1

W artykule autor poddaje krytyce artykuł Piotra Prusinowskiego pt. „Obowiązek prowadzenia ewidencji czasu pracy” zamieszczony w „Monitorze Prawa Pracy” Nr 2 z 2012 r.

Pojęcie podróży służbowej – część 1

W artykule omówiono zagadnienia dotyczące podróży służbowej w rozumieniu art. 775 § 1 K.p., w związku z pojawiającymi się na ten temat rozbieżnymi rozstrzygnięciami sądowymi i tym samym niezrozumieniem istoty tej instytucji.

Kwalifikacje zawodowe pracownika – część 3

W artykule przeanalizowano znaczenie pojęcia „kwalifikacje zawodowe” używanego w dwudziestu artykułach Kodeksu pracy. Omówiono znaczenie tego pojęcia w problematyce ochrony pracy w skład której wchodzą postanowienia o charakterze bezpieczeństwa i ochrony zdrowia pracownika.

Zakres kontroli telepracownika

W artykule omówiono zagadnienia dotyczące kontroli pracy telepracownika w aspekcie zakresu kompetencji kontrolnej pracodawcy dokonywanej zarówno w stosunku do telepracownika wykonującego pracę w miejscu wyznaczonym przez pracodawcę, jak i w domu telepracownika.

Kodeks pracy a Kodeks cywilny (przyczynek do dyskusji)

W artykule omówiono ogólne problemy występujące w relacji Kodeksu pracy do Kodeksu cywilnego, wskazując na dotychczas słabo dostrzegane istotne elementy rzutujące na dopuszczalność sięgania do regulacji zamieszczonych w przepisach Kodeksu cywilnego.

Łagodzenie skutków kryzysu – część 2

W artykule autor kontynuuje omawianie instytucji ustawy z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców w zakresie dotyczącym problematyki prawa pracy, która obowiązuje od dnia 22 sierpnia 2009 r. do 31 grudnia 2011 r.

Łagodzenie skutków kryzysu – część 3

W artykule kontynuowano omawianie instytucji ustawy z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców w zakresie dotyczącym problematyki prawa pracy.

Obowiązek informacyjny pracodawcy – część 2

Artykuł kontynuuje problematykę związaną z obowiązkami informacyjnymi pracodawcy względem indywidualnego pracownika, czy byłego pracownika. Przytoczono w nim przykłady błędów pracodawcy i omówiono skutki prawne płynące z takiego stanu rzeczy.

Łagodzenie skutków kryzysu – część 6

W artykule kontynuowano omawianie instytucji ustawy z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców w zakresie dotyczącym problematyki prawa pracy.

Ustawa o łagodzeniu skutków kryzysu – problemy prawne (część 6)

W artykule omówiono problemy interpretacyjne na tle przepisów ustawy z dnia 1 lipca 2009 r. o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców w zakresie dotyczącym problematyki prawa pracy.

Wypowiedzenie zmieniające – wybrane zagadnienia

W artykule omówiono poprawny sposób postępowania pracodawcy w przypadku zaistnienia przestoju, który w warunkach kryzysu gospodarczego jest okolicznością mogącą statystycznie częściej występować aniżeli w okresach normalnego funkcjonowania gospodarki.

Przedstawiciele pracowników – część 2

W artykule autor omawia problematykę przedstawicielstwa pracowniczego w stosunku pracy na tle regulacji Kodeksu pracy oraz prawa międzynarodowego. Nawiązuje także do artykułu na ten temat Moniki Latos-Miłkowskiej opublikowanego w PiZS, 2010/10/17.

Przedstawiciele pracowników – część 3

W artykule autor kontynuuje omawianie problematyki przedstawicielstwa pracowniczego w stosunku pracy na tle regulacji Kodeksu pracy oraz prawa międzynarodowego. Nawiązuje także do artykułu na ten temat Moniki Latos-Miłkowskiej opublikowanego w PiZS, 2010/10/17.

Kompetencje kontrolne inspektora pracy – część 1

Autor omawia podstawy prawne upoważniające inspektora pracy do przeprowadzania kontroli przestrzegania prawa pracy oraz powiązania pomiędzy prawem krajowym a prawem międzynarodowym.

Kompetencje kontrolne inspektora pracy – część 2

Dalszy ciąg rozważań na temat kompetencji inspektora pracy do przeprowadzania kontroli przestrzegania prawa pracy w świetle prawa krajowego i jego powiązań z prawem międzynarodowym – wykazanie poprawności wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 11 marca 201
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »