Mamy 11 279 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Likwidacja spółki - przekształcenie kredytów w kapitał własny

Autor: Bogusław Nowakowski • Opublikowane: 21.06.2017

Firma sp. z o.o. jest zarejestrowana w Polsce, jest obecnie zamknięta, nie działa od kilku lat, ale wciąż przedstawia sprawozdania finansowe. Firma ta ma jedynego właściciela z siedzibą w Portugalii, która udzieliła kilka pożyczek polskiej sp. z o.o. i jest obecnie jej jedynym wierzycielem. Czy aby zlikwidować tę polską sp. z o.o., konieczne jest przekształcenie udzielonych jej kredytów w kapitał własny (social capital) i po tym dopiero można ją zamknąć? Czy takie jest polskie prawo, bo w Portugalii wystarczy, aby wierzyciel uznał udzielone kredyty za utracone.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

W przedstawionym opisie jest dosyć specyficzna sytuacja. Przepisy Kodeksu spółek handlowych (K.s.h.) milczą na temat zakończenia likwidacji spółki kapitałowej, a co za tym idzie – możliwości jej wykreślenia z KRS pomimo istnienia nieuregulowanych zobowiązań. Zawierają natomiast szereg postanowień dotyczących przebiegu postępowania likwidacyjnego oraz czynności, jakie mają zostać podjęte w jego toku.

 

Według polskiego K.s.h. rozwiązanie spółki następuje po przeprowadzeniu likwidacji, z chwilą wykreślenia spółki z rejestru. Z kolei rozwiązanie spółki powodują:

 

  • przyczyny przewidziane w umowie spółki;
  • uchwała wspólników o rozwiązaniu spółki albo o przeniesieniu siedziby spółki za granicę, stwierdzona protokołem sporządzonym przez notariusza;
  • w przypadku spółki, której umowa została zawarta przy wykorzystaniu wzorca umowy, również uchwała wspólników o rozwiązaniu spółki opatrzona przez wszystkich wspólników kwalifikowanym podpisem elektronicznym lub podpisem potwierdzonym profilem zaufanym ePUAP;
  • ogłoszenie upadłości spółki;
  • inne przyczyny przewidziane prawem.

 

Ponieważ spółka nie ma majątku, to postępowanie likwidacyjne nie spełni swojej roli, jaką jest uregulowania należnych zobowiązań. Z powodu braku majątku nie będzie też żadnego podziału majątku pomiędzy wspólników. Przepisy K.s.h. nie przewidują zwolnienia z obowiązku przeprowadzenia likwidacji w przypadku braku majątku.

 

Ogólnym celem postępowania likwidacyjnego jest zakończenie działalności spółki kapitałowej. Przepisy nie nakładają jednak na likwidowany podmiot bezwzględnego obowiązku zaspokojenia wszystkich wierzycieli i całkowitego uregulowania wszelkich zobowiązań w sytuacji, gdy nie pozwala na to majątek oraz sytuacja finansowa spółki. Innymi słowy, Kodeks nie warunkuje zakończenia likwidacji pełnym zaspokojeniem wszystkich wierzycieli spółki.

 

Obowiązki wynikające z K.s.h. można określić starannym działaniem, którego brak nie pociąga za sobą jakiejkolwiek odpowiedzialności, a tym bardziej nie zamyka drogi do wykreślenia spółki z rejestru.

 

W wyroku z dnia z dnia 18 grudnia 1996 r., sygn. akt I CKN 20/96, Sąd Najwyższy stwierdził, że „możliwe jest wykreślenie z rejestru handlowego spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, jeżeli w wyniku przeprowadzonego i zakończonego postępowania likwidacyjnego zostanie spieniężony cały jej majątek, a mimo to zostaną nie wypełnione zobowiązania ciążące na tej spółce. Trzeba jednak zwrócić uwagę na fakt, iż wykreślenia Spółki z rejestru nie powoduje wygaśnięcia nie uregulowanych zobowiązań”.

 

W orzecznictwie Sądu Najwyższego panuje linia, według której warunkiem likwidacji spółki jest brak w majątku spółki składników mogących służyć do zaspokojenia roszczeń wierzycieli. Brak składników majątkowych powinien być wykazany w sprawozdaniu likwidacyjnym (postanowienie SN z 20 września 2007 r., sygn. akt II CSK 240/07; postanowienie SN z 18 października 2006 r., sygn. akt II CSK 136/06).

 

Spółka, która nie wypełniła swoich zobowiązań i posiada zadłużenie wobec innych podmiotów, a nie posiada już żadnych składników majątkowych, powinna być wykreślona z rejestru przedsiębiorców. O ile więc likwidacja spółki pozwala na przyjęcie, iż spółka jako podmiot prawa zostaje zwolniona z wszelkich zobowiązań, o tyle konsekwencje tego może ponieść likwidator, jeśli egzekucja przeciwko spółce okaże się bezskuteczna. Takie stanowisko prezentuje Sąd Najwyższy (uchwała SN z 28 stycznia 2010 r., sygn. akt III CZP 91/09; wyrok SN z 25 lutego 2010 r., sygn. akt V CSK 248/09). W tym przypadku raczej nie dojdzie do tego, że spółka-matka zażąda od członków zarządu lub likwidatora spółki-córki zwrotu udzielonych pożyczek.

 

Zgodnie postanowieniem Sądu Najwyższego z 5 grudnia 2003 r., sygn. akt IV CK 256/02, postępowanie likwidacyjne może zostać zakończone nawet wtedy, gdy nie wszystkie zobowiązania spółki zostały spłacone. „Możliwe jest wykreślenie z rejestru handlowego spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, jeżeli w wyniku przeprowadzonego i zakończonego postępowania likwidacyjnego zostanie spieniężony cały jej majątek, a mimo to zostaną niespełnione zobowiązania ciążące na tej spółce. Dlatego mimo że spółka z o.o. po przeprowadzeniu postępowania likwidacyjnego nie zaspokoiła wszystkich swoich wierzycieli możliwe jest przeprowadzenie jej likwidacji i wykreślenie z rejestru”.

 

Wspólnik w polskiej spółce z o.o. nie odpowiada za jej zobowiązania.

 

Polskie przepisy w przypadku długu spółki z o.o. nie wymagają dla jej likwidacji oraz wykreślenia z KRS zaspokojenia tych długów (ich uregulowania w całości lub w części). Jest to niejako konsekwencją stanu faktycznego, w jakim brak majątku uniemożliwia zaspokojenie zobowiązań spółki, a w takiej sytuacji nie można jednak zmuszać danego podmiotu do dalszego istnienia (generowania kosztów, strat) tylko dlatego, że podmiot ten posiada niezaspokojone długi.

 

W polskich przepisach nie ma wymogu, by zobowiązania spółki wobec wspólnika przed jej rozwiązaniem i wykreśleniem z KRS były uregulowane poprzez ich konwersję na kapitał zakładowy( lub w inny sposób). Wspólnik jest tylko wierzycielem traktowanym na zasadach ogólnych. Nie posiada z tego tytułu żadnych przywilejów jako wierzyciel.

 

W przedmiotowej sprawie jedyny wspólnik to zarazem jedyny wierzyciel. Logiczne jest, że w razie rozwiązania spółki straci udzielone pożyczki, ale z drugiej strony zapewne odzyska je „na papierze”. W Polsce wykazałby to jako należności nieściągalne i ujął w kosztach swej działalności.

 

W sprawozdaniu likwidacyjnym wykazuje się aktywa (należności spółki) oraz pasywa (długi spółki). Sprawozdanie to jest zatwierdzane przez wspólników (tutaj spółkę-matkę). Takie sprawozdanie finansowe składa się z: bilansu; rachunku zysków i strat; informacji dodatkowej, obejmującej wprowadzenie do sprawozdania finansowego oraz dodatkowe informacje i objaśnienia. W bilansie wykazuje się stany aktywów i pasywów na dzień kończący bieżący i poprzedni rok obrotowy. W przypadku sporządzania bilansu na inny dzień bilansowy niż określony wyżej, w bilansie wykazuje się stany aktywów i pasywów na ten dzień.

 

A zatem wspólnicy doskonale będą wiedzieć o istniejącym stanie. Ale dla zakresu ich odpowiedzialności, formalnie nie ma to znaczenia. Wspólnicy w takim przypadku nie mogą być zmuszeni do określonego działania (zachowania), którego skutkiem ma być likwidacja długów spółki, a tym bardziej ich likwidacja w drodze konwersji na kapitał zakładowy.

 

Brak majątku uniemożliwi faktycznie przeprowadzenie upadłości spółki( nie będzie z czego pokryć kosztów upadłości). A zatem rozwiązanie i likwidacja jest jak najbardziej rozsądnym wyjściem.

 

Reasumując, aby zlikwidować polską sp. z o.o., nie jest konieczne przekształcenie jej długów, jakie ma wobec wspólników (lub innych podmiotów) z  tytułu udzielonych jej kredytów na kapitał zakładowy (własny) przed jej zamknięciem(rozwiązaniem, likwidacja i wykreśleniem z KRS).

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • pięć + IX =

»Podobne materiały

Zakup maszyn rolniczych między firmami przez jedną osobę

Czy jedyny wspólnik, będący jednocześnie prezesem jednoosobowego zarządu spółki z o.o., może zakupić dla tej spółki kombajn czy np. ciągnik ze swojego indywidualnego gospodarstwa rolnego lub od innej swojej firmy prowadzonej jako działalność gospodarcza? Transakcje te udokumentowano fakturami V

 

Zarząd spółki – odpowiedzialność jej członków za długi

Zarząd spółki z o.o. składa się z trzech osób, tylko dwóch członków jest udziałowcami spółki. Spółka nie ma zaległości podatkowych, ale ma zaległości w regulowaniu zobowiązań wobec kontrahentów. Zobowiązania nie przekraczają majątku spółki. Udziałowcy chcą sprzedać udziały spółki. Nabywca zgadz

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »