Mamy 11 279 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Nieodwołanie separacji sądowej a sprawy spółdzielcze

Autor: Tomasz Krupiński • Opublikowane: 23.12.2016

Od 8 lat jesteśmy z mężem w separacji sądowej, ale od 6 lat mieszkamy ponownie razem. Mąż zawsze był i jest zameldowany w mieszkaniu. Nie wnosiliśmy do sądu wniosku o zniesienie separacji. Nie dokonywaliśmy podziału majątku. Jestem główną lokatorka mieszkania spółdzielczego (członkiem spółdzielni). W ubiegłym roku złożyłam wniosek do spółdzielni o przekształcenie prawa do lokalu spółdzielczego w prawo odrębnej własności. Aktualnie mam złożyć stosowne dokumenty do sporządzenia aktu notarialnego. 1. Czy separacja nie będzie przeszkodą w tym? 2. Czy ewentualnie mąż (w separacji sądowej), nie będąc członkiem spółdzielni, mógłby być również współwłaścicielem mieszkania? 3. A jeśli nie, to czy musi/może złożyć oświadczenie, że wyrażą zgodę na przekształcenie mieszkania? 4. Czy nasza sytuacja prawna nie będzie tu przeszkodą, czy wręcz uniemożliwi to?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zgodnie z art. 9 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych:

 

„1. Przez umowę o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia zobowiązuje się oddać członkowi lokal mieszkalny do używania, a członek zobowiązuje się wnieść wkład mieszkaniowy oraz uiszczać opłaty określone w ustawie i w statucie spółdzielni.

2. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego może być ustanowione w budynku stanowiącym własność lub współwłasność spółdzielni.

3. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego jest niezbywalne, nie przechodzi na spadkobierców i nie podlega egzekucji.

4. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego powstaje z chwilą zawarcia między członkiem a spółdzielnią umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego. Umowa powinna być zawarta pod rygorem nieważności w formie pisemnej.

5. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego może należeć do jednej osoby albo do małżonków.

6. Do ochrony spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego stosuje się odpowiednio przepisy o ochronie własności.

7. Wynajmowanie lub oddawanie w bezpłatne używanie przez członka całego lub części lokalu mieszkalnego nie wymaga zgody spółdzielni, chyba że byłoby to związane ze zmianą sposobu korzystania z lokalu lub przeznaczenia lokalu bądź jego części. Jeżeli wynajęcie lub oddanie w bezpłatne używanie miałoby wpływ na wysokość opłat na rzecz spółdzielni, członek obowiązany jest do pisemnego powiadomienia spółdzielni o tej czynności.

71. Umowy zawarte przez członka w sprawie korzystania z lokalu mieszkalnego lub jego części wygasają najpóźniej z chwilą wygaśnięcia spółdzielczego lokatorskiego prawa do tego lokalu.

8. Jeżeli spółdzielnia, na mocy jednostronnej czynności prawnej, ustanowiła dla siebie odrębną własność lokalu mieszkalnego, przeniesienie własności lokalu mieszkalnego może nastąpić wyłącznie na rzecz członka, któremu przysługuje spółdzielcze prawo do tego lokalu”.

 

Z Pani relacji wynika, że to Pani jest członkiem spółdzielni i to Pani przysługuje to prawo, także Pani wpłaciła wkład mieszkaniowy do tego prawa. Spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego może należeć do jednej osoby (zasada jednopodmiotowości) albo do małżonków (art. 9 ust 5). W związku z tym w razie ustania małżeństwa wskutek rozwodu i unieważnienia aktualizuje się wyłącznie zasada jednopodmiotowości i dlatego istotnym zagadnieniem staje się kwestia, któremu z nich przypadło to prawo, jeżeli przed ustaniem małżeństwa należało ono do obojga małżonków.

 

Następnie stosownie do art. 10:

 

„1. Z członkiem spółdzielni ubiegającym się o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego spółdzielnia zawiera umowę o budowę lokalu. Umowa ta, zawarta w formie pisemnej pod rygorem nieważności, powinna zobowiązywać strony do zawarcia, po wybudowaniu lokalu, umowy o ustanowienie spółdzielczego lokatorskiego prawa do tego lokalu, a ponadto powinna zawierać:

1) zobowiązanie członka spółdzielni do pokrywania kosztów zadania inwestycyjnego w części przypadającej na jego lokal przez wniesienie wkładu mieszkaniowego określonego w umowie;

2) określenie zakresu rzeczowego robót realizowanego zadania inwestycyjnego, które będzie stanowić podstawę ustalenia wysokości kosztów budowy lokalu;

3) określenie zasad ustalania wysokości kosztów budowy lokalu;

4) inne postanowienia określone w statucie.

 

2. Członek, o którym mowa w ust. 1, wnosi wkład mieszkaniowy według zasad określonych w statucie w wysokości odpowiadającej różnicy między kosztem budowy przypadającym na jego lokal a uzyskaną przez spółdzielnię pomocą ze środków publicznych lub z innych środków uzyskanych na sfinansowanie kosztów budowy lokalu. Jeżeli część wkładu mieszkaniowego została sfinansowana z zaciągniętego przez spółdzielnię kredytu na sfinansowanie kosztów budowy danego lokalu, członek jest obowiązany uczestniczyć w spłacie tego kredytu wraz z odsetkami w części przypadającej na jego lokal.

3. Rozliczenie kosztów budowy następuje w terminie 6 miesięcy od dnia oddania budynku do użytkowania”.

 

Dla Pani najważniejszy jest art. 13, zgodnie z którym:

 

„1. Po ustaniu małżeństwa wskutek rozwodu lub po unieważnieniu małżeństwa małżonkowie powinni w terminie jednego roku zawiadomić spółdzielnię, któremu z nich przypadło spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, albo przedstawić dowód wszczęcia postępowania sądowego o podział tego prawa. Były małżonek niebędący członkiem spółdzielni powinien złożyć deklarację członkowską w terminie 3 miesięcy od dnia, w którym przypadło mu prawo do lokalu. Byłemu małżonkowi przysługuje roszczenie o przyjęcie w poczet członków spółdzielni.

2. Jeżeli małżonkowie nie dokonają czynności, o których mowa w ust. 1, spółdzielnia wyznaczy im w tym celu dodatkowy termin, nie krótszy niż 6 miesięcy, uprzedzając o skutkach, jakie może spowodować jego niezachowanie. Po bezskutecznym upływie tego terminu spółdzielnia może podjąć uchwałę o wygaśnięciu spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu”.

 

Należy podkreślić, iż przepisy dotyczące podziału spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu mieszkalnego po ustaniu małżeństwa nie mają zastosowania do małżonków, wobec których sąd orzekł separację. Orzeczenie separacji, mimo że wywołuje skutki takie same jak orzeczenie rozwodu, nie powoduje bowiem ustania małżeństwa. W Kodeksie rodzinnym i opiekuńczym separację usytuowano poza działem regulującym ustanie małżeństwa. Oznacza to, że małżeństwo, mimo orzeczonej sądownie separacji trwa nadal.

 

Następnie według art. 12 ustawy:

 

„1. Na pisemne żądanie członka, któremu przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielnia jest obowiązana zawrzeć z tym członkiem umowę przeniesienia własności lokalu po dokonaniu przez niego:

1) spłaty przypadającej na ten lokal części zobowiązań spółdzielni związanych z budową, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1, w tym w szczególności odpowiedniej części zadłużenia kredytowego spółdzielni wraz z odsetkami, a jeżeli spółdzielnia skorzystała z pomocy uzyskanej ze środków publicznych lub z innych środków - spłaty przypadającej na ten lokal części umorzenia kredytu w kwocie podlegającej odprowadzeniu przez spółdzielnię do budżetu państwa;

2) spłaty zadłużenia z tytułu opłat, o których mowa w art. 4 ust. 1.

 

11. (utracił moc).

12. Spółdzielnia mieszkaniowa zawiera umowę, o której mowa w ust. 1, w terminie 6 miesięcy od dnia złożenia wniosku przez osobę uprawnioną, chyba że nieruchomość posiada nieuregulowany stan prawny w rozumieniu art. 113 ust. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami lub spółdzielni nie przysługuje prawo własności lub użytkowania wieczystego gruntu, na którym wybudowała sama budynek lub wybudowali go jej poprzednicy prawni.

13. W przypadku lokalu mieszkalnego wybudowanego z udziałem kredytu udzielonego przez Bank Gospodarstwa Krajowego ze środków Krajowego Funduszu Mieszkaniowego, spłata przypadającej na ten lokal części umorzenia kredytu, o której mowa w ust. 1 pkt 1, podlega odprowadzeniu przez spółdzielnię mieszkaniową do Funduszu Dopłat, o którym mowa w ustawie z dnia 5 grudnia 2002 r. o dopłatach do oprocentowania kredytów mieszkaniowych o stałej stopie procentowej (Dz. U. Nr 230, poz. 1922, z późn. zm.).

2. (uchylony).

3. (uchylony).

4. Wynagrodzenie notariusza za ogół czynności notarialnych dokonanych przy zawieraniu umowy, o której mowa w ust. 1, oraz koszty sądowe w postępowaniu wieczystoksięgowym obciążają członka spółdzielni, na rzecz którego spółdzielnia dokonuje przeniesienia własności lokalu.

5. Wynagrodzenie notariusza za ogół czynności notarialnych dokonanych przy zawieraniu umowy, o której mowa w ust. 1, wynosi 1/4 minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym mowa w ustawie z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę”.

 

Jak z powyższego wynika, spółdzielnia ma obowiązek zawrzeć z członkiem spółdzielni (którym jest Pani) umowę o ustanowieniu odrębnej własności lokalu. Jeżeli nie żąda od Pani dodatkowych dokumentów, w tym zrzeczenia się przez Pani męża praw do wkładu mieszkaniowego (samo prawo spółdzielcze mu nie przysługuje, gdyż wskazuje Pani, że prawo jest ustanowione na Pani rzecz a nie na małżonków), to takie przekształcenie zostanie dokonane na Pani rzecz.

 

Ad 1.

Separacja sądowa nie jest żądną przeszkodą w przekształceniu lokalu.

 

Ad 2.

Pani mąż, nie będąc członkiem spółdzielni, mógłby być również współwłaścicielem mieszkania, jeżeli spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu wchodziło do majątku wspólnego (wtedy, kiedy jeszcze istniał).

 

Zgodnie z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa), która obejmuje przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny).

 

Natomiast zgodnie z art. 33 „do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

 

  1. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,
  2. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił,
  3. prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom,
  4. przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków,
  5. prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie,
  6. przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość,
  7. wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków,
  8. przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków,
  9. prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy,
  10. przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej”.

 

Z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego wynika zatem, że w skład majątku wspólnego wchodzą wszystkie przedmioty nabyte w czasie trwania małżeństwa przez małżonków lub przez jednego z nich. Do przynależności przedmiotu majątkowego nie ma znaczenia, czy stroną czynności prawnej, której skutkiem jest nabycie przedmiotu majątkowego, są oboje małżonkowie czy też jedno z nich.

 

O tym, czy przedmiot majątkowy nabyty przez jednego z małżonków stanie się składnikiem majątku wspólnego, decydują okoliczności obiektywne, wynikające z art. 31 § 1 i w art. 33 Kodeksu. Nie ma w tym względzie znaczenia jednostronne oświadczenie małżonka będącego stroną czynności prawnej.

 

Zasady dotyczące przynależności spółdzielczego – zarówno lokatorskiego, jak i własnościowego – prawa do lokalu do majątku wspólnego małżonków ukształtowały się pod rządem nieobowiązujących przepisów – Prawa spółdzielczego z 1982 r. o spółdzielniach mieszkaniowych i przepisów wcześniejszych, gdy zasadniczą formą nabycia spółdzielczego prawa do lokalu był przydział lokalu. Odnoszą się one do istniejącego obecnie spółdzielczego prawa do lokalu tak nabytego, chyba, że co innego wynika z późniejszych przepisów. Mogą one znaleźć odpowiednie zastosowanie do spółdzielczego prawa do lokalu powstałego obecnie, na skutek zawarcia między członkiem a spółdzielnią umowy o ustanowienie tego prawa (art. 9 ust. 4 i art. 171 ust. 3 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych) – tak w Komentarzu do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, pod red. K. Piaseckiego, Warszawa 2006, s. 164.

 

Wszystko jest kwestią tego, kiedy nastąpił przydział i na kogo rzecz.

 

Ad 3.

Jeżeli prawo przysługuje jedynie Pani i nie powstało w trakcie trwania wspólności, to Pani mąż nie musi składać oświadczenia, że wyraża zgodę na przekształcenie mieszkania.

 

Ad 4.

Państwa sytuacja prawna nie będzie przeszkodą dla przekształcenia spółdzielczego prawa do lokalu, chyba że spółdzielnia stwierdzi, że prawo to należy się obojgu (tutaj jednak proszę dokładnie przeanalizować moment nabycia przedmiotowego prawa spółdzielczego).

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 9 + cztery =

»Podobne materiały

Lokal użytkowy z mieszkania spółdzielczego

Jakie mniej więcej koszty mogę ponieść w związku z przekształceniem mieszkania spółdzielczego na lokal użytkowy? Komu mogę zlecić załatwianie formalności i jak długo to trwa?

 

Bycie członkiem spółdzielni mimo uzyskania odrębnej własności lokalu

Mieszkam w budynku spółdzielczym, którego wszyscy mieszkańcy niedawno uzyskali odrębną własność lokali. Zwróciliśmy się do spółdzielni z wnioskiem o odłączenie nieruchomości od budynku i rezygnacją z administrowania nieruchomościami przez spółdzielnię. Zarząd spółdzielni po tym piśmie wystąpił z wni

 

Opłata za wywóz śmieci zgodnie z liczbą zameldowanych osób

Spółdzielnia obciąża mnie opłatami za wywóz śmieci zgodnie z ilością osób zameldowanych w moim mieszkaniu. Od trzech lat jednak syn mieszka w innym mieście, nie przebywa w domu rodzinnym. Czy mogę domagać się obniżenia kosztów wywozu śmieci?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »