Mamy 10 803 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Obciążenie pracownika za wymianę towaru bez paragonu

Autor: Janusz Polanowski • Opublikowane: 26.11.2019

Pracowałam w salonie jubilerskim. Podczas wymiany pierścionka przez klienta na większy (zakupiony był za mały) klient w chwili wymiany nie miał przy sobie paragonu, obiecał, że go doniesie, aczkolwiek jeszcze tego nie zrobił. Właścicielka salonu jubilerskiego wystawiła na mnie notę obciążeniową, odliczyła wartość pierścionka od wypłaty i wymusza zabranie go na własność. Do rozwiązania sprawy - jak twierdzi - potrzebny jest paragon. Fizycznie nie ma braku w kasie, bo cena obu pierścionków była identyczna. Czy miała prawo postąpić w ten sposób? Czy mogę domagać się zwrotu obciążenia za towar?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Fot. Fotolia

Obciążenie pracownika za wymianę towaru bez paragonu

Użycie przez Panią formy czasu przeszłego (cytat: „pracowałam”) wskazuje na to, że Pani praca w odnośnym salonie jubilerskim należy do przeszłości. Jeśli tak jest, to Pani ma więcej argumentów za podjęciem śmiałych kroków prawnych (to jest zgodnych z prawem) - ludzie niekiedy w obawie przed utratą pracy lub innego źródła zarobkowania czasami rezygnują z dochodzenia należnych im uprawnień (co często okazuje się błędem, bo druga strona umowa potrafi być nawet wprost bezwzględna).

 

Ustawodawca w Kodeksie pracy (skrótowo: K.p.) zawarł wiele regulacji dotyczących wynagrodzenia za pracę – przykładowo: cały rozdział (zaczynający się artykułem 771 K.p.), wskazanie wynagrodzenia jako jednego z podstawowych zagadnień stosunku pracy (np. w art. 22 K.p.). Dotyczące wynagrodzenia przepisy prawa pracy stanowią konkretyzację ogólnej zasady, dotyczącej zobowiązań – wyrażonej w art. 353 Kodeksu cywilnego (skrótowo: K.c.) – że wierzycielowi należy się świadczenie od dłużnika. Pracownik jest wierzycielem pracodawcy w zakresie wynagrodzenia za pracę.

 

Pani jest uprawniona do podejmowania różnych działań w zakresie ochrony swych uprawnień oraz doprowadzenia do ukarania sprawczyni naruszeń prawa. Przynajmniej (a więc w ramach absolutnego minimum) należy wysłać „przedsądowe wezwanie do zapłaty” (świadczące o gotowości skorzystania z drogi sądowej); oczywiście, listem poleconym (i to „za zwrotnym potwierdzeniem odbioru”) oraz ze wskazaniem terminu zapłaty – w instytucjach (np. w sądzie lub w Państwowej Inspekcji Pracy) pisma należy składać za pokwitowaniem ich przyjęcia (np. przez sekretariat lub biuro podawcze).

 

Nieco dalej idącym krokiem byłoby zawezwanie do próby ugodowej – skierowane do sprawczyni naruszeń przysługujących Pani uprawnień i składane we właściwym sądzie rejonowym (chodzi o sąd rejonowy właściwy dla siedziby owego Pracodawcy).

 

Pani jest uprawniona (nawet bez wcześniejszego czynienie ww. „kroków”) wytoczyć powództwo przed sądem. Przynajmniej powództwo o zapłatę – oczywiście, zawsze należy domagać się także odsetek za zwłokę (od czasu, kiedy pracodawca miał obowiązek wypłacić Pani całą kwotę). Jeżeli Pani zaangażowanie w cudzy interes zarobkowy było oparte na umowie cywilnoprawnej, to może zajść potrzeba wytoczenia powództwa o ustalenie stosunku pracy – o ile Pani pracowała w sposób właściwy dla stosunku pracy (art. 22 K.p.); przepisy prawne są teraz dość łatwo dostępne (np. przy pomocy niżej wskazanej sejmowej bazy danych), a poza tym sporo z nich cytuję na dalszych stronach.

 

Roszczeń należy dochodzić odpowiednio szybko – szczególnie z uwagi na przedawnienie roszczeń (art. 291 i następne K.p., art. 117 i następne K.c.). Po 3 latach dochodzi do przedawnienia roszczeń ze stosunku pracy (art. 291 K.p.), zaś roszczenia z tytułu określonych umów cywilnoprawnych przedawniają się niekiedy jeszcze szybciej – np. po dwóch latach (art. 649 K.c., art. 753 K.c.). Dłużnik jest uprawniony zgłosić zarzut przedawnienia (zasadnie, jeśli roszczenie uległo przedawnieniu) – art. 117 K.c. Z kolei art. 292 K.p. stanowi: „roszczenia przedawnionego nie można dochodzić, chyba że ten, przeciwko komu roszczenie przysługuje, zrzeka się korzystania z przedawnienia; zrzeczenie dokonane przed upływem przedawnienia jest nieważne”.

 

Spróbujmy przeanalizować zaistniałą sytuację (dotyczącą wymiany pierścionka).

 

Jeśli nawet przyjmiemy (w ramach hipotezy wstępnej), że Pani dopuściła się naruszenia dyscypliny pracy, to ewentualna pieniężna kara porządkowa mogłaby wynieść najwyżej 1/10 należnego Pani wynagrodzenia po określonych potrąceniach (art. 108 K.p.). Gdyby zaś doszło do szkody materialnej w majątku pracodawcy, to maksymalnie odpowiadałaby Pani do wartości maksymalnej szkody (art. 116 K) – np. kosztu opakowania, jeśli owemu klientowi Pani wydała drugie opakowanie lub doszło do zniszczenia opakowania (także opakowania mają jakąś wartość).

 

Krótko rzecz ujmują: bezczelne (niemalże wprost straganiarskie) wciskanie pracownikowi swego własnego towaru przez pracodawcę (jakiegokolwiek) to przejaw oczywistego bezprawia. Proszę rozważyć podjęcie bardziej zdecydowanych działań od ww. czynności właściwych prawu cywilnemu. Oczywistością jest odmowa przyjęcia niechcianego towaru. Jeżeli takie wciskanie ma cechy przestępczego nękania – art. 190a Kodeksu karnego (skrótowo: K.k.) – to proszę rozważyć zawnioskowanie o ściganie sprawczyni.

 

Przede wszystkim proszę rozważyć zwrócenie się (na piśmie!) z prośbą o pomoc oraz ukaranie pracodawcy do Państwowej Inspekcji Pracy. Inspekcji tej można by przedłożyć (np. jako załącznik do wniosku lub podania) ewentualne inne Pani pisma – np. właściwe prawu cywilnemu (np. korespondencyjne wezwanie do zapłaty, zawezwanie do próby ugodowej, pozwu) lub prawu wykroczeń (a może nawet prawu karnemu). Być może Pani zwróci się do Państwowej Inspekcji Pracy także o udział w postępowaniu (zwłaszcza przed sądem cywilnym) w sprawie uczynionego Pani przez pracodawcę bezprawia.

 

Zatrzymanie należnego pracownikowi wynagrodzenia jest wykroczeniem (określonym w art. 282 K.p.). Proponuję sytuację u tego pracodawcy zestawić z przepisami wykroczeniowymi (art. 281 K.p.) oraz z wybranymi przepisami K.k. (art. 218 i następne). Powiadomienie Państwowej Inspekcji Pracy oraz organów ścigania (np. prokuratury) o zauważonych naruszeniach prawa mogłoby przyczynić się do zdyscyplinowania Sprawczyni.

 

Proszę rozważyć zwrócenie się także do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych oraz do właściwego urzędu skarbowego (lub do urzędu kontroli skarbowej) – przede wszystkim chodzi o sprawdzenie, czy w związku z zatrudnianiem Pani przez owego pracodawcę odprowadzano wszystkie należne składki i zaliczki (w tym zaliczkę na podatek dochodowy). Jeżeli w spornym okresie (którego dotyczy zatrzymanie części należnego Pani wynagrodzenia) wykazana (np. w kierowanych do ZUS-u lub urzędu skarbowego) wysokość Pani wynagrodzenia jest bez potrącenia, to łatwiejsze mogłoby okazać się, że popełniono przestępstwo przywłaszczenia (art. 284 K.k.).

 

Stanowczo zniechęcam Panią do „stawiania ultimatum” – ewentualnie poza stosownym zasygnalizowaniem gotowości wystąpienia na drogę prawną (bez wdawania się w szczegóły, ponieważ poza zakresem Pani obowiązków jest szkolenie pracodawcy z zakresu prawa). W dodatku, trzeba zachować ostrożność – także dlatego, że część ludzi nikczemnych niekiedy usiłuje oczernić ofiary swych własnych zachowań (np. przez kierowanie do organów ścigania oszczerczych powiadomień o kierowaniu wobec nich gróźb bezprawnych). Proszę korzystać ze swych uprawnień w sposób rozsądny. Gdyby jakieś kontrole (np. skarbowa) wobec tegoż pracodawcy okazały się skuteczne (na co wpływ ma często zaskoczenie), to ów pracodawca mógłby mieć poważne problemy (w tym dotyczące wysokości kar lub opłat).

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • zero - 6 =

»Podobne materiały

Premia – jak ją wyegzekwować?

Pracodawca nie wypłacił mi należnej premii wynikającej ze spełnienia warunków określonych w układzie zbiorowym. Pracodawca ten zignorował dwukrotne wystąpienia inspektora PIP. Jak wyegzekwować należną premię?

Bezpłatny urlop wychowawczy a przejście na zwolnienie chorobowe

Obecnie przebywam na bezpłatnym urlopie wychowawczym. Zaszłam w ciążę i chciałabym przejść na zwolnienie chorobowe. Złożyłam więc w firmie wniosek o przerwanie urlopu. Czy tego dnia, w którym mam wrócić do pracy, mogę przedłożyć zwolnienie, czy muszę przepracować jeden dzień?
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »