Mamy 11 195 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Jak chronione są zbiorowe interesy konsumentów?

Autor: Łukasz Drzewiecki • Opublikowane: 28.07.2014

Praktyki naruszające zbiorowe interesy konsumentów, a więc godzące w te interesy bezprawne działania przedsiębiorcy, są zakazane. Organem powołanym do egzekwowania tego zakazu jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zakaz stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów ustanawia art. 24 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów1. Ustawa ta zawiera jednocześnie jedynie definicję negatywną „zbiorowego interesu konsumentów”, wskazując w art. 24 ust. 3, że nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. Interesem tym jest więc interes konsumentów jako zbiorowości, dotyczący potencjalnie nieograniczonego i bliżej nieokreślonego kręgu konsumentów (w tym zarówno konsumentów obecnych, jak i przyszłych).

 

Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów zawiera natomiast definicję „praktyki naruszającej zbiorowy interes konsumentów”, wraz z otwartym katalogiem takich praktyk. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy przez praktykę naruszającą zbiorowe interesy konsumentów rozumie się godzące w nie bezprawne działanie przedsiębiorcy, w szczególności:

 

  1. stosowanie postanowień wzorców umów, które zostały wpisane do rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone (tzw. rejestru niedozwolonych klauzul umownych);
  2. naruszanie obowiązku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pełnej informacji;
  3. nieuczciwe praktyki rynkowe lub czyny nieuczciwej konkurencji, o których mowa w ustawach o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym2 oraz zwalczaniu nieuczciwej konkurencji3.

 

Zgodnie z orzecznictwem Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów4, bezprawną praktyką przedsiębiorcy jest działanie, jak również zaniechanie, czyli niepodjęcie żadnych działań pomimo istnienia prawnego obowiązku działania. Ponadto bezprawnymi działaniami są nie tylko te działania, które są sprzeczne z prawem, ale również z dobrymi obyczajami oraz zasadami współżycia społecznego, które jako normy postępowania obowiązujące w obrocie gospodarczym winny być przestrzegane tak jak przepisy prawa.

 

Decyzje wydawane przez UOKiK w celu ochrony zbiorowych interesów konsumentów

 

Do egzekwowania zakazu stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów powołany jest Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Jeżeli w wyniku przeprowadzonego postępowania stwierdzi on stosowanie praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów, wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i nakazującą zaniechanie jej stosowania. W decyzji Prezes UOKiK może również określić środki usunięcia trwających skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów w celu zapewnienia wykonania nakazu, w szczególności zobowiązać przedsiębiorcę do złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia o treści i w formie określonej w decyzji. Może również nakazać publikację decyzji w całości lub w części na koszt przedsiębiorcy.

 

Jeżeli przedsiębiorca zaprzestał stosowania praktyki przed wszczęciem postępowania, Prezes Urzędu wydaje decyzję o uznaniu praktyki za naruszającą zbiorowe interesy konsumentów i stwierdzającą zaniechanie jej stosowania. W takim przypadku ciężar udowodnienia zaprzestania stosowania praktyki naruszającej zbiorowe interesy konsumentów spoczywa na przedsiębiorcy.

 

Niezależnie od powyższego za stosowanie praktyk naruszających zbiorowy interes konsumentów Prezes UOKiK może nałożyć na przedsiębiorcę, w drodze decyzji, karę pieniężną w wysokości do 10% przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary (w przypadku gdy przedsiębiorca nie osiągnął przychodu w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, Prezes UOKiK może ustalić karę pieniężną w wysokości do dwustukrotności przeciętnego wynagrodzenia).

 

Natomiast jeżeli w toku postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów zostanie uprawdopodobnione, że stosowano zakazaną praktykę, a przedsiębiorca, któremu jest to zarzucane zobowiąże się do podjęcia lub zaniechania określonych działań zmierzających do zapobieżenia tym naruszeniom, Prezes UOKiK może, również w drodze decyzji, nałożyć obowiązek wykonania tych zobowiązań i określić termin ich wykonania. Jednocześnie w tej samej decyzji Prezes UOKiK nakłada na przedsiębiorcę obowiązek składania w wyznaczonym terminie informacji o stopniu realizacji zobowiązań. W przypadku wydania takiej decyzji nie stosuje się kar pieniężnych, chyba że zostanie ona uchylona, w szczególności z powodu niewykonywania przez przedsiębiorcę obowiązków określonych w decyzji.

 

 

 

 

________________________________

1 Ustawa z dnia 16 lutego 2007 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2007 r. Nr 50, poz. 331, z późn. zm.)

2 Ustawa z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym (Dz. U. z 2007r. Nr 171, poz. 1206, z późn. zm.)

3 Ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (Dz. U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503, z późn. zm.)

4 Wyrok Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 22 lipca 2009 r. (XVII Ama 26/09)


Stan prawny obowiązujący na dzień 28.07.2014


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

»Podobne materiały

Przedsiębiorca i osoba prywatna w jednym – konsument

O tym, czy danej osobie przysługuje przymiot konsumenta, przesądza cel, w jakim zawiera ona umowę. Prowadzenie działalności gospodarczej przez osobę fizyczną nie oznacza, że nie będzie ona mogła korzystać z praw konsumentów w przypadku każdego zawartego przez nią zobowiązania.

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »