Przejście do głównej strony serwisu ePorady24.pl >>

Drukuj

Opublikowane: 13.01.2019

Autor: Katarzyna Siwiec

Zaskarżenie zasadności skargi pauliańskiej

Czy jest możliwe zaskarżenie zasadności skargi paulińskiej? Sądy cywilne zbyt często zapominają o treści art. 1 Kodeksu cywilnego, w myśl którego Kodeks cywilny reguluje stosunki cywilnoprawne. Czy państwo może być wierzycielem?

 

Sprawa możliwości stosowania do ochrony należności cywilnoprawnych skargi pauliańskiej była niegdyś dość dyskusyjna. Jednakże pomimo początkowych różnic zdań praktyków finalnie zwyciężyła opcja, w myśl której można stosować ochronę z art. 527 Kodeksu cywilnego i nast. do tych należności. Aby nie być gołosłowną, powołam się na stosowne orzeczenia:

 

Postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 13 maja 2003 r., sygn. akt V CK 107/02:

„W sprawach, w których ZUS domaga się na podstawie art. 527 KC ochrony należności z tytułu składki na ubezpieczenia społeczne, droga sądowa jest dopuszczalna”.

 

Postanowienie Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 16 kwietnia 2002 r., sygn. akt V CK 41/02:

„Dopuszczalna jest droga sądowa w sprawie, w której Zakład Ubezpieczeń Społecznych domaga się na podstawie art. 527 KC ochrony należności z tytułu składki na ubezpieczenie społeczne”.

 

Tutaj zacytuję Panu fragment uzasadnienia tego orzeczenia, aby mógł się Pan zorientować, jakimi pobudkami kierowały się sądy:

 

„Za przyjęciem dopuszczalności drogi sądowej w rozpoznawanej sprawie przemawia dodatkowo, a może przede wszystkim, okoliczność, że zdarzeniem prawnym, stanowiącym podstawę zgłoszonego przez stronę powodową roszczenia, była nie tyle decyzja o ustaleniu należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, co czynność prawna podjęta przez pozwanych. Nie może budzić wątpliwości, że czynność ta wchodzi w zakres faktów (zdarzeń cywilnoprawnych), z którymi prawo cywilne łączy powstanie stosunku cywilnoprawnego. Innymi słowy, zawarta przez pozwanych umowa wywołała konsekwencje cywilnoprawne, stwarzające po stronie powodowej prawo do ochrony jej wierzytelności na drodze sądowej. Okoliczność, że przepisy ordynacji podatkowej, które mają odpowiednie zastosowanie do należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne, zapewniają tym należnościom ochronę przewidzianą w tych przepisach, może mieć znaczenie dla oceny zasadności powództwa opartego na skardze pauliańskiej, nie może natomiast stanowić argumentu przemawiającego za niedopuszczalnością drogi sądowej”.

 

Bardzo ważnym orzeczeniem w tej dziedzinie była jest uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 12.03.2003 r., sygn. akt III CZP 85/02m stwierdzająca, że droga sądowa „w sprawie, w której Zakład Ubezpieczeń Społecznych domaga się na podstawie art. 527 KC ochrony należności z tytułu składki na ubezpieczenie społeczne, jest dopuszczalna”.

 

Dodam jeszcze kolejną uchwałę Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 11 kwietnia 2003 r., sygn.akt III CZP 15/03, gdzie przesądzono, iż „droga sądowa w sprawie, w której Skarb Państwa – urząd celny domaga się na podstawie art. 527 KC ochrony należności z tytułu długu celnego, jest dopuszczalna”.

 

Aby nie opierać się tylko na Sądzie Najwyższym, powołam się jeszcze na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 lipca 2000 r., sygn. akt SK.12/99, gdzie trybunał wyrokował w sprawie niezgodności: art. 1, art. 2, art. 392 oraz art. 393 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego z art. 2, art. 31 ust. 3, art. 45 ust. 1 oraz art. 177 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 392 i art. 393 pkt 1 Kodeksu postępowania cywilnego z art. 183 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, art. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1985 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych z art. 177 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. Orzekł, iż art. 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego, rozumiany w ten sposób, iż w zakresie pojęcia „sprawy cywilnej" nie mogą się mieścić roszczenia dotyczące zobowiązań pieniężnych, których źródło stanowi decyzja administracyjna, jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Drukuj

 

Tekst wydrukowany z serwisu www.ePorady24.pl