.
Mamy 12 389 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Dziedziczenie obowiązku wypłaty zachowku

Autor: Katarzyna Nosal • Opublikowane: 08.09.2021 • Zaktualizowane: 08.09.2021

Rodzice mieli dwóch synów. Po śmierci ojca cały spadek na podstawie testamentu nabyła nasza mama. Mama nie wypłaciła nam zachowków. Po śmierci mamy cały spadek na podstawie testamentu dziedziczę ja. Rozumiem, że odziedziczyłem dług spadkowy w postaci obowiązku zapłaty zachowków po ojcu należnych bratu i mnie samemu. Mnie samemu, czyli staję się jednocześnie wierzycielem i dłużnikiem, a więc dochodzi do konfuzji prawnej. Czy cesja mojego zachowku po ojcu na inną osobę będzie skuteczna prawnie w dacie po śmierci mamy, czy tylko przed jej śmiercią?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Dziedziczenie obowiązku wypłaty zachowku

Niezapłacony zachowek - dziedziczeniem wypłaty zachowku

Istotnie, w opisanej przez Pana sytuacji mamy do czynienia z dziedziczeniem obowiązku wypłaty zachowku. Dziedziczność obowiązku wypłaty zachowku potwierdza Sąd Najwyższy. W wyroku z dnia 13 kwietnia 2018 r. (sygn. akt I CSK 381/17) wyjaśnił: „Sytuacja, w której obdarowany, gdyby dożył otwarcia spadku, byłby obowiązany do zapłaty zachowku, a wstępujący w jego miejsce spadkobiercy mieliby być od tego obowiązku zwolnieni, byłaby trudna do pogodzenia z celem zachowku. Inaczej ta instytucja byłaby nieefektywna. Byłoby bezpodstawnym uprzywilejowaniem następców obdarowanego (...).”.

 

Rzeczywiście też należy uznać, że w zakresie Pańskiego zachowku, z chwilą śmierci mamy stał się Pan jednocześnie wierzycielem i dłużnikiem, co w oczywisty sposób prowadzi do konfuzji. Aby odpowiedzieć na Pańskie pytanie, ustalić trzeba także, czy cesja wierzytelności o zachowek w ogóle jest możliwa. Tu także musiał się wypowiedzieć Sąd Najwyższy, bowiem odpowiedź na to pytanie nie wynika wprost z przepisów Kodeksu cywilnego. W wyroku z dnia 13 lutego 1975 r. (sygn. akt III CZP 91/74) Sąd Najwyższy potwierdził, że: „Uprawniony do zachowku może przenieść na inną osobę przysługującą mu z tego tytułu wierzytelność.”.

 

Termin na dokonanie cesji prawa do zachowku

Rozważając kwestię terminu na dokonanie cesji w sytuacji, gdy po śmierci spadkodawcy zobowiązanego do wypłaty zachowku dojdzie do konfuzji, należy rozważyć samą jej istotę. Nie mamy bowiem przepisów, które kwestię tę regulują. Rozważania w zakresie konfuzji znajdziemy jedynie w przypadku praw rzeczowych, jednak regulacje w tym zakresie pozwalają zrozumieć jej istotę. Zgodnie z art. 247 K.c. – ograniczone prawo rzeczowe wygasa, jeżeli przejdzie na właściciela rzeczy obciążonej albo jeżeli ten, komu prawo takie przysługuje, nabędzie własność rzeczy obciążonej. Wygaśnięcie prawa następuje automatycznie, z mocy prawa, w momencie, gdy własność rzeczy obciążonej przejdzie na posiadacza prawa ograniczonego. Uznać należy, że ta sama reguła dotyczy wszystkich prawnych konfuzji – roszczenie wygasa, gdy wierzyciel staje się swoim własnym dłużnikiem. Stąd prosta droga do konkluzji, że cesji prawa do zachowku można dokonać jedynie wówczas, gdy roszczenie o zachowek istnieje, a zatem przed aktem konfuzji. Skoro zgodnie z Kodeksem cywilnym spadek nabywa się z chwilą otwarcia spadku, a to następuje w chwili śmierci spadkodawcy, to oznacza, że ewentualnej cesji mógł Pan dokonać przed śmiercią mamy.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • osiem plus dwa =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »