Mamy 10 605 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Metody określania wartości rynkowej przedmiotu transakcji zawartej między podmiotami powiązanymi

Autor: Aleksander Słysz • Opublikowane: 04.03.2010

Wspólnicy spółki cywilnej tworzącej oprogramowanie komputerowe założyli spółkę z o.o., która ma zajmować się rozwijaniem oprogramowania oraz jego dystrybucją. Sp. z o.o. ma na podstawie faktur VAT wystawianych przez spółkę cywilną regulować opłaty licencyjne za możliwość korzystania z przysługujących spółce cywilnej praw autorskich. Od każdego sprzedanego programu ma być pobierana opłata w wysokości X złotych. Spółki zawrą pomiędzy sobą umowę, która będzie określała wysokość opłat. Ponieważ obydwa podmioty są powiązane (wspólnicy spółki cywilnej są udziałowcami i należą zarazem do zarządu spółki z o.o.) należy precyzyjnie określić kwoty za oprogramowanie. Ponieważ taka sytuacja nie jest typowa, nie można odnieść się do standardów rynkowych. W jaki zatem sposób zabezpieczyć się przed zarzutami ewentualnej kontroli skarbowej, że pobierane opłaty są za niskie bądź za wysokie? W jaki sposób można określić kwotę?

Monika Wycykał

»Wybrane opinie klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek

Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.) oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.) zawierają podobne regulacje w przedmiotowym zakresie – zostaną one przedstawione i omówione poniżej.

 

Zgodnie z pierwszą wymienioną ustawą obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

 

  1. 30 000 euro – w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
  2. 50 000 euro – w pozostałych przypadkach.

 

Ustawa druga wskazuje, że obowiązek sporządzenia dokumentacji podatkowej obejmuje transakcję lub transakcje między podmiotami powiązanymi, w których łączna kwota (lub jej równowartość) wynikająca z umowy lub rzeczywiście zapłacona w roku podatkowym łączna kwota wymagalnych w roku podatkowym świadczeń przekracza równowartość:

 

  1. 100 000 euro – jeżeli wartość transakcji nie przekracza 20% kapitału zakładowego, określonego zgodnie z art. 16 ust. 7, albo
  2. 30 000 euro – w przypadku świadczenia usług, sprzedaży lub udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych, albo
  3. 50 000 euro – w pozostałych przypadkach.

 


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Zatem w obu przypadkach kwoty dla udostępnienia wartości niematerialnych i prawnych są identyczne.

 

W przypadku gdy zachodzi powiązanie, a z taką sytuacją mamy do czynienia, dokumentacja, którą obowiązkowo winien posiadać podmiot po przekroczeniu przywołanych kwot, musi zawierać:

 

  1. określenie funkcji, jakie spełniać będą podmioty uczestniczące w transakcji (uwzględniając użyte aktywa i podejmowane ryzyko);
  2. określenie wszystkich przewidywanych kosztów związanych z transakcją oraz formę i termin zapłaty;
  3. metodę i sposób kalkulacji zysków oraz określenie ceny przedmiotu transakcji;
  4. określenie strategii gospodarczej oraz innych działań w jej ramach – w przypadku gdy na wartość transakcji miała wpływ strategia przyjęta przez podmiot;
  5. wskazanie innych czynników – w przypadku gdy w celu określenia wartości przedmiotu transakcji przez podmioty uczestniczące w transakcji uwzględnione zostały te inne czynniki;
  6. określenie oczekiwanych przez podmiot obowiązany do sporządzenia dokumentacji korzyści związanych z uzyskaniem świadczeń – w przypadku umów dotyczących świadczeń (w tym usług) o charakterze niematerialnym.

 

Dokumentację taką trzeba przedstawić organowi w ciągu 7 dni od żądania przedstawienia.

 

Meritum dokumentacji (oraz Pana pytania) jest oczywiście cena, a dokładniej metoda jej ustalenia.

 

Winna być to cena rynkowa, bowiem organy podatkowe oraz organy kontroli skarbowej badają, czy dochód uzyskany przez podatnika w wyniku transakcji z powiązanym z nim podmiotem został określony na podstawie wartości rynkowej przedmiotu transakcji, właściwie zewidencjonowany i przypisany stronom transakcji.

 

Czym jest tu wartość rynkowa? Wartość rynkowa w tym przypadku, czyli dotyczącym podmiotów powiązanych, to wartość określona na podstawie ceny ustalonej w oparciu o metody, o których mowa w § 4-6 oraz § 12 rozporządzenia ministra finansów z dnia 10 października 1997 r. w sprawie sposobu i trybu określania dochodów podatników w drodze oszacowania cen w transakcjach dokonywanych przez tych podatników. Zatem cenę ustalać winno się w oparciu o metody:

 

  1. porównywalnej ceny niekontrolowanej;
  2. ceny odsprzedaży;
  3. rozsądnej marży (zwanej też „koszt plus”); lub
  4. metody zysku transakcyjnego, gdy metody wymienione w pkt 1-3 nie mogą zostać zastosowane, są to:
    1. metoda podziału zysków oraz
    2. metoda marży transakcyjnej netto.

 

Na czym metody te polegają i jak się je stosuje, wyjaśnia rozporządzenie, zgodnie z nim:

 

1. Metoda porównywalnej ceny niekontrolowanej polega na porównaniu ceny ustalonej w transakcjach między podmiotami powiązanymi z ceną stosowaną w porównywalnych transakcjach przez podmioty niezależne i na tej podstawie określeniu wartości rynkowej przedmiotu transakcji zawartej między podmiotami powiązanymi – z tym, że porównania dokonuje się na podstawie cen, jakie stosuje dany podmiot na danym lub porównywalnym rynku w transakcjach z podmiotami niezależnymi (wewnętrzne porównanie cen) lub na podstawie cen, jakie stosują w porównywalnych transakcjach inne niezależne podmioty (zewnętrzne porównanie cen).

 

Za porównywalne uznać można takie transakcje, w których żadna z ewentualnych różnic pomiędzy porównywanymi transakcjami lub pomiędzy podmiotami zawierającymi te transakcje nie mogłaby w sposób istotny wpłynąć na cenę przedmiotu takiej transakcji na wolnym rynku lub można dokonać racjonalnie dokładnych poprawek eliminujących istotne efekty takich różnic.

 

Pamiętać należy również, iż w przypadkach kiedy możliwe jest zastosowanie metody porównywalnej ceny niekontrolowanej, metodę tę stosuje się w pierwszej kolejności przed innymi metodami, określonymi w przepisach rozporządzenia, chyba że zastosowanie innej metody pozwoli ustalić ceny w transakcjach na poziomie bardziej zbliżonym do wartości rynkowej przedmiotu takiej transakcji.

 

2. Metoda ceny odsprzedaży polega na obniżeniu ceny określonej w transakcji danego podmiotu z podmiotem niezależnym, dotyczącej dóbr lub usług nabytych uprzednio przez ten dany podmiot od podmiotu z nim powiązanego, o marżę ceny odsprzedaży. Tak ustalona cena może być uważana za cenę rynkową określoną w transakcji danego podmiotu z podmiotem z nim powiązanym. Marża ceny odsprzedaży obejmuje wydatki bezpośrednie i wydatki pośrednie, jakie poniósł dany podmiot w związku z tą transakcją, oraz odpowiednią dla tego typu transakcji stopę zysku. Jeżeli podmiot przed odsprzedażą przetworzył lub w inny sposób spowodował zmianę wartości rzeczy, zmianę tę uwzględnia się przy dokonywaniu korekty ceny. Marża ceny odsprzedaży nie obejmuje jednak wydatków stanowiących równowartość ceny przedmiotu transakcji oraz kosztów ogólnych zarządu, to jest kosztów działania jednostki jako całości oraz kosztów zarządzania tą jednostką.

 

Marżę tę, zgodnie z rozporządzeniem, ustala się poprzez odniesienie do poziomu marży, jaką ten sam podmiot stosuje w porównywalnych transakcjach zawieranych z podmiotami niezależnymi, lub marży stosowanej w porównywalnych transakcjach przez podmioty niezależne.

 

3. Metoda rozsądnej marży („koszt plus”) polega na ustaleniu ceny sprzedaży rzeczy i praw oraz świadczenia usług w transakcji danego podmiotu z podmiotem powiązanym na poziomie odpowiadającym sumie kosztów bezpośrednio związanych z nabyciem od podmiotu niezależnego lub wytworzeniem we własnym zakresie przedmiotu transakcji i odpowiedniego zysku wynikającego z warunków rynkowych i wykonywanych przez te podmioty funkcji oraz kosztów pośrednich, z wyłączeniem kosztów ogólnych zarządu, to jest kosztów działania jednostki jako całości oraz kosztów zarządzania tą jednostką. Marżę ustala się poprzez odniesienie do poziomu marży, jaką ten sam podmiot stosuje w porównywalnych transakcjach z podmiotami niezależnymi, lub marży stosowanej w porównywalnych transakcjach przez podmioty niezależne.

 

4. Przy określaniu wartości rynkowej przedmiotu transakcji realizowanych przez podmioty powiązane dopuszcza się stosowanie metod zysku transakcyjnego, którymi są:

 

I) metoda podziału zysków oraz

II) metoda marży transakcyjnej netto.

 

Metoda podziału zysków polega na określeniu łącznych zysków, jakie w związku z daną transakcją (transakcjami) osiągnęły podmioty powiązane, oraz podziału tych zysków między te podmioty w takiej proporcji, w jakiej dokonałyby tego podziału podmioty niezależne.

 

Rozporządzenie wskazuje, iż proporcjonalnego podziału zysków, który stosowałyby niezależne podmioty uczestniczące w danej transakcji (transakcjach), dokonuje się za pomocą:

 

    1. analizy rezydualnej, która dzieli sumę zysków uzyskanych w związku z daną transakcją (transakcjami) przez podmioty powiązane uczestniczące w tej transakcji (transakcjach) w dwóch etapach; w pierwszym etapie każdemu uczestnikowi transakcji przypisuje się minimalny zysk, jaki osiągają podmioty niezależne w tego rodzaju transakcjach; w drugim etapie wszelkie pozostałe po podziale w pierwszym etapie zyski dzielone są pomiędzy podmioty powiązane uczestniczące w danej transakcji zgodnie z zasadami, jakie ustaliłyby podmioty niezależne uczestniczące w takiej transakcji; jeżeli suma osiągniętych przez podmioty powiązane zysków jest niższa niż suma zysków przypisanych w pierwszym etapie, to zyski przypisane podlegają zmniejszeniu; korekta dokonywana w etapie drugim uwzględnia funkcje ekonomiczne, o których mowa w § 8 ust. 2, albo

 

  1. analizy udziału, która dzieli między podmiotami powiązanymi połączony zysk z transakcji, której przedmiotem są dobra wytworzone lub ulepszone przez te podmioty, w oparciu o względną wartość działań podjętych przez każdy z powiązanych podmiotów, uwzględniając czynniki, o których mowa w § 8 ust. 2.

    Podziału zysków w tej metodzie dokonuje się przez właściwe określenie przychodów uzyskanych przez każdy z podmiotów powiązanych oraz poniesionych kosztów związanych z daną transakcją (transakcjami).

 

Metoda marży transakcyjnej netto polega na badaniu marży zysku netto, jaką uzyskuje podmiot w transakcji lub transakcjach z innym podmiotem powiązanym, i określeniu jej na poziomie marży, jaką uzyskuje ten sam podmiot w transakcjach z podmiotami niezależnymi, lub do marży uzyskiwanej w porównywalnych transakcjach przez podmioty niezależne. Marżę transakcyjną netto określa się poprzez odliczenie od przychodu osiągniętego w wyniku transakcji kosztów poniesionych w celu osiągnięcia tego przychodu, w tym także kosztów ogólnych zarządu.

 

Co ważne, odliczenia kosztów ogólnych zarządu dokonuje się uwzględniając proporcję, w jakiej pozostaje przychód uzyskany w związku z daną transakcją w ogólnej kwocie przychodów.

 

W rozporządzeniu minister wskazuje, iż stosując metodę marży transakcyjnej netto należy uwzględnić różnice między podmiotami, których marże są porównywane, a w szczególności należy wziąć pod uwagę takie czynniki, jak: konkurencja ze strony innych uczestników rynku i dóbr zamiennych, skuteczność i strategia zarządzania, pozycja rynkowa, różnice struktury kosztów i kosztu pozyskania kapitału oraz stopień doświadczenia w działalności.

 

Reasumując, ustalenie ceny zgodnie z powyższymi wytycznymi jest postępowaniem najbezpieczniejszym i zabezpieczającym przed większością negatywnych konsekwencji – pamiętać należy o przygotowaniu i przechowywaniu dokumentacji podatkowej z omawianym tematem związanej.

 

Jak Pan zapewne zauważył, moja odpowiedź nie podaje ostatecznego rozwiązania, gdyż nie istnieje coś takiego jak rozwiązanie ostateczne w przypadku cen transferowych; sposób kalkulacji ceny rynkowej zależny jest od polityki firmy, dostępnych danych, danych porównawczych, stanu i nasycenia rynku i wielu innych czynników. W zależności od zgromadzonego materiału, danych porównawczych pozostaje wybór metody kalkulacji ceny.

 

Odpowiedź na pytanie, jak liczony jest zysk, uzależniona jest od zastosowanej metody kalkulacji – przy czym już wyżej opisałem stosowanie poszczególnych metod.

 

Zapewnienie, iż stosowana metoda będzie idealna ze strony organów, nie jest możliwe. Nie istnieje taki tryb, oczywiście oprócz uprzedniego porozumienia cenowego.

 

Teoretycznie, po wybraniu określonej metody (w zależności od danych, jakie uda się zgromadzić) i jej zastosowaniu, można spróbować zwrócić się z wnioskiem do ministra finansów, na druku ORD-IN (koszt 40 zł) w celu potwierdzenia prawidłowości zastosowania (wyboru metody); nie jest jednak pewne, czy ze względu na istnienie szczególnej procedury podatnik tą drogą może uzyskać interpretację dotyczącą metody kalkulacyjnej ceny rynkowej.

 

Niektóre podmioty zajmujące się stricte doradztwem podatkowym opracowują taką dokumentację za podatnika i pomagają obliczyć cenę na poziomie rynkowym przy zastosowaniu przywołanych metod. Wiąże się to jednak na ogół ze sporym wydatkiem, gdyż przygotowanie dokumentacji o stopniu skomplikowania, o którym rozmawiamy, zazwyczaj kosztuje kilka tysięcy złotych; rozrzut cen na rynku jest spory w zależności od doświadczenia i prestiżu kancelarii podejmującej się przygotowania dokumentacji. Orientacyjnie, zawiera się on w przedziale od około 3000 złotych do 16 000 euro (niektóre kancelarie sieciowe podają ceny w euro).

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 1 minus 10 =

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

»Podobne materiały

Kwestionowanie prawa do ulgi przez US

Rok temu sprzedałam odziedziczone mieszkanie przed upływem pięciu lat. Całą kwotę przeznaczyłam na spłatę kredytu za moje mieszkanie. Urząd skarbowy jednak kwestionuje moje prawo do skorzystania z ulgi, gdyż kredyt miałam wzięty razem z rodzicami (nie miałam takiej zdolności kredytowej sama). Są współkredytobiorcami. Tymczasem moje mieszkanie jest wyłącznie moje, jestem jedynym właścicielem. Obecnie urząd zarzuca mi, że zwolnienie mogę wykorzystać tylko od 1/3 sumy. Jak się bronić?

Umowa przedwstępna a ulga mieszkaniowa

Trzy lata temu otrzymałem w darowiźnie od taty mieszkanie, które sprzedałem rok później. Czyli do końca tego roku muszę uzyskaną ze sprzedaży kwotę przeznaczyć na własne cele mieszkaniowe, inaczej będę musiał zapłacić podatek wraz z odsetkami. Niestety dopiero teraz znalazłem interesujące mnie mieszkanie, z tym że do jego zakupu będę dodatkowo potrzebował kredyt, na przyznanie którego bank rezerwuje sobie czas do 3 miesięcy, więc temat zakupu zakończy się w przyszłym roku. Stąd moje pytanie, czy dla urzędu skarbowego wystarczająca będzie umowa przedwstępna zakupu mieszkania, aby nie cofnęli mi ulgi mieszkaniowej?

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »