Mamy 11 826 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Likwidacja fundacji niezarejestrowanej w KRS

Autor: Hanna Żurowska • Opublikowane: 31.05.2014

Fundacja wyczerpała wszystkie środki finansowe, nie ma należności ani zobowiązań. Nie można zwołać rady fundacji, ale zarząd działa i składa „zerowe” sprawozdania finansowe do urzędu skarbowego. Fundacja nie jest zarejestrowana w KRS. Chciałabym się dowiedzieć, w jakim trybie można zlikwidować tę fundację.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Z uwagi na to, iż nie znam statutu fundacji, mogę jedynie przedstawić stan prawny wynikający z obowiązujących przepisów. I tak: o likwidacji fundacji mówi art.15 ustawy z 6 kwietnia 1984 roku o fundacjach (j.t.: Dz. U. z 1991 r. Nr 46, poz. 203):

 

„1. W razie osiągnięcia celu, dla którego fundacja była ustanowiona, lub w razie wyczerpania środków finansowych i majątku fundacji, fundacja podlega likwidacji w sposób wskazany w statucie.

2. Jeżeli statut nie przewiduje likwidacji fundacji lub jego postanowienia w tym przedmiocie nie są wykonywane, w wypadkach wymienionych w ust. 1 organ, o którym mowa w art. 13, zwraca się do sądu o likwidację fundacji.

3. W wypadkach innych niż przewidziane w ust. 1 likwidacja fundacji może nastąpić tylko na mocy przepisu ustawy.

4. Jeżeli statut fundacji nie określa przeznaczenia środków majątkowych pozostających po jej likwidacji, sąd orzeka o przeznaczeniu tych środków z uwzględnieniem celów, którym fundacja służyła”.

 

Zgodnie z ustawą fundacja podlega zatem likwidacji w razie:

 

  1. osiągnięcia celu, dla którego była ustanowiona;
  2. wyczerpania środków finansowych;
  3. wyczerpania majątku fundacji.

 

Istnieją różne poglądy na temat tego, czy statut może określać inne przyczyny likwidacji fundacji. W przeważającej jednak mierze zdanie jest takie, iż statut może przewidywać inne przyczyny likwidacji.

 

Z pytania wynika jednak, że przyczyny likwidacji fundacji, o której Pani napisała, są zawarte już w art. 15 powyższej ustawy. Jeżeli są przesłanki do likwidacji, należałoby wszcząć proces likwidacyjny.

 

Ustawa o fundacjach nie wskazuje procedur związanych z postępowaniem likwidacyjnym, gdyż określony tryb postępowania powinien wynikać ze statutu fundacji. Jeżeli jednak statut nie reguluje tej kwestii, sprawę rozstrzyga sąd. Należy zwrócić się do wydziału cywilnego sądu rejonowego, właściwego ze względu na siedzibę fundacji.

 

Wówczas sąd:

 

  1. wyznacza likwidatorów;
  2. określa reguły działania likwidatorów;
  3. ustala ich wynagrodzenia;
  4. określa zasady postępowania likwidacyjnego itd.

 

Zgodnie z postanowieniem Sądu Najwyższego z 8 lutego 2000 r. (sygn. akt I CKN 416/98), decyzja właściwego organu o likwidacji fundacji nie powoduje utraty przez fundację osobowości prawnej. Stanowi ona jedynie przesłankę wszczęcia postępowania likwidacyjnego.

 

W uzasadnieniu orzeczenia sąd stwierdził, że zakres użytego w art. 15 ustawy pojęcia „likwidacja fundacji” obejmuje zdarzenia, w wyniku których fundacje tracą osobowość prawną. Wykładnia gramatyczna, logiczna i systemowa art. 15 ustawy prowadzi do konkluzji, że na jej gruncie dopuszczalna jest:

 

  1. statutowa likwidacja fundacji (art. 15 ust. 1 i 2);
  2. przymusowa likwidacja fundacji (art. 15 ust. 2 i 3) oraz
  3. upadłość fundacji (możliwość taka wynika z art. 15 ust. 3, wedle którego „w wypadkach innych niż przewidziane w ust. 1 likwidacja fundacji może nastąpić tylko na mocy przepisu ustawy”).

 

Likwidację fundacji przeprowadzają likwidatorzy. Nie ma przeszkód, aby likwidatorem nie była osoba fizyczna – może to być również osoba prawna czy jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej. Na przykład likwidatorami mogą być ostatni członkowie zarządu, jeżeli statut tak stanowi.

 

Likwidatorzy mogą pełnić swoje funkcje na podstawie powołania, ale można również zawrzeć z nimi umowę. Likwidatorzy mogą być ustanowieni zgodnie ze statutem lub przez sąd.  

 

Zakres praw i obowiązków likwidatorów odpowiada kompetencjom zarządu, z tym jednak zastrzeżeniem, że podejmowane przez nich czynności muszą zmierzać do zakończenia bytu fundacji. Podstawowymi obowiązkami likwidatorów jest spieniężenie wszelkich aktywów fundacji, ściągnięcie wierzytelności oraz wypełnienie zobowiązań.

 

Likwidator obowiązany jest złożyć wniosek o wpis do Krajowego Rejestru Sądowego informacji o otwarciu likwidacji, danych o osobie likwidatora wraz ze sposobem reprezentacji (art. 44 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 49 ust. 1 ustawy o KRS).

 

Następnie powinny zostać przeprowadzone czynności przewidziane w przepisach o rachunkowości: ustawie z 29 września 1994 r. o rachunkowości (j.t.: Dz. U. z 2002 r. Nr 76, poz. 694, z późn. zm.) oraz rozporządzeniu Ministra Finansów z 15 listopada 2001 r. w sprawie szczególnych zasad rachunkowości dla niektórych jednostek niebędących spółkami handlowymi, nieprowadzących działalności gospodarczej (Dz. U. z 2001 r. Nr 137, poz. 1539 z późn. zm.).

 

Powyższe czynności powinny być zakończone sporządzeniem sprawozdania finansowego.

 

Kolejnym etapem likwidacji jest ustalenie listy wierzycieli i dłużników. Po jej sporządzeniu likwidator powinien przystąpić do zbycia majątku fundacji i egzekwowania długów oraz do zaspokojenia wierzycieli. Jeżeli fundacja nie ma wierzycieli, dłużników ani majątku, może ten etap pominąć.

 

Należy pamiętać, że likwidator może dokonywać jedynie czynności prawnych koniecznych do zakończenia bytu fundacji.

 

Po zakończeniu likwidacji likwidator obowiązany jest złożyć w sądzie rejestrowym wniosek o wykreślenie fundacji z Krajowego Rejestru Sądowego. Z chwilą wykreślenia z rejestru fundacja traci osobowość prawną.

 

Inną kwestią jest wpis do rejestru – napisała Pani bowiem, że fundacja nie została zarejestrowana w KRS. Zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. przepisy wprowadzające ustawę o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz. U. z 1997 r. Nr 121, poz. 770, z dnia 7 października 1997 r. ze zm.) „do czasu rejestracji, zgodnie z przepisami ustawy, o której mowa w art. 1, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2015 r., zachowują moc dotychczasowe wpisy w rejestrach sądowych”. Po tym okresie wpisy w dawnych rejestrach stracą moc.

 

Jedynie podmioty podlegające obowiązkowi wpisu do rejestru stowarzyszeń, innych organizacji społecznych i zawodowych, fundacji oraz publicznych zakładów opieki zdrowotnej, wpisane do odpowiedniego rejestru przed dniem 1 stycznia 2001 r., wpisuje się do Krajowego Rejestru Sądowego z urzędu. Podmioty te nie mają więc obowiązku składania wniosków o przerejestrowanie, gdyż dokonuje to sam sąd rejestrowy.

 

Innymi słowy, jeśli fundacja została zarejestrowana przed 1 stycznia 2001 r., wówczas – pomimo braku jej przerejestrowania do KRS – stało się tak z urzędu. W przeciwnym razie wpis w dotychczasowym rejestrze zachowuje moc jeszcze przez dwa lata.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • VII plus dwa =
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

Poduszki