Mamy 11 258 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jak pozbawić syna zachowku?

Autor: Anna Jędrzejczak • Opublikowane: 23.11.2008

Posiadam mieszkanie własnościowe. Mam dwójkę dzieci: syna i córkę. Spisałam testament przed notariuszem i zapisałam mieszkanie córce i zięciowi. Jednak słyszałam, że syn może żądać wypłaty zachowku. Czy istnieje możliwość, aby w taki sposób przepisać mieszkanie córce i zięciowi, aby po mojej śmierci syn nie miał prawa do zachowku? Jeżeli istnieje taka możliwość, to jakie koszta będą się z tym wiązały?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zgodnie z przepisem art. 991 Kodeksu cywilnego zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się – jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – 2/3 wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach – połowa wartości tego udziału (zachowek).

 

Jeśli zatem Pani syn nie jest trwale niezdolny do pracy ani małoletni, to tytułem zachowku należy mu się połowa wartości udziału, jaki by mu przypadał w spadku.

 

Jeżeli uprawniony nie otrzymał należnego mu zachowku – bądź w postaci darowizny spadkodawcy, bądź w postaci powołania do spadku, bądź w postaci zapisu – przysługuje mu przeciwko spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia.

 

Zatem syn nie będzie mógł rościć sobie prawa o zachowek ze spadku po Pani śmierci, jeśli daruje mu Pani za życia przedmiot bądź przedmioty, które wystarczą na pokrycie wartości zachowku, jaki by mu przypadał, lub jeśli dokona Pani zapisu w testamencie na jego rzecz. W testamencie bowiem może Pani zobowiązać spadkobiercę (córkę, zięcia) do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz oznaczonej osoby (np. Pani syna). Wtedy Pani syn nie stanie się spadkobiercą, tylko zapisobiercą.

 

Istnieją również inne rozwiązania…

 

Spadkobierca ustawowy (czyli Pani syn) może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie aktu notarialnego (art. 1048 Kodeksu cywilnego).

 

Jeśli jednak syn nie zgodzi się na taką umowę ani nie będą miały zastosowania żadne z przedstawionych już tutaj przypadków, to pozostaje skorzystanie z instytucji wydziedziczenia. Jednak spadkobiercę ustawowego można wydziedziczyć tylko w ściśle określonych przypadkach, które opisuje przepis art. 1008 Kodeksu cywilnego.

 

Mianowicie spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:

  1. wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;
  2. dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;
  3. uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych.

 

Jeśli zatem Pani syn postępuje w jeden z tych trzech sposobów, to może Pani go wydziedziczyć w ważnym testamencie. Nieważność testamentu pociągnie za sobą nieważność wydziedziczenia.

 

Wydziedziczenie z innej przyczyny niż wskazane w art. 1008 K.c. jest nieważne (orzeczenie Sądu Najwyższego z 23 czerwca 1998 r., III CKN 561/97, niepubl.).

 

Przyczyna wydziedziczenia powinna wynikać z treści testamentu (art. 1009 K.c.), czyli należy wprost wskazać w testamencie przykłady postępowania, które obejmują jedną z podanych przyczyn (np. ciężkie uszkodzenie ciała spadkodawcy przez wydziedziczonego albo narkomania spadkobiercy ustawowego potępiana przez spadkodawcę, albo brak opieki nad spadkodawcą, która jest niezbędna ze względu na wiek lub stan zdrowia).

 

Nie ma możliwości wydziedziczenia częściowego. Zachowku można pozbawić jedynie w całości.

 

Podstawę porady stanowią przepisy oraz orzecznictwo wskazane w jej treści oraz opracowanie pod redakcją Elżbiety Skowrońskiej-Bocian, Komentarz do kodeksu cywilnego, Księga czwarta, Spadki, Warszawa 2006.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • IX plus I =

»Podobne materiały

Darowizna dla wnuka a roszczenia dzieci

Kilka lat temu pomogłem babci w wykupie mieszkania, tj. załatwiłem wszystkie formalności i ze swoich środków zapłaciłem kwotę wykupu (nie wziąłem na to od babci żadnego potwierdzenia). Rok później babcia przepisała na mnie to mieszkanie w formie darowizny. Kolejny rok później ktoś „podpowiedzi

 

Jak wyłączyć darowiznę ze schedy spadkowej?

Przed 20 laty tata i jego dwaj bracia przekazali mi aktem notarialnym w darowiźnie nieruchomość (dom i działkę), której byli współwłaścicielami. Chcieli mi się tą darowizną odwdzięczyć za opiekę nad ich siostrą w czasie jej ciężkiej choroby. Obecnie tata chciałby spisać testament. Czy istnieje możli

 

Zrzeczenie się prawa do zachowku

Zmarły nie zostawił testamentu, a spadkobierców ustawowych jest czworo (rodzeństwo). Czy w pozwie o zachowek spadkobierca A może wystąpić z wnioskiem, że zrzeka się swojego prawa na rzecz spadkobiercy B? Czy może przed pozwem należy sporządzić pismo o zrzeczeniu się prawa do zachowku z osoby A na B

 

Nie dostałam nic od rodziców - czy należy się zachowek

Kilka lat temu moi rodzice przepisali majątek (działki i nieruchomość) na moje rodzeństwo. Ja nie dostałam nic od rodziców. Rodzice jeszcze żyją. Słyszałam o zachowku. Czy mam szansę coś dostać od rodzeństwa? Czy sprawa się już przedawniła? Czy kwota jest warta zachodu? Czy należy mi się zachowek?

 

Upośledzenie umysłowe spadkobiercy a zachowek

Moja nieżyjąca matka miała zdiagnozowaną chorobę psychiczną, mimo to udało jej się to zataić przed notariuszem i wydziedziczyła mnie jako niegodnego spadku. Jedyne co miała, mieszkanie, zapisała mojemu bratu, który jest upośledzony umysłowo i wyrokiem sądu został umieszczony w domu pomocy społecznej

 

Oświadczenie o zrzeczeniu się zachowku

Moja bratanica mieszka w Szwecji i zamierza sporządzać oświadczenie o zrzeczeniu się zachowku na moją rzecz lub w ogóle bez wskazania drugiej osoby. Na jakim druku należny to sporządzić i kto ma to uwierzytelnić, gdyż prawdopodobnie u nich nie ma notariuszy?

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »