.
Mamy 13 116 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Jak zablokować otwarcie konkurencyjnej firmy przez wspólnika?

Autor: Adam Dąbrowski • Opublikowane: 02.03.2022 • Zaktualizowane: 02.03.2022

Prowadzę wraz ze wspólnikiem 2-osobową spółkę cywilną, w której mamy udziały po 50%. Wspólnik chce otworzyć spółkę o tym samym profilu tylko pod inną nazwą. Pytał mnie o zgodę, ale na tę chwilę odmówiłem. Widziałem jednak, że pismo z moją zgodą na otwarcie innej firmy jest gotowe i brakuje tylko mojego podpisu. Obawiam się, że może mu przyjść do głowy podrobić podpis. Często powtarza, że umowy nic nie są warte, a sprawy w sądach trwają latami i nic nie ugram, sprzeciwiając się i podając go do sądu. Jak mam się zachować w tej sytuacji? Jak zablokować jego plany otwarcia konkurencyjne firmy? Jakie konsekwencje groziłyby mojemu wspólnikowi, jeśli podrobi mój podpis i założy drugą firmę o takim samym profilu?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Jak zablokować otwarcie konkurencyjnej firmy przez wspólnika?

Wspólne cele gospodarcze wspólników spółki cywilnej

Nowa firma wspólnika – bez Pana udziału o tym samym profilu tylko pod inną nazwa – to poważny kłopot. Wspólnik ma wiedzę o firmie, dostawcach, odbiorcach, technice i technologii, reklamie itp. Nie sposób przyjąć, że w nowej spółce nie będzie tej wiedzy wykorzystywał.

 

Sądy w swoich orzeczeniach uważają, że: „z uwagi na brzmienie przepisów Kodeksu cywilnego o spółce, nie jest dopuszczalne, aby wspólnicy w spółce nie realizowali wspólnego, lecz odrębne cele gospodarcze. Taki stan rzeczy byłby sprzeczny z istotą umowy spółki”. Jeśli odpadnie wspólny cel w dotychczasowej spółce, to jej istnienie stanie pod znakiem zapytania. Wyłania się zamiar marginalizacji dotychczasowej firmy i przejęcia jej rynku, a w konsekwencji przejęcia przychodów. Można uznać, że w dalszej perspektywie dojdzie do rozwiązania dotychczasowej spółki cywilnej.

 

Zgodnie z art. 860 § 1 Kodeksu cywilnego: „przez umowę spółki wspólnicy zobowiązują się dążyć do osiągnięcia wspólnego celu gospodarczego przez działanie w sposób oznaczony, w szczególności przez wniesienie wkładów”. Do decyzji wspólników pozostawiono natomiast to, czy prowadzenie działalności gospodarczej przez każdego z nich odbywać się będzie wyłącznie w ramach spółki cywilnej, czy także poza nią.

 

Czyny nieuczciwej konkurencji

W przepisach Kodeksu cywilnego regulujących kwestię spółki cywilnej nie ma przepisu przewidującego zakaz konkurencji. Ale klauzula o zakazie konkurencji może zostać wprowadzona przez wspólników do umowy spółki. Jeśli w umowie spółki nie ma takich zapisów, jest możliwe, aby wspólnik prowadził działalność konkurencyjną bez zgody pozostałych wspólników.

 

Jednak każdego wspólnika jako przedsiębiorcę obowiązuje ustawa z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Zgodnie z art. 3 tej ustawy czynem nieuczciwej konkurencji jest działanie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, jeżeli zagraża lub narusza interes innego przedsiębiorcy lub klienta.

 

Czynami nieuczciwej konkurencji są w szczególności: wprowadzające w błąd oznaczenie przedsiębiorstwa, fałszywe lub oszukańcze oznaczenie pochodzenia geograficznego towarów albo usług, wprowadzające w błąd oznaczenie towarów lub usług, naruszenie tajemnicy przedsiębiorstwa, nakłanianie do rozwiązania lub niewykonania umowy, naśladownictwo produktów, pomawianie lub nieuczciwe zachwalanie, utrudnianie dostępu do rynku, przekupstwo osoby pełniącej funkcję publiczną, a także nieuczciwa lub zakazana reklama, organizowanie systemu sprzedaży lawinowej, prowadzenie lub organizowanie działalności w systemie konsorcyjnym oraz nieuzasadnione wydłużanie terminów zapłaty za dostarczane towary lub wykonane usługi.

 

Ponadto według art. 5 ustawy czynem nieuczciwej konkurencji jest też takie oznaczenie przedsiębiorstwa, które może wprowadzić klientów w błąd co do jego tożsamości, przez używanie firmy, nazwy, godła, skrótu literowego lub innego charakterystycznego symbolu wcześniej używanego, zgodnie z prawem, do oznaczenia innego przedsiębiorstwa.

 

Zatem prowadzenie takiej samej działalności jak spółka cywilna, w której jest Pan wspólnikiem, a ponadto użycie takiej samej nazwy spółki wyczerpywałoby znamiona czynu nieuczciwej konkurencji, co z kolei upoważniałoby Pana do stosownych roszczeń wobec nielojalnego wspólnika. Pan jednak wskazuje, że nazwa ma być inna.

 

Obecnie ma Pan działalność gospodarczą, wspólnik też i za obopólną zgodą prowadzicie swoją działalność i działalność w formie spółki cywilnej. Jeżeli wspólnik założyłby odrębną działalność w formie innej spółki – o takiej samej nazwie i takim samym przedmiocie działalności – wówczas mógłby mu Pan zarzucić nieuczciwą konkurencję.

 

Tajemnica przedsiębiorstwa

Wspólnik z uwagi na taki sam profil nowej firmy zapewne korzystałby z doświadczenia i wiedzy, jaką zdobył we współpracy z Panem. Konsekwencje grożą Pańskiemu wspólnikowi za wykorzystywanie w nowej działalności informacji technicznych, technologicznych, organizacyjnych przedsiębiorstwa lub innych informacji posiadających wartość gospodarczą, które jako całość lub w szczególnym zestawieniu i zbiorze ich elementów nie są powszechnie znane osobom zwykle zajmującym się tym rodzajem informacji albo nie są łatwo dostępne dla takich osób, o ile Pan, jako uprawniony do korzystania z informacji lub rozporządzania nimi, podjął, przy zachowaniu należytej staranności, działania w celu utrzymania ich w poufności (tajemnica przedsiębiorstwa). Wówczas byłby to czyn nieuczciwej konkurencji.

 

Żądania przedsiębiorcy pokrzywdzonego czynem nieuczciwej konkurencji

W razie dokonania czynu nieuczciwej konkurencji przedsiębiorca, którego interes został zagrożony lub naruszony (Pan), może żądać:

 

  1. zaniechania niedozwolonych działań;
  2. usunięcia skutków niedozwolonych działań;
  3. złożenia jednokrotnego lub wielokrotnego oświadczenia odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie;
  4. naprawienia wyrządzonej szkody, na zasadach ogólnych;
  5. wydania bezpodstawnie uzyskanych korzyści, na zasadach ogólnych;
  6. zasądzenia odpowiedniej sumy pieniężnej na określony cel społeczny związany ze wspieraniem kultury polskiej lub ochroną dziedzictwa narodowego – jeżeli czyn nieuczciwej konkurencji był zawiniony.

 

Odpowiedzialność karna za czyn nieuczciwej konkurencji

Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji ustala odpowiedzialność karną. Jak czytamy w art. 23 ust. 1:

 

„1. Kto, wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi w stosunku do przedsiębiorcy, ujawnia innej osobie lub wykorzystuje we własnej działalności gospodarczej informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa, jeżeli wyrządza to poważną szkodę przedsiębiorcy, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

2. Tej samej karze podlega, kto, uzyskawszy bezprawnie informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa, ujawnia ją innej osobie lub wykorzystuje we własnej działalności gospodarczej.

3. Karze określonej w ust. 1 podlega, kto ujawnia lub wykorzystuje informację stanowiącą tajemnicę przedsiębiorstwa, z którą zapoznał się, biorąc udział w rozprawie lub w innych czynnościach postępowania sądowego dotyczącego roszczeń z tytułu czynu nieuczciwej konkurencji polegającego na naruszeniu tajemnicy przedsiębiorstwa albo przez dostęp do akt takiego postępowania, jeżeli w postępowaniu tym została wyłączona jawność rozprawy.”

 

„Art. 26. 1. Kto rozpowszechnia nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd wiadomości o przedsiębiorstwie, w szczególności o osobach kierujących przedsiębiorstwem, wytwarzanych towarach, świadczonych usługach lub stosowanych cenach albo o sytuacji gospodarczej lub prawnej przedsiębiorstwa, w celu szkodzenia przedsiębiorcy, podlega karze aresztu albo grzywny.

2. Tej samej karze podlega, kto, w celu przysporzenia korzyści majątkowej lub osobistej sobie, swojemu przedsiębiorstwu lub osobom trzecim, rozpowszechnia nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd wiadomości o swoim przedsiębiorstwie lub przedsiębiorcy, w szczególności o osobach kierujących przedsiębiorstwem, wytwarzanych towarach, świadczonych usługach lub stosowanych cenach albo o sytuacji gospodarczej lub prawnej przedsiębiorcy lub przedsiębiorstwa.”

 

Co ważne, ściganie przewidzianych w niniejszej ustawie przestępstw następuje na wniosek pokrzywdzonego, a wykroczeń – na żądanie pokrzywdzonego.

 

Podrobienie podpisu przedsiębiorcy

Podrobienie Pana podpisu to działanie o charakterze czynu zabronionego. Związana jest z tym odpowiedzialność karna. Według Kodeksu karnego:

 

„Art. 270. § 1. Kto, w celu użycia za autentyczny, podrabia lub przerabia dokument lub takiego dokumentu jako autentycznego używa, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

§ 2. Tej samej karze podlega, kto wypełnia blankiet, opatrzony cudzym podpisem, niezgodnie z wolą podpisanego i na jego szkodę albo takiego dokumentu używa.

§ 2a. W wypadku mniejszej wagi, sprawca podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.

§ 3. Kto czyni przygotowania do przestępstwa określonego w § 1, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.”

 

Dokumentem jest każdy przedmiot lub inny zapisany nośnik informacji, z którym jest związane określone prawo, albo który ze względu na zawartą w nim treść stanowi dowód prawa, stosunku prawnego lub okoliczności mającej znaczenie prawne. Zatem dokumentami będą między innymi: wszelkiego rodzaju umowy, oświadczenia, jak testament, dokumenty urzędowe, dziennik budowy, a także, co ciekawe, bilety np. na mecz piłki nożnej. Inne dokumenty, na których fałszowanie podpisu jest karalne, to np. lista obecności na zajęciach na uniwersytecie czy też lista obecności, na której odnotowujesz swoją obecność w pracy.

 

Tym, co stanowi o przestępczości podrobienia podpisu pod dokumentem, jest to, że celem sprawcy jest posłużenie się takim dokumentem jako autentycznym. Rozumie się przez to, że sprawca podrabia bądź przerabia podpis po to, aby użyć dokumentu jako prawdziwego, czyli zamierza wprowadzić taki dokument do obrotu prawnego. Nie będzie przestępstwem podrobienie czyjegoś podpisu bez zamiaru dalszego jego użycia. Dla przykładu samo nakreślenie cudzego podpisu na karcie nie jest jeszcze przestępstwem opisanym w art. 270 § 1 K.k. Sytuacja będzie wyglądała inaczej, jeśli oskarżyciel wykaże, że sprawca fałszował podpis z intencją jego wykorzystania. Wówczas w grę może wejść odpowiedzialność za przygotowanie do tego działania. Podpisanie się czyimś imieniem i nazwiskiem za jego zgodą też jest przestępstwem.

 

Proponowałbym Panu sprawdzić zapisy w CEIDG w zakresie tego, w jakim charakterze ujawniony jest tam wspólnik jako przedsiębiorca, a także bazy REGON, białą listę podatników VAT. To pozwoli Panu ustalić, czy przypadkiem nowa firma już nie działa, a jeśli, jaki jest przedmiot jej działania itd.

 

Ugoda ze wspólnikiem co do rozwiązania spółki cywilnej

Rozwiązaniem do rozważenia byłoby rozwiązanie spółki cywilnej i założenie własnej firmy przez Pana i wspólnika. Wymagałoby to wspólnych ustaleń (ugody) ze wspólnikiem co do zakończenia współpracy, czyli np.; komu przysługuje nazwa, kto zabiera klientów itd. To wszystko przy rozstaniu należałoby ustalić, aby później nie spotykać się w sądzie.

 

Z zakazem konkurencji jest trochę tak, jak z zakazem kradzieży – nie wolno kraść, a mimo to niektórzy kradną. Zakaz konkurencji jest ustanowiony, ale mimo to Pański wspólnik może się zdecydować na jego złamanie. W praktyce może utworzyć nową firmę, twierdząc, że informował Pana o tym, a Pan nie oponował, co wspólnik potraktuje jako zgodę domniemaną. Zatem wskazane byłoby pisemne wyrażenie swego sprzeciwu i braku zgody na działalność konkurencyjną wspólnika.

Jeśli masz podobny problem prawny, zadaj pytanie naszemu prawnikowi (przygotowujemy też pisma) w formularzu poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 8 minus 9 =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl