Konto bankowe małżonka a podział majątku po rozwodzie

Problem rachunku bankowego prowadzonego tylko przez jednego małżonka bardzo często pojawia się dopiero po rozwodzie, gdy trzeba ustalić pełny skład majątku wspólnego. Warto od razu rozdzielić dwie kwestie: rachunek bankowy jako umowę z bankiem oraz pieniądze, które znajdowały się na rachunku. To, że konto było założone wyłącznie przez męża albo żonę, nie oznacza jeszcze, że zgromadzone na nim środki były majątkiem osobistym tej osoby.

Czy pieniądze na koncie jednego małżonka są majątkiem wspólnym?

Zgodnie z art. 31 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje ustawowa wspólność majątkowa, obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków albo przez jednego z nich. Do majątku wspólnego należą w szczególności pobrane wynagrodzenia za pracę, dochody z innej działalności zarobkowej oraz dochody z majątku wspólnego i z majątku osobistego każdego z małżonków.

W praktyce oznacza to, że jeżeli w czasie małżeństwa mąż odkładał na osobnym rachunku wynagrodzenie, premie, dochody z działalności gospodarczej albo inne środki zarobione w okresie wspólności, to co do zasady powinny one zostać uwzględnione przy podziale majątku. Nie zmienia tego sam fakt, że drugi małżonek nie miał pełnomocnictwa do rachunku, nie znał numeru konta albo nie miał dostępu do historii operacji.

Inaczej może być wtedy, gdy środki pochodziły z majątku osobistego, np. z darowizny albo spadku otrzymanego wyłącznie przez jednego małżonka, chyba że z okoliczności lub dokumentów wynikało co innego. Dlatego w sądzie nie wystarczy wykazać, że konto istniało. Trzeba jeszcze ustalić, skąd pochodziły pieniądze i jakie saldo rachunku istniało w chwili ustania wspólności majątkowej, najczęściej w dacie uprawomocnienia się wyroku rozwodowego.

Jak ustalić rachunek bankowy w sprawie o podział majątku?

Podstawową drogą jest złożenie wniosku o podział majątku wspólnego i opisanie w nim, że w okresie małżeństwa jeden z małżonków posiadał rachunek bankowy, na którym mogły znajdować się środki wspólne. Sąd w takim postępowaniu ustala skład i wartość majątku podlegającego podziałowi, ale strona powinna możliwie precyzyjnie wskazać, jakiego dowodu żąda i na jaką okoliczność.

We wniosku można domagać się w szczególności, aby sąd:

• zobowiązał byłego małżonka do wskazania banku, numeru rachunku i okresu prowadzenia konta,
• zobowiązał byłego małżonka do złożenia wyciągów, potwierdzeń przelewów, umów rachunku lub innych dokumentów bankowych, które są w jego posiadaniu,
• zwrócił się do wskazanego banku o informację o rachunku i historię operacji za konkretny okres, jeżeli dowód jest istotny dla rozliczenia majątku wspólnego,
• zobowiązał do przedstawienia aktu notarialnego zakupu mieszkania, umowy kredytu, potwierdzeń zapłaty ceny, historii przelewów oraz dokumentów dotyczących źródła finansowania zakupu,
• przeprowadził dowód z zeznań świadków, dokumentów z innych rachunków, historii wspólnego konta i dokumentów księgowych, jeśli rachunek był zasilany z działalności gospodarczej.

Warto unikać ogólnego wniosku w rodzaju: proszę ustalić, gdzie były pieniądze byłego męża. Lepiej wskazać konkretne okoliczności: przybliżony okres, źródło wpływów, z jakiego konta mogły wychodzić przelewy, kiedy kupiono mieszkanie, czy zakup nastąpił za gotówkę, z kredytu czy z połączenia obu źródeł.

Czy bank ma obowiązek wydać informacje o rachunku byłego małżonka?

Informacje o rachunku bankowym są objęte tajemnicą bankową. Były małżonek nie może więc zwykle samodzielnie pójść do banku i zażądać historii cudzego rachunku. Inaczej wygląda sytuacja, gdy o dokumenty zwraca się sąd w konkretnym postępowaniu i uznaje, że dowód jest potrzebny do rozstrzygnięcia sprawy.

Podstawą procesową może być m.in. obowiązek przedstawienia dokumentu na zarządzenie sądu, jeżeli dokument znajduje się w posiadaniu uczestnika albo osoby trzeciej i ma znaczenie dla rozstrzygnięcia. W odniesieniu do banku trzeba dodatkowo uwzględnić przepisy Prawa bankowego o tajemnicy bankowej i przypadkach udostępniania informacji uprawnionym organom. Dlatego wniosek dowodowy powinien być konkretny, proporcjonalny i powiązany z rozliczeniem majątku wspólnego.

Po wielu latach trzeba liczyć się z problemem archiwizacji. Dawne twierdzenie, że dokumentacja bankowa zawsze jest niszczona po 5 latach, jest zbyt kategoryczne. W praktyce okresy przechowywania zależą od rodzaju dokumentu, podstawy prawnej, procedur banku oraz tego, czy rachunek nadal istnieje. Część danych może być już niedostępna, ale nie należy z góry rezygnować z dowodu, zwłaszcza gdy znany jest bank, przybliżony okres i cel żądania.

Mieszkanie kupione po rozwodzie za pieniądze z małżeństwa

Jeżeli były mąż kupił kawalerkę już po rozwodzie, sama ta nieruchomość nie musi automatycznie wejść do majątku wspólnego. Kluczowe jest to, czy zakup został sfinansowany pieniędzmi należącymi do majątku wspólnego, które istniały w chwili ustania wspólności albo zostały wcześniej wyprowadzone z majątku wspólnego.

Jeżeli uda się wykazać, że cena została zapłacona ze środków wspólnych zgromadzonych w czasie małżeństwa, można żądać ich rozliczenia w postępowaniu o podział majątku. W zależności od okoliczności sprawy może chodzić o ustalenie, że określona kwota powinna zostać doliczona do masy podlegającej podziałowi albo o rozliczenie wydatków i nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty byłego małżonka.

W takiej sprawie szczególnie ważny jest akt notarialny nabycia mieszkania. Zwykle wynika z niego cena, sposób zapłaty, oświadczenia stron oraz informacja, czy zapłata nastąpiła przed aktem, przy akcie czy przelewem po akcie. Dodatkowo przydatne mogą być dokumenty kredytowe, potwierdzenia uruchomienia kredytu, historia rachunku technicznego, potwierdzenia przelewów oraz księga wieczysta nieruchomości.

Darowizna udziału w mieszkaniu dzieciom a rozliczenia między byłymi małżonkami

Jeżeli po rozwodzie były mąż darował swój udział w mieszkaniu dorosłym dzieciom, trzeba odróżnić sprawę współwłasności mieszkania od rozliczenia pieniędzy zgromadzonych na rachunku. Dzieci jako współwłaściciele mogą w określonych sytuacjach żądać zniesienia współwłasności, sprzedaży rzeczy albo spłaty, ale nie oznacza to automatycznie, że rozliczenia bankowe między byłymi małżonkami są zamknięte.

Jeżeli dotychczas nie przeprowadzono pełnego podziału majątku wspólnego, można nadal zmierzać do ustalenia, czy poza udziałami w mieszkaniu istniały także pieniądze, wierzytelności albo roszczenia z tytułu przesunięć majątkowych. Trzeba jednak liczyć się z tym, że obecność dzieci jako właścicieli udziału w nieruchomości może komplikować praktyczny sposób rozliczenia mieszkania i ewentualnych spłat.

Jak przygotować się do sprawy?

Przed wystąpieniem do sądu warto zebrać wszystko, co pozwoli zawęzić poszukiwania. Najważniejsze są: data zawarcia małżeństwa, data ustania wspólności majątkowej, data zakupu kawalerki przez byłego małżonka, adres i numer księgi wieczystej tej nieruchomości, dane notariusza, informacje o cenie, dane ewentualnego kredytu, historia wspólnego rachunku oraz korespondencja lub dokumenty, z których wynika istnienie osobnego konta.

Jeżeli nie zna Pani numeru rachunku, ale zna nazwę banku, trzeba wprost wskazać ten bank. Jeżeli nie zna Pani banku, warto najpierw ustalić pośrednie ślady: przelewy z rachunku wspólnego, potwierdzenia płatności za mieszkanie, informacje w akcie notarialnym, dane z księgi wieczystej, wpis hipoteki, a nawet zeznania osób, które wiedziały o odkładanych pieniądzach.

Wniosek do sądu powinien zawierać nie tylko żądanie podziału majątku, ale również precyzyjne wnioski dowodowe. Przy pieniądzach z rachunku bankowego należy wskazać, jaką kwotę chce się rozliczyć albo przynajmniej dlaczego istnieje uzasadnione podejrzenie, że środki wspólne zostały ukryte, zużyte lub przeznaczone na majątek osobisty drugiego małżonka.

Koszty i ryzyko dowodowe

Opłata sądowa od wniosku o podział majątku wspólnego wynosi obecnie 1000 zł. Jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt podziału, opłata wynosi 300 zł. W sprawach spornych trzeba doliczyć możliwe koszty opinii biegłego, opłaty za dokumenty, koszty odpisów oraz ewentualne koszty pełnomocnika.

Sam wniosek o podział majątku wspólnego można złożyć także wiele lat po rozwodzie. Upływ czasu bardzo mocno pogarsza jednak sytuację dowodową. Jeżeli dokumentacja bankowa została usunięta, bank nie potwierdzi historii rachunku, a były małżonek zaprzeczy istnieniu środków, sąd będzie oceniał pozostałe dowody: dokumenty notarialne, kredytowe, księgi wieczyste, przelewy, zeznania świadków i logiczny ciąg zdarzeń.

Jeżeli posiada Pani już prawomocne orzeczenie zasądzające określoną kwotę od byłego męża, można skierować sprawę do komornika i prowadzić egzekucję m.in. z rachunków bankowych. Komornik może wtedy ustalać aktualne rachunki dłużnika. Nie jest to jednak narzędzie do samodzielnego historycznego ustalania, jakie pieniądze znajdowały się na koncie w czasie małżeństwa, jeżeli nie ma jeszcze tytułu wykonawczego.

FAQ

Źródła

• Ustawa z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy, w szczególności art. 31, art. 33, art. 43 i art. 45, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 236: eli.gov.pl.
• Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego, w szczególności art. 248, art. 567 i art. 684, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 468: api.sejm.gov.pl.
• Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe, w szczególności przepisy o tajemnicy bankowej, tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 38: eli.gov.pl.
• Ustawa z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych, w szczególności art. 38: eli.gov.pl.
• Ustawa z dnia 1 marca 2018 r. o przeciwdziałaniu praniu pieniędzy oraz finansowaniu terroryzmu, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 644: api.sejm.gov.pl.