Mamy 11 258 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Nieodpłatne udostępnienie nieruchomości

Autor: Artur Nowak • Opublikowane: 16.09.2009

Autor omawia podstawowe uregulowania dotyczące nieodpłatnego udostępniania nieruchomości na tle podatku dochodowego. Rozwiewa również wątpliwości, jakie narosły wokół tego tematu w związku ze zmianą przepisów od 1 stycznia 2009 r.



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Z dniem 1 stycznia 2009 r. wprowadzone zostały nowe zasady rozliczania nieodpłatnego udostępniania nieruchomości. Do końca 2008 r. przychodem z nieruchomości odstąpionych bezpłatnie w całości lub w części do używania innym osobom fizycznym, osobom prawnym oraz jednostkom organizacyjnym niemającym osobowości prawnej była wartość czynszowa nieruchomości. Wartość czynszową stanowiła natomiast równowartość czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu lub dzierżawy nieruchomości, ustalonej na podstawie przeciętnej wysokości czynszów stosowanych w danej miejscowości przy najmie lub dzierżawie nieruchomości tego samego rodzaju. Jak wiadomo, przepisy te nie dotyczyły jednak osób pozostających z podatnikiem w stosunku pracy.

 

Na skutek nowelizacji obu ustaw o podatkach dochodowych (uchylenia art. 13 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz art. 16 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych) – podmioty udostępniające nieodpłatnie nieruchomości do używania nie są zobowiązane do rozpoznawania z tego tytułu przychodu do opodatkowania.

 

Nie mniej jednak od początku 2009 r. przychód podatkowy nadal powstaje po stronie, która otrzymuje nieruchomość do nieodpłatnego używania. Podmiot ten nadal musi określić przychód z tytułu bezpłatnego użyczenia mu nieruchomości. Przykładowo, jeżeli lokal jest użyczany podmiotowi prowadzącemu działalność gospodarczą, po jego stronie powstanie przychód z działalności gospodarczej. Przychodem z działalności gospodarczej jest bowiem wartość otrzymanych świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń (art. 14 ust. 2 pkt 8 ustawy o PIT oraz art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy o CIT). Podmioty otrzymujące nieodpłatnie nieruchomości powinny zatem ustalić przychód z tytułu otrzymanego nieodpłatnego świadczenia – udostępnionego bezpłatnie lokalu. Przychodem jest równowartość czynszu, jaki przysługiwałby w razie zawarcia umowy najmu tego lokalu (art. 11 ust. 2a pkt 3 ustawy o PIT oraz art. 12 ust. 6 pkt 3 ustawy o CIT) i o kwotę tego przychodu podmioty te powinny zwiększyć podstawę opodatkowania z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej.

 

Warto jednocześnie zauważyć, iż w dalszym ciągu obowiązuje art. 21 ust. 1 pkt 125 ustawy o PIT, na podstawie którego zwolniona od podatku jest wartość świadczeń w naturze i innych nieodpłatnych świadczeń, otrzymanych od osób zaliczonych do I i II grupy podatkowej w rozumieniu przepisów o podatku od spadków i darowizn. Zwolnienie to nie ma jednak zastosowania do świadczeń otrzymywanych na podstawie stosunku pracy, pracy nakładczej lub na podstawie umów będących podstawą uzyskiwania przychodów zaliczonych do źródła, jakim jest działalność wykonywana osobiście. Oznacza to, że osoby, którym udostępniono nieodpłatnie nieruchomość, nie będą naliczać z tego tytułu przychodu.

 

Równolegle, w ślad za powyższymi zmianami, zostały wprowadzone nowe uregulowania dotyczące amortyzacji nieruchomości udostępnionych nieodpłatnie. Istotnym przepisem w tym zakresie jest treść art. 23 ust. 1 pkt 45a lit. c ustawy o PIT. Według niego podatnicy nie mogą zaliczyć do kosztów uzyskania przychodu odpisów amortyzacyjnych od wartości początkowej nieruchomości stanowiących środki trwałe, które zostały przez niego oddane do nieodpłatnego używania. Zakaz ten dotyczy oczywiście odpisów dokonywanych w miesiącach, w których nieruchomość została oddana do nieodpłatnego używania.

 

Wprowadzenie nowych uregulowań wywołało też sporo wątpliwości praktycznych dotyczących możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów przez użyczającego nieruchomość wydatków związanych z kosztami eksploatacyjnymi ponoszonymi przez użyczającego i następnie przenoszonymi na otrzymującego nieruchomość.

 

Generalnie kosztami uzyskania przychodów w podatkach dochodowych są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych enumeratywnie w obu ustawach. Warto więc zauważyć, iż choć udostępniona nieodpłatnie innemu podmiotowi nieruchomość nie służy osiąganiu przychodów, to jednak wydatki eksploatacyjne na nią ponoszone mogą zdecydowanie służyć zachowaniu lub zabezpieczeniu źródła przychodów w przyszłości. Dodatkowo za możliwością zaliczania do kosztów podatkowych powyższych wydatków przemawia również fakt, iż brak jest przepisu w obu ustawach o podatkach dochodowych, który bezpośrednio wyłączałby tego rodzaju wydatki z kosztów uzyskania przychodu.


Stan prawny obowiązujący na dzień 16.09.2009


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »