Mamy 10 708 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Działalność konkurencyjna

Autor: Łukasz Drzewiecki • Opublikowane: 24.04.2015

Działalność konkurencyjna, o której mowa w przepisach Kodeksu pracy dotyczących zakazu konkurencji, nie została w tym kodeksie zdefiniowana. Próbę określenia ram „działalności konkurencyjnej” podjęło jednak orzecznictwo, wskazując jednocześnie reguły interpretacyjne do oceny umów o zakazie konkurencji.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Zgodnie z art. 101(1) § 1 Kodeksu pracy1, w zakresie określonym w odrębnej umowie pracownik nie może prowadzić działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy ani też świadczyć pracy w ramach stosunku pracy lub na innej podstawie na rzecz podmiotu prowadzącego taką działalność (zakaz konkurencji). Przepis ten posługuje się pojęciem „działalności konkurencyjnej”, jednak nie została ona zdefiniowana w Kodeksie pracy (kwestia określania zakresu działalności konkurencyjnej ma też istotne znaczenie dla zakazu konkurencji określonego w art. 101(2) § 1 K.p., zgodnie z którym przepis art. 1011 § 1 stosuje się odpowiednio, gdy pracodawca i pracownik mający dostęp do szczególnie ważnych informacji, których ujawnienie mogłoby narazić pracodawcę na szkodę, zawierają umowę o zakazie konkurencji po ustaniu stosunku pracy).

 

Zdefiniowania działalności konkurencyjnej podejmowało się natomiast wielokrotnie orzecznictwo, w tym Sąd Najwyższy, który w nie tak dawnym wyroku z dnia 6 lutego 2014 r.2 stwierdził, iż dla istnienia stosunku konkurencyjności (o którym mowa w art. 1011 § 1 K.p.) wystarczy częściowe pokrywanie się choćby tylko potencjalnych zakresów działalności i dlatego rodzaje działalności zakazanej oraz zakres zakazanych działań konkurencyjnych powinny być określone (skonkretyzowane) w zawartej przez strony w formie pisemnej umowie o zakazie konkurencji. Umowa taka podlega ocenie według reguł określonych w art. 353(1) K.c. i powinna być interpretowana z przyjęciem za podstawę jej wykładni przede wszystkim tekstu dokumentu, a gdyby jego treść nie była dostatecznie jasna – z uwzględnieniem dyrektyw interpretacyjnych określonych w art. 65 § 1 i 2 K.c. Zgodnie z art. 353(1) Kodeksu cywilnego3 strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. Natomiast zgodnie z art. 65 K.c. oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na okoliczności, w których złożone zostało, zasady współżycia społecznego oraz ustalone zwyczaje. W umowach zaś należy raczej badać, jaki był zgodny zamiar stron i cel umowy, aniżeli opierać się na jej dosłownym brzmieniu.

 


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Podobnie Sąd Najwyższy wypowiedział się w wyroku z dnia 16 lipca 2014 r.4, stawiając tezę, iż zakres zakazu konkurencji nałożonego na pracownika powinien być określony konkretnie i możliwie precyzyjnie, przez odniesienie go do określonego zbioru produktów lub usług, nie zaś do jakiejkolwiek działalności „analogicznej”.

 

Pojęcie działalności konkurencyjnej rozważały również sądy powszechne, w szczególności Sąd Apelacyjny we Wrocławiu, który w wyroku z dnia 11 marca 2014 r.5 stwierdził, iż istotą umowy o zakazie konkurencji jest powstrzymywanie się przez pracownika w czasie istnienia stosunku pracy lub po jego zakończeniu od: po pierwsze działalności konkurencyjnej wobec pracodawcy w sensie obiektywnym, tzn. od działalności, która narusza interes pracodawcy, po drugie prowadzenie tej działalności zostanie uznane z woli stron stosunku pracy za zabronione w zakresie ustalonym w umowie. Za działalność konkurencyjną może być uznana jedynie działalność, która stwarza rzeczywiste zagrożenie interesów pracodawcy. Natomiast sama działalność konkurencyjna pracownika może godzić nie tylko w gospodarcze, lecz także inne interesy pracodawcy. Klauzula konkurencyjna dotyczyć może w szczególności zarówno produkcji towarów lub świadczenia usług tego samego rodzaju, jak i towarów i usług zbliżonych do działalności pracodawcy. Istotne jest to, że już samo podjęcie działalności konkurencyjnej, bez względu na rozmiar poniesionej przez pracodawcę szkody ekonomicznej, utożsamiane będzie z niedotrzymaniem zobowiązania dotyczącego powstrzymania się od tej działalności. Zatem jeśli pracownik nawet nie ujawni tajemnicy technologicznej, nie wykorzysta tajemnicy handlowej i ogólnie jego działania dla konkurencji nie wpłyną negatywnie na spadek obrotów, zaniżenie jakości usług czy obniżenie wartości marki jego dotychczasowego lub byłego pracodawcy, przez samo tylko podjęcie działalności konkurencyjnej, naruszy umowę o zakazie konkurencji.

 

Mając na uwadze orzeczenia sądów można stwierdzić, że sposób rozumienia „działalności konkurencyjnej” wyznacza wola stron umowy o zakazie konkurencji (chociaż z inicjatywą zawarcia tej umowy występuje z reguły pracodawca), w której powinny być wskazane konkretne produkty i usługi (np. przy użyciu kodów PKD), które stanowią pole konkurencji. Wydaje się również, że działalnością konkurencyjną wobec pracodawcy będzie działalność przedsiębiorców, których zasięg terytorialny jest taki sam lub zbliżony do jego działalności. Warto zaznaczyć, że określenie w umowie, czym jest działalność konkurencyjna, nie może powodować nieuzasadnionego ograniczenia swobody pracowników w podejmowaniu aktywności zawodowej i zarobkowej, która nie stanowi konkurencji i zagrożenia dla działalności pracodawcy (wyrok SN z dnia 9 lipca 2014 r.6).

 

 

 

 

__________________________

1 Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 2014 r., poz. 1502)

2 Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 6 lutego 2014 r. (I PK 179/13)

3 Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (Dz. U. z 2014 r. poz. 121, z późn. zm.)

4 Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 16 lipca 2014 r. (II PK 266/13)

5 Wyrok Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu z dnia 11 marca 2014 r. (III APa 2/14)

6 Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9 lipca 2014 r. (I PK 325/13)



Stan prawny obowiązujący na dzień 24.04.2015

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

»Podobne materiały

Ustawa antykryzysowa z komentarzem

W artykule autor ustosunkowuje się do niektórych poglądów zawartych w książce autorstwa Andrzeja Mariana Świątkowskiego pt. Ustawa antykryzysowa z komentarzem wydanej w 2010 r. w serii „Biblioteka Monitora Prawa Pracy”.

Ustalanie okresu pracy w szczególnych warunkach

W artykule omówiono problemy związane z ustalaniem okresów pracy w warunkach szczególnych lub w szczególnym charakterze dla celów emerytalnych.

Wolny zawód

Pojęcie wolnego zawodu nie zostało wprost zdefiniowane w obowiązujących przepisach. Możliwe jest jednak wyróżnienie pewnych elementów, którymi wolny zawód powinien się charakteryzować. Istnieją również ustawy, które zawierają katalogi wolnych zawodów.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »