Mamy 10 655 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Nowelizacja przepisów bhp – część 3

Autor: Tadeusz M. Nycz • Opublikowane: 17.02.2009

W artykule autor kontynuuje omówienie znowelizowanych z dniem 18 stycznia 2009 r. przepisów działu dziesiątego Kodeksu pracy – Bezpieczeństwo i higiena pracy, zwracając uwagę na najistotniejsze zagadnienia stanowiące uregulowania prawne, które generują nowe obowiązki pracodawców.

Tadeusz M. Nycz

»Wybrane opinie klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek

Na mocy ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. (Dz. U. Nr 223, poz. 1460) dokonano nowelizacji przepisów Kodeksu pracy w zakresie problematyki bhp. W części pierwszej i drugiej omówiłem zmiany dokonane w art. 207, art. 2071, 208 i 2091 K.p.

 

Kolejny nowy przepis to art. 2092 K.p., zgodnie z którym w przypadku możliwości wystąpienia zagrożenia dla zdrowia lub życia pracodawca jest obowiązany:

 

  • niezwłocznie poinformować pracowników o tych zagrożeniach oraz podjąć działania w celu zapewnienia im odpowiedniej ochrony,
  • niezwłocznie dostarczyć pracownikom instrukcje umożliwiające w przypadku wystąpienia bezpośredniego zagrożenia przerwanie pracy i oddalenie się z miejsca zagrożenia w miejsce bezpieczne.

 

W sytuacji, gdy bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia wystąpi, pracodawca jest obowiązany niezwłocznie wstrzymać pracę i wydać pracownikom polecenie oddalenia się w miejsce bezpieczne, oraz – do czasu usunięcia zagrożenia – nie wydawać polecenia wznowienia pracy.

 

Wskazane powinności pracodawcy wynikały dotychczas z zasad bezpieczeństwa i higieny pracy, teraz natomiast ustawodawca wprowadził je do normatywnej treści działu ósmego, uznając je za szczególnie istotne uregulowania z punktu widzenia jasności przepisów ochronnych.

 

Podobny charakter posiada art. 2093 K.p., który przewiduje, że pracodawca jest obowiązany umożliwić pracownikom, w przypadku wystąpienia bezpośredniego zagrożenia dla ich zdrowia lub życia albo dla zdrowia lub życia innych osób, podjęcie działań w celu uniknięcia niebezpieczeństwa – nawet bez porozumienia z przełożonym – na miarę ich wiedzy i dostępnych środków technicznych.

 


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Wskazana regulacja, po wprowadzeniu art. 210 K.p. była w dotychczasowym stanie prawnym oczywista. Przepis ten usiłowano w drodze wykładni odpowiednio interpretować, wskazując na dopuszczalność powstrzymania się pracownika od pracy nawet w przypadku braku uprzedniego powiadomienia przełożonego, co było rzeczą oczywistą, gdyż zagrożone zdrowie i życie pracownika ma wartość zdecydowanie wyższą, aniżeli jakiekolwiek formalne procedury, zapisane nawet w akcie prawnym o randze kodeksu.

 

Ustawodawca, dostrzegając powstające wątpliwości interpretacyjne, dokonał stosownego doprecyzowania, toteż w obecnym stanie prawnym nie może już być żadnych wątpliwości, co do tego, że ratio legis (uzasadnienie, sens ustawy) o przepisach ochronnych ma na celu rzeczywistą materialną dbałość o zdrowie i życie pracobiorcy.

 

Zapis art. 2093 § 1 K.p. wskazuje na możliwość poświęcenia przez pracownika dobra niższej wartości w celu ochrony swego życia lub zdrowia, jeżeli w konkretnych warunkach uzna, zgodnie ze swą wiedzą i doświadczeniem, że uniknięcie niebezpieczeństwa wymaga podjęcia takich działań.

 

Stwierdzenie zawarte w § 2 art. 2093 K.p. należy rozumieć w ten sposób, że pracownik nie może ponosić negatywnych skutków wynikających z zastosowania się do postanowień § 1, jeżeli nie zaniedbał swoich obowiązków w zakresie problematyki bhp.

 

Szerszy zakres pojmowania obowiązków pracowniczych jest wykluczony, gdyż tym samym dochodziłoby do kolizji różnych obowiązków pracowniczych, co w efekcie uniemożliwiałoby prawidłowe stosowanie postanowień art. 2093 § 1 K.p.

 

Przykładowo, jeżeli pracownik znalazł się w czasie pracy w sytuacji zagrażającej jego życiu lub zdrowiu i w celu uniknięcia zagrożenia musi poświęcić mienie pracodawcy, które zgodnie z art. 100 § 2 pkt 4 K.p. jest obowiązany chronić, to szeroki, wykraczający poza problematykę bhp sposób rozumienia obowiązków pracowniczych, o których mowa w art. 2093 § 2, uniemożliwiłby realizację postanowień art. 2093 § 1 K.p.

 

Dlatego też pod pojęciem obowiązków wskazanych w art. 2093 § 2 K.p. należy rozumieć jedynie powinności pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy, gdyż jedynie tak ograniczony sposób rozumienia tych obowiązków likwiduje kolizję i pozwala właściwie, zgodnie z ratio legis, zastosować komentowany przepis.

 

W art. 210 K.p. ustawodawca dodał § 3, zgodnie z którym pracownik nie może ponosić jakichkolwiek niekorzystnych dla niego konsekwencji z powodu powstrzymania się od pracy lub oddalenia się z miejsca zagrożenia w przypadkach, o których mowa w § 1 i 2.

 

Sprawa ta była oczywista w dotychczasowym stanie prawnym, niemniej jednak ustawodawca, kompleksowo regulując te zagadnienia, uzupełnił art. 210 K.p., w celu wyeliminowania ewentualnych wątpliwości prawnych.

 

Istotna zmiana nastąpiła w kwestii obowiązków pracodawców dotyczących problematyki maszyn i innych używanych urządzeń technicznych. W nowym brzmieniu art. 215 K.p. ustawodawca wskazuje wyraźnie na pracodawcę jako podmiot wyłącznie odpowiedzialny za stan eksploatowanych maszyn i urządzeń.

 

W przepisie tym odstąpiono od przywoływania innych niż pracodawca podmiotów ponoszących odpowiedzialność na podstawie odrębnych regulacji dotyczących oceny zgodności maszyn i urządzeń wprowadzanych do obrotu, które nie odpowiadają wymaganiom art. 215 K.p.

 

Podzielić trzeba pogląd, że w sferze problematyki ochrony pracy kwestia zagadnień dotyczących odpowiedzialności za niespełnienie wymagań oceny zgodności maszyn i urządzeń ma znaczenie drugorzędne i niepotrzebnie dotychczas komplikowała stan prawny.

 

Przepisy bhp jednoznacznie przypisują pracodawcy odpowiedzialność za stworzony stan warunków pracy, toteż pośrednie elementy związane z produkcją, zakupem, czy obrotem maszyn i urządzeń nie miały bezpośredniego znaczenia dla zapewnienia pracownikom należytego bezpieczeństwa pracy.

 

Pozytywnie należy więc ocenić zabieg ustawodawcy, który rozdzielił te zagadnienia, rezygnując z przywoływania w Kodeksie pracy regulacji dotyczących odpowiedzialności na tle przepisów odrębnych dotyczących oceny zgodności maszyn i innych urządzeń technicznych.

 

Wedle obecnego brzmienia art. 215 K.p. pracodawca jest obowiązany zapewnić, aby stosowane maszyny i inne urządzenia techniczne zapewniały bezpieczne i higieniczne warunki pracy, w szczególności zabezpieczały pracownika przed urazami, działaniem niebezpiecznych substancji chemicznych, porażeniem prądem elektrycznym, nadmiernym hałasem, działaniem drgań mechanicznych i promieniowania oraz szkodliwym i niebezpiecznym działaniem innych czynników środowiska pracy, oraz uwzględniały zasady ergonomii.

 

Postanowienie to w pełni wyczerpuje niezbędne obowiązki pracodawcy dla celów zapewnienia bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Nadto zapis art. 215 K.p. w sposób klarowny przypisuje odpowiedzialność za posiadane przez pracodawcę maszyny i urządzenia podmiotowi zatrudniającemu, abstrahując od odpowiedzialności wytwórcy maszyny czy urządzenia, którego odpowiedzialność nie ma bezpośredniego związku z problematyką prawa pracy.

 

Maszyny i urządzenia mogą być bowiem produkowane w warunkach zapewniających bezpieczeństwo pracownikom, a mimo tego finalny produkt może nie odpowiadać ocenie zgodności. Dotychczasowe powiązanie oceny zgodności maszyn i urządzeń z obowiązkami pracodawcy było więc rozwiązaniem nietrafnym i dlatego słusznie ustawodawca z tego zrezygnował.

 

Przy okazji doszło do wyeliminowania powstających czasami sporów na tle zakresu odpowiedzialności za niewłaściwy stan techniczny eksploatowanych maszyn i urządzeń. Często bowiem pracodawcy usiłowali podnosić argumenty dotyczące legalnego dopuszczenia do sprzedaży danego urządzenia, co – ich zdaniem – miało zwalniać od podjęcia określonych działań w zakresie zabezpieczenia np. części wirującej danej maszyny czy urządzenia, skoro wytwórca takiej osłony nie przewidział.

 

Obecny stan prawny, wykluczający przerzucanie choćby części odpowiedzialności za eksploatowane maszyny i urządzenia na wytwórcę, ocenić trzeba jako przejrzysty i klarowny, gdyż odpowiedzialnością za używane maszyny w całości obciąża wyłącznie podmiot zatrudniający.

 

Nie wyklucza to oczywiście możliwości dochodzenia przez pracodawcę roszczeń odszkodowawczych od wytwórcy maszyny czy urządzenia, który nie zapewnił, aby produkt odpowiadał wymaganiom w zakresie oceny zgodności, ale zagadnienia te nie mają związku z problematyką prawa pracy.

 

Wskazaną zasadę podkreśla w sposób niebudzący wątpliwości obecna treść art. 216 § 1 K.p., zgodnie z którym pracodawca wyposaża w odpowiednie zabezpieczenia maszyny i inne urządzenia techniczne, które nie spełniają wymagań określonych w art. 215 K.p.

 

Jednocześnie ustawodawca nie zrezygnował w art. 217 K.p. z zakazu wyposażania stanowisk pracy w maszyny i urządzenia, które nie spełniają wymagań dotyczących oceny zgodności określonych w ustawie z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (j.t. Dz. U. z 2004 r. Nr 204, poz. 2087, z późn. zm.), za co odpowiedzialność ponosi pracodawca.

 

Systemowa spójność przepisów działu dziesiątego Kodeksu pracy polega obecnie na tym, że ustawodawca koncentruje swe zainteresowania na obowiązkach podmiotu zatrudniającego, eliminując zapisy dotyczące innych podmiotów.



Stan prawny obowiązujący na dzień 17.02.2009

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 2 minus 0 =

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

 

 

»Podobne materiały

Higieniczne warunki pracy a palarnia

W artykule omówiono problematykę dotyczącą organizowania palarni w zakładach pracy na tle definicyjnego pojęcia pomieszczenia higieniczno-sanitarnego, zwracając uwagę na nieuprawnione poglądy tych, którzy palarnię utożsamiają definicyjnie z tego rodzaju pomieszczeniem.

Praca podczas upałów a obowiązki pracodawcy i prawa pracowników

W artykule omówiono zagadnienia związane z organizacją stanowisk pracy i środowiska pracy w wysokich temperaturach spowodowanych warunkami atmosferycznymi. Uwzględniono zarówno obowiązki pracodawcy, jak i uprawnienia pracownika w aspekcie wykonywania pracy w warunkach bezpiecznych i higienicz

Zakres podmiotowy stosowania przepisów bhp

W artykule omówiono zakres podmiotowy stosowania przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy określając strukturę podmiotów zatrudniających zobowiązanych do przestrzegania tych regulacji a także pracobiorców zobowiązanych do stosowania się do tych przepisów ochronnych.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »