Mamy 11 258 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Gwarancja bankowa oraz rachunek powierniczy

Autor: Karol Jokiel • Opublikowane: 29.04.2009

Poznaj podstawowe formy bankowego zabezpieczenia wierzytelności!



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Celem niniejszego artykułu jest przybliżenie dwóch ważnych instytucji prawa bankowego, przydatnych z praktycznego punktu widzenia, szczególnie w celu zabezpieczenia własnych wierzytelności.

 

 

1. GWARANCJA BANKOWA

 

Zgodnie art. 81 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Prawo bankowe (j.t. Dz. U. z 2002 r. Nr 72 poz. 665) gwarancją bankową jest jednostronne zobowiązanie banku-gwaranta, że po spełnieniu przez podmiot uprawniony (inaczej beneficjenta gwarancji – najczęściej wierzyciela) określonych warunków zapłaty, które mogą być stwierdzone określonymi w tym zapewnieniu (zobowiązaniu) dokumentami, jakie beneficjent załączy do sporządzonego we wskazanej formie żądania zapłaty, bank ten wykona świadczenie pieniężne na rzecz beneficjenta gwarancji – bezpośrednio albo za pośrednictwem innego banku (np. w sytuacji, gdy dłużnik nie wywiąże się z zobowiązania).

 

Innymi słowy, poprzez gwarancję bankową, z jednej strony wierzyciel uzyskuje zapewnienie zaspokojenia swoich ewentualnych wierzytelności względem dłużnika od banku, a z drugiej strony dłużnik zostaje zwolniony z konieczności przekazania na rzecz wierzyciela swoich środków np. tytułem kaucji czy innej formy zabezpieczenia, a tym samym ich „zamrożenia” na czas nieokreślony.

 

Gwarancja bankowa jest powszechnie wykorzystywanym środkiem zabezpieczenia wierzytelności stosowanym w obrocie gospodarczym. Najczęściej wyróżnia się następujące jej rodzaje:

 

  • spłaty kredytu (pożyczki) – wystawiana jest na rzecz kredytodawcy (pożyczkodawcy) i zabezpiecza terminową spłatę kredytu (pożyczki) na wypadek gdyby kredytobiorca (pożyczkobiorca) nie spłacił w wymaganym terminie części lub całości kredytu (pożyczki) wraz z odsetkami, prowizjami i innymi należnościami wynikającymi z umowy kredytowej;
  • należytego wykonania umowy – wystawiana jest na rzecz podmiotu zlecającego realizację określonej umowy. Bank zobowiązuje się w tym przypadku do zapłaty beneficjentowi gwarancji określonej kwoty, w przypadku gdyby podmiot realizujący umowę nie wywiązał się z zobowiązań wynikających z kontraktu;
  • terminowej zapłaty za zakupione towary lub wykonane usługi – wystawiana jest na rzecz sprzedającego (beneficjenta) i zabezpiecza terminową zapłatę za zakupiony towar lub wykonaną usługę przez kupującego (zleceniodawcę). Kwota gwarancji może odpowiadać całkowitej sumie umowy lub jej części tj. w wysokości jednej lub więcej rat, w których ma nastąpić zapłata za towar lub usługę.
  • przetargowa (wadialna) – wystawiana jest na rzecz podmiotu organizującego przetarg i zastępuje wpłatę wadium, które zgodnie z warunkami przetargu powinno być wpłacone przez podmiot przystępujący do przetargu. Bank zobowiązuje się w tym przypadku do zapłaty beneficjentowi określonej kwoty, w przypadku gdyby zleceniodawca, który wygrał przetarg, odmówił realizacji przedmiotu przetargu.

 

Kwestie takie jak warunki umowy gwarancji bankowej, jej wysokość, okres ważności są określane każdorazowo w liście gwarancyjnym i ustalane indywidualnie dla każdego klienta w toku negocjacji z bankiem. Należy bowiem podkreślić, że udzielenie i potwierdzenie gwarancji bankowej następuje na piśmie pod rygorem nieważności.

 

Gwarancja bankowa może być bezwarunkowa, czyli płatna na pierwsze żądanie wierzyciela lub też warunkowa, gdzie wskazane są warunki po spełnieniu których bank będzie zobowiązany do zapłaty na rzecz wierzyciela kwoty należnej od dłużnika.

 

Na polskim rynku praktycznie wszystkie instytucje bankowe oferują możliwość uzyskania gwarancji bankowej, choć wskutek narastającego w ostatnich miesiącach kryzysu finansowego zaostrzono kryteria jej udzielania.

 

Usługa bankowa tego typu jest oczywiście odpłatna, niekiedy wymaga dodatkowo np. wystawienia weksla na bank, najczęściej obciążona jednorazową opłatę prowizyjną uzależnioną od okresu obowiązywania poręczenia i naliczaną od kwoty objętej gwarancją np. 2,0%, jeżeli gwarancja została udzielona na okres do 1 roku czy 2,4%, jeżeli gwarancja została udzielona na okres dłuższy niż 1 rok, lecz nie dłuższy niż 2 lata. Każdorazowo warto indywidualnie rozpoznać sprawę na rynku bankowym w celu ustalenia najatrakcyjniejszej oferty.

 

Pewną alternatywą wobec gwarancji bankowej, z uwagi na niższe o ok. połowę koszty, jest poręczenie bankowe.

 

 

2. RACHUNEK POWIERNICZY

 

Ciekawą alternatywą wobec gwarancji bankowej, w pewnych sytuacjach, może być bankowy rachunek powierniczy.

 

Rachunek powierniczy (ang. escrow account) to specjalny rachunek bankowy służący do zabezpieczenia wykonania zobowiązań pieniężnych kontrahenta wobec posiadacza rachunku.

 

Rachunek powierniczy zazwyczaj jest otwierany na podstawie trójstronnej umowy, zawieranej między bankiem, posiadaczem rachunku (najczęściej wierzycielem) oraz kontrahentem (najczęściej dłużnikiem), choć nierzadko zdarzają się również konstrukcje umów dwustronnych zawieranych pomiędzy posiadaczem rachunku a bankiem. Umowa taka ma zawsze charakter indywidualny uzależniony od warunków umowy podstawowej zawartej pomiędzy posiadaczem rachunku a kontrahentem. W ogólności można tylko zauważyć, że rachunek powierniczy przybiera zazwyczaj postać rachunku nieoprocentowanego, w złotych lub w walutach obcych (USD, EUR, GBP, CHF), z tytułu prowadzenia którego bank pobiera nadto ustalaną indywidualnie prowizję.

 

Na rachunku powierniczym gromadzone są środki pieniężne powierzone posiadaczowi rachunku przez kontrahenta. Umowa rachunku powierniczego zazwyczaj określa nadto (a nawet określać powinna):

 

  1. dokumenty jakie muszą być dostarczone lub inne warunki, jakie muszą być spełnione, aby środki pieniężne wpłacone na rachunek przez kontrahenta mogły być wypłacone posiadaczowi lub aby dyspozycje posiadacza w przedmiocie wykorzystania tych środków mogły być realizowane,
  2. warunki zwrotu kontrahentowi środków zgromadzonych na rachunku powierniczym.

 

Warto podkreślić, że w razie wszczęcia postępowania egzekucyjnego przeciwko posiadaczowi rachunku powierniczego – środki znajdujące się na rachunku nie podlegają zajęciu, a nadto w razie ogłoszenia upadłości posiadacza rachunku powierniczego – środki pieniężne znajdujące się na tym rachunku podlegają wyłączeniu z masy upadłości.


Stan prawny obowiązujący na dzień 29.04.2009


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 0 plus dziewięć =

 

»Podobne materiały

Zarys procedury podziału spółki kapitałowej przez wydzielenie

Artykuł omawia w zarysie procedurę jednego z podstawowych sposobów podziału spółki kapitałowej – podziału przez wydzielenie.

 

Ograniczenia reklamy – przypadki podstawowe (część 2)

Reklama, z którą spotykamy się coraz powszechniej na co dzień, nie jest niczym nieograniczona, jak może się wydawać na pierwszy rzut oka. Przeciwnie, niektóre sfery reklamy w odniesieniu do konkretnych produktów lub usług są limitowane daleko idącymi zakazami – oto dalszy ciąg szczegółowego om

 

Zasady prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Ukrainy

W niniejszym artykule autorka przedstawia podstawowe zasady prowadzenia działalności gospodarczej na terytorium Ukrainy.

 

Eksport spółek w kontekście prawa polskiego

Artykuł omawia zagadnienia związane z tzw. eksportem spółek, także w kontekście prawa polskiego.

 

Współpraca pomiędzy przedsiębiorcami zagranicznymi z firmami zarejestrowanymi na terenie Ukrainy

Autorka w artykule omawia uregulowania prawne dotyczące podstawowych zagadnień prawnych współpracy pomiędzy przedsiębiorcami zagranicznymi z firmami zarejestrowanymi na terenie Ukrainy.

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »