Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Nieuczciwy sprzedawca

Autor: Janusz Polanowski • Opublikowane: 26.09.2013

Zamówiłam w sklepie internetowym zabawki do pokoju dziecięcego. Od razu zapłaciłam za zamówienie (kilkaset złotych), jednak do tej pory nie otrzymałam przesyłki. Kilkanaście razy kontaktowałam się ze sklepem (telefonicznie i mejlowo), jednak sprzedawca najpierw twierdził, że zamówienie jest już gotowe i wkrótce zostanie wysłane, a później – że nie może go zrealizować i odeśle mi pieniądze, kiedy będzie miał wolne środki. Chciałabym trochę uprzykrzyć życie nieuczciwemu sprzedawcy. Jakie konsekwencje może on ponieść? Czy mogę domagać się odszkodowania? Dodam, że moje dzieci są bardzo zawiedzione, że obiecane zabawki nadal do nich nie dotarły, a minęło prawie pół roku.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Umowa sprzedaży – której zawieranie regulują art. 535 i następne Kodeksu cywilnego (skrótowo: K.c.) – jest typową umową wzajemną. Wynika to z treści artykułu 535 § 1 K.c.: „Przez umowę sprzedaży sprzedawca zobowiązuje się przenieść na kupującego własność rzeczy i wydać mu rzecz, a kupujący zobowiązuje się rzecz odebrać i zapłacić sprzedawcy cenę”. Zazwyczaj przeniesienie własności następuje automatycznie (art. 155 K.c.), w praktyce tradycyjnie sygnalizuje się je przez wydanie rzeczy (np. gazet w kiosku albo innego towaru). Zagadnienie przejścia własności może mieć związek z zagadnieniami prawa karnego.

 

Wywiązała się Pani ze swego podstawowego obowiązku – czyli z zapłaty ceny. Wobec tego czymś oczywistym jest, że sprzedający znalazł się w zwłoce (art. 476 K.c.), z czym mogą się wiązać określone konsekwencje prawne. Podkreślam, że chodzi o konsekwencje prawne – roszczenia mogą dotyczyć określonych uprawnień (np. zwrotu ceny, odsetek, ewentualnej naprawy szkody), natomiast Pani złośliwości (napisała Pani, że chce „uprzykrzyć życie” nieuczciwemu sprzedawcy) mogą spowodować problemy.

 

Sprzedający jest w zwłoce (zwłaszcza w przypadku umówionego czasu wydania rzeczy sprzedanej), więc powinien liczyć się z odpowiedzialnością prawną. Ma Pani jeszcze trochę czasu do upływu terminu przedawnienia Pani roszczeń (art. 117 i następne K.c.), czemu ustawodawca poświęcił art. 554 K.c., stanowiący: „Roszczenia z tytułu sprzedaży dokonanej w zakresie działalności przedsiębiorstwa sprzedawcy, roszczenia rzemieślników z takiego tytułu oraz roszczenia prowadzących gospodarstwa rolne z tytułu sprzedaży płodów rolnych i leśnych przedawniają się z upływem lat dwóch”. Upływ przedawnienia umożliwia dłużnikowi zgłoszenie zarzutu przedawnienia (art. 117 K.c.), co – praktycznie rzecz biorąc – uniemożliwia legalne dochodzenie świadczenia (aczkolwiek sam dług nadal występuje).

 

Proszę zapoznać się z przepisami Kodeksu cywilnego dotyczącymi niewykonania zobowiązania oraz nienależytego wykonania zobowiązania, również w przypadku zobowiązań umownych (art. 471-497). Jest to ważne zwłaszcza dlatego, że jakieś szczegóły stanu faktycznego mogą znajdować odzwierciedlenie w przepisach; niekiedy lektura tekstu prawnego pozwala docenić prawne znaczenie określonych okoliczności.

 

Zadośćuczynienie jest typowe dla roszczeń z tytułu naruszenia dóbr osobistych (zwłaszcza art. 23 i art. 24 K.c.). Nieuczciwy sprzedawca zapewne nie składał żadnych obietnic Pani dzieciom w związku z zamówionymi przez Panią rzeczami, więc trudno byłoby jego zachowanie potraktować jako naruszenie dóbr osobistych, zwłaszcza dóbr osobistych Pani dzieci. Być może udałoby się dochodzić odszkodowania, ale trzeba by wykazać zaistnienie szkody oraz związek szkody z zachowaniem sprzedającego.

 

Jeśli szkoda zaistniała, to można próbować dochodzić odszkodowania – również na podstawie przepisów o odpowiedzialności za czyny niedozwolone w prawie cywilnym (art. 415 i następne K.c.); także w takim przypadku spore znaczenie może mieć treść umowy (wraz z innymi odnośnymi dokumentami), zwłaszcza z uwagi na treść artykułu 443 K.c.: „Okoliczność, że działanie lub zaniechanie, z którego szkoda wynikła, stanowiło niewykonanie lub nienależyte wykonanie istniejącego uprzednio zobowiązania, nie wyłącza roszczenia o naprawienie szkody z tytułu czynu niedozwolonego, chyba że z treści istniejącego uprzednio zobowiązania wynika co innego”. Większe – zwłaszcza przez wzgląd na możliwości dowodowe (np. dowód zapłaty) – wydają się możliwości dochodzenia zwrotu ceny (wraz z odsetkami ustawowymi). Nawet na wszelki wypadek byłoby dobrze wezwać sprzedającego do należytego wykonania zobowiązania, wyznaczając mu stosowny termin.

 

Wyżej wspomniany art. 155 K.c. brzmi:

 

„§ 1. Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny, przekazania nieruchomości lub inna umowa zobowiązująca do przeniesienia własności rzeczy co do tożsamości oznaczonej przenosi własność na nabywcę, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej albo że strony inaczej postanowiły.

§ 2. Jeżeli przedmiotem umowy zobowiązującej do przeniesienia własności są rzeczy oznaczone tylko co do gatunku, do przeniesienia własności potrzebne jest przeniesienie posiadania rzeczy. To samo dotyczy wypadku, gdy przedmiotem umowy zobowiązującej do przeniesienia własności są rzeczy przyszłe”.

 

Proszę dokładnie zapoznać się z umową lub ogólnymi warunkami umownymi (ewentualnie z innymi materiałami, np. z regulaminem sklepu internetowego). Być może potrzebne będzie – np. poprzez korespondencję elektroniczną – ustalenie, kto aktualnie jest właścicielem kupionych przez Panią rzeczy. Jest prawdopodobne – zwłaszcza w przypadku lekceważącego podejścia nieuczciwego sprzedawcy – że doszło do oszustwa lub wyłudzenia, którego dotyczy treść artykułu 286 Kodeksu karnego (skrótowo: K.k.):

 

„§ 1. Kto, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, doprowadza inną osobę do niekorzystnego rozporządzenia własnym lub cudzym mieniem za pomocą wprowadzenia jej w błąd albo wyzyskania błędu lub niezdolności do należytego pojmowania przedsiębranego działania, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

§ 2. Tej samej karze podlega, kto żąda korzyści majątkowej w zamian za zwrot bezprawnie zabranej rzeczy.

§ 3. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

§ 4. Jeżeli czyn określony w § 1-3 popełniono na szkodę osoby najbliższej, ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego”.

 

Jeżeli nabyte przez Panią rzeczy stanowią już Pani własność (choć sprzedający uchyla się od obowiązku ich wydania), to mogło również dojść do przestępstwa przywłaszczenia. Art. 284 K.k. brzmi:

 

„§ 1. Kto przywłaszcza sobie cudzą rzecz ruchomą lub prawo majątkowe, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.

§ 2. Kto przywłaszcza sobie powierzoną mu rzecz ruchomą, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

§ 3. W wypadku mniejszej wagi lub przywłaszczenia rzeczy znalezionej, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

§ 4. Jeżeli przywłaszczenie nastąpiło na szkodę osoby najbliższej, ściganie następuje na wniosek pokrzywdzonego”.

 

Moim zdaniem bardziej prawdopodobne wydaje się jednak oszustwo lub wyłudzenie.

 

Rozsądek i praktyka życiowa przemawiają za powiadomieniem o podejrzeniu popełnienia przestępstwa (z użyciem słowa „podejrzenie”). W powiadomieniu dobrze jest koncentrować się na faktach, maksymalnie ograniczając przejawy emocji. Proszę pamiętać o dowodach – zarówno w przypadku skierowania powiadomienia do organów ścigania (np. do prokuratury), jak i w przypadku dochodzenia roszczeń cywilnych. W prawie cywilnym występuje prawny obowiązek udowodnienia faktów (okoliczności), z których wywodzi się skutki prawne – art. 6 K.c. oraz art. 232 K.p.c. (Kodeksu postępowania cywilnego).

 

Dokumenty (jeśli są lub mogą być dostępne) są dość łatwymi w użyciu środkami dowodowymi (art. 244 i następne K.p.c.), ponieważ często wystarczy załączyć dokument do pisma procesowego; w praktyce korzysta się z wydruków z korespondencji elektronicznej, niekiedy załącza się treści na nośnikach elektronicznych. Mogą być również inne środki dowodowe – w tym zeznania (świadków, stron, ewentualnych biegłych). Warto wnioskować do sądu o odebranie przyrzeczenia od każdej osoby, która ma zeznawać – to może mieć wpływ na odpowiedzialność karną za ewentualne fałszywe zeznania. W jednym postępowaniu można wnioskować o przeprowadzenie dowodu z materiałów innego postępowania – np. z postępowania karnego w sprawie cywilnej.

 

Sama Pani zdecyduje o sposobie dochodzenia swych uprawnień. Przed wystąpieniem na drogę prawną proponowałbym wezwać nieuczciwego sprzedawcę do spełnienia świadczenia na Pani rzecz – wyznaczając odpowiedni termin. W tym czasie można by poczynić przygotowania do drogi prawnej. W postępowaniu karnym – prowadzonym według Kodeksu postępowania karnego (skrótowo: K.p.k.) – można wytaczać powództwa cywilne; z powództwem takim należy wystąpić przed rozpoczęciem postępowania karnego na jego etapie sądowym. Powództwo cywilne w sprawie karnej powinno być dość proste (również pod względem dowodowym), więc zbytnie rozbudowanie roszczeń może spowodować, że sąd karny odmówi rozpatrywania roszczeń cywilnych – w takim przypadku mogłoby wchodzić w grę „klasyczne” wytoczenie powództwa cywilnego. Do rozważenia jest również zawnioskowanie do organu procesowego o to, by sąd karny zastosował rozwiązania przewidziane w treści art. 46 K.k.:

 

„§ 1. W razie skazania sąd może orzec, a na wniosek pokrzywdzonego lub innej osoby uprawnionej orzeka, obowiązek naprawienia wyrządzonej przestępstwem szkody w całości albo w części lub zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; przepisów prawa cywilnego o przedawnieniu roszczenia oraz możliwości zasądzenia renty nie stosuje się.

§ 2. Zamiast obowiązku określonego w § 1 sąd może orzec nawiązkę na rzecz pokrzywdzonego”.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • dwa plus dwa =

»Podobne materiały

Reklamacja pierścionka z brylantem

Niespełna miesiąc temu kupiłam pierścionek z brylantem u jubilera w Polsce. Niedawno zauważyłam małe pęknięcie w pierścionku, jednak teraz przebywam już za granicą. Udałam się do tutejszego jubilera – stwierdził on, że rysa jest głęboka, kamień może wypaść z pierścionka i że jest to uszkodzeni

 

Zakup produktu niezgodnego z opisem od osoby fizycznej

Kupiłem produkt - towar niezgodny z opisem (miała być inna szabla) od osoby fizycznej. Osoba nie chce przyjąć reklamacji. Czy mogę zgłosić oszustwo na policję?

 

Zwrot VAT z tytułu zakupu lokalu pod wynajem

Mam pytanie o zwrot VAT z tytułu zakupu lokalu pod wynajem. Otóż kupiłam apartament nad morzem pod wynajem (umowa dzierżawy). Nie jestem vatowcem i niestety dopiero po fakcie dowiedziałam się, że mimo to mogę ubiegać się o zwrot VAT z tytułu zakupu lokalu. Dotychczas podpisałam umowę przedwstępną z

 

Przelewy dla córki na zakup mieszkania

Córka podpisała notarialnie umowę deweloperską na zakup mieszkania. Mieszkanie już się buduje. 14 dni od podpisania umowy miała wpłacić połowę należnej kwoty. Część tych pieniędzy przelałam córce na konto ze swoich oszczędności z dwóch kont bankowych, z jednego 40 000 zł bez żadnej adnotacji na prze

 

Sprzedaż nieruchomości z darowizny i zakup połowy domu od żony a podatki

Mój mąż 2 lata temu stał się właścicielem nieruchomości w wyniku darowizny od swojego ojca. Ponieważ wkrótce zamierza tę nieruchomość sprzedać, będzie musiał zapłacić podatek dochodowy. Zastanawiamy się, czy od dochodu ze sprzedaży swojego domu mąż mógłby odliczyć kwotę, którą wydałby na zakup połow

 

Nagrody za wypełnianie ankiet w portalach internetowych a podatek

Od wielu lat w internecie dostępne są portale internetowe (tzw. panele ankietowe), które oferują niewielkie nagrody (pieniężne oraz rzeczowe) za wypełnianie ankiet, robienie zadań itp. Nagrody pieniężny (zwykle niewielkie kwoty, np. 50 zł) wysyłane są na konta bankowe w Polsce (jeśli to jest polski

 

Przekroczenie limitu zwolnienia z VAT w usługach edukacyjnych

Sprawa dotyczy przekroczenia limitu zwolnienia z VAT. Od 2015 roku prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą w branży edukacji (nauczanie języka obcego). Moimi klientami są głównie osoby fizyczne oraz kilka firm. W tym roku mój przychód przekroczy 200 tys. złotych (prawdopodobnie o zaledwie kilk

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »