Przejście do głównej strony serwisu ePorady24.pl >>

Drukuj

Opublikowane: 27.01.2016

Autor: Jakub Bonowicz

Firma budująca mosty i wiadukty - rozliczanie delegacji

Prowadzę firmę remontowo-budowlaną, ale wyłącznie w zakresie: mosty i wiadukty. Wszyscy moi pracownicy to pracownicy mostowi i wykonują swoją pracę w miejscach, gdzie realizuję inwestycje budowlane. Dodam, że zawsze jest to poza siedzibą firmy i pracownicy po przepracowanym dniu nie wracają do domów. Zjeżdżają zazwyczaj na weekend samochodami służbowymi. Czy w związku ze specyfiką firmy należą się moim pracownikom delegacje? Jak mam prawidłowo określić miejsce wykonywania pracy, żeby nikt mi nie zarzucił, że delegacje pracownikom się nie należą?

 

UWAGA! Poniższy tekst stanowi jedynie fragment dłuższej odpowiedzi.

 

Rozważania chciałbym zacząć od jednej istotnej uwagi, otóż zakładamy, iż faktyczną pracodawcą zatrudnionych pracowników jest Pani, a nie firma, która faktycznie realizuję inwestycję drogowo-budowlaną. Tutaj trzeba uważać, gdyż – zakładając, że Pani pracownikom należą się diety i ryczałt za nocleg, byłby to łatwy sposób obchodzenia podatków i ZUS. Firma X realizowałaby inwestycję budowlaną np. w Krakowie. Gdyby zatrudniała tam robotników, to miejscem wykonywania pracy byłby Kraków i nie należałyby się diety. Jak więc to obejść? Można znaleźć podwykonawcę, który ma siedzibę np. w Warszawie i podzlecić mu wykonywanie inwestycji. Podwykonawca zatrudnia pracowników, jako miejsce wykonywania pracy wskazuje Warszawę (siedziba pracodawcy) i następnie wysyła ich na plac budowy. W ten sposób wypłaca im pensje minimalną (oskładkowaną i opodatkowaną), a pozostałą część wynagrodzenia jako diety i ryczałt za nocleg. Różnica jest taka, iż w przypadku., gdyby pracownicy byli zatrudnieni bezpośrednio przez firmę realizującą inwestycje, to miejscem wykonywania pracy byłoby miejsce inwestycji. Natomiast w przypadku, gdy zatrudnieni są przez podwykonawcę (mającego siedzibę w zupełnie innym mieście), to jeśli głównym miejscem wykonywania pracy jest siedziba pracodawcy, a pracownik realizuje pracę poza miejscem siedziby pracodawcy, to wydawać by się mogło, iż jest w delegacji, zatem należą mu się diety.

 

Ostatnio głośno jest o nieco innym problemie, ale o zbliżonej konstrukcji – mianowicie chodziło o sytuację, gdy agencja pracy tymczasowej przejmowała zatrudnionych, a potem oddelegowywała ich do wykonywania zadań w poprzedniej firmie. Sąd Najwyższy kwestionował już umowy, z których wynikało, że pracownik był przekazywany firmie zewnętrznej w trybie art. 231 Kodeksu pracy (wyrok I PK 235/11, I PK 180/11, I PK 210/09). Prawidłowa umowa nie mogła dotyczyć przejścia pracownika czy agencji pracy tymczasowej. Z umowy musiało wynikać, iż chodzi np. o przejście wydziału produkcyjnego, fabryki na nowego pracodawcę wraz z zatrudnionymi albo o zlecenie na zewnętrz pewnych określonych funkcji. Przykładowo firma może zlecić innej usługi sprzątania, przekazując jej infrastrukturę z tym związaną, np. karty wejścia do biurowców, używalność schowków na sprzęt, klucze do pomieszczeń. Przejęcie pracowników jest wówczas tylko dodatkowym elementem takiej umowy. W innym wyroku Sąd Apelacyjny w Białymstoku z 2 lipca 2014 r., sygn. akt III AUa 428/14, wskazał, iż outsourcing nie może polegać tylko na wypłacaniu przez agencję wynagrodzeń, które obliczył i dostarczył jej poprzedni pracodawca. Jeśli zatrudnieni dalej wykonują swoje usługi dla poprzedniej firmy, a celem umowy była de facto racjonalizacja kosztów, to do przejęcia pracowników nie doszło. Efekt był taki, iż ZUS i urząd skarbowy żądały odprowadzenia składek i zaliczek na podatek od faktycznego pracodawcy (podmiotu, na r którego zecz pracownicy faktycznie świadczyli usługi, podczas gdy podmiot formalni ich zatrudniający był tylko figurantem).

 

Oczywiście zakładam, iż Pani działa tutaj zgodnie z prawem, ale z obowiązku zawodowego chciałbym o tym przypomnieć. Będzie tak wtedy, jeśli Pani wykonuje zlecenia dla wielu podmiotów, na wielu różnych budowach na terenie całego kraju. I zatrudniani przez Panią robotnicy wyjeżdżają na różne miejsca pracy – np. raz ja plac budowy w Krakowie, innym razem w Warszawie, a innym razem gdzieś na Pomorzu. W takim wypadku Pani działalność ma charakter typowych usług podwykonawstwa, do których to wykonywania jest potrzebny wyspecjalizowany personel, a praca takich pracowników z założenia ma charakter „mobilny”.

 

(…)

 

Zatem generalnie najważniejsze znaczenie ma precyzyjne wskazanie miejsca wykonywania pracy w umowie z pracownikiem . Określenie w umowie o pracę zmiennego miejsca pracy uzasadnia przyjęcie tezy, iż nie przebywają oni w podróży służbowej. W takiej sytuacji ZUS uznaje, iż wypłacane pracownikom należności (zwrot kosztów podróży, diety) oraz świadczenia w naturze (nieodpłatne zakwaterowanie) stanowią podstawę wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne, zaś urząd skarbowy oraz są przychodem dla pracowników w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych (PIT).

 

Podsumowując zatem:

 

  • Miejsce wykonywania pracy pracownika winno być określone jako siedziba pracodawcy, nie może być to miejsce „ruchome”, np. „poszczególne place budowy”.
  • Miejsce określone w umowie jako miejsce wykonywania pracy winno być miejscem, w którym rzeczywiście pracownik otrzymuje przydział zadań i jest delegowany, kierowany do ich wykonywania.
  • Proszę także pamiętać, iż aby diety i inne należności z tytułu podróży służbowej mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodu, muszą być właściwie udokumentowane, w szczególności poprzez podpisanie przez pracownika, iż daną kwotę otrzymał oraz wskazanie, z jakiego tytułu, za ile dni pobytu (ile dni przebywał w danym miejscu, jak wyliczono wysokość diety, ryczałtu za nocleg itp.). Mam kilka spraw , gdzie prowadzona jest kontrola podatkowa właśnie w zakresie diet (klienci zgłosili się do mnie dopiero na etapie kontroli, więc nie miałem wpływu na to, jak księgowali wypłacanie diet), i problemem jest często to, iż np. brak jest pokwitowań wypłaty pieniędzy pracownikom czy druków delegacji. W takiej sytuacji pracodawca wypłacający te diety może mieć problem z zaliczeniem ich do kosztów uzyskania przychodu (gdyż nie udokumentował należycie ich wypłaty). Proszę o tym pamiętać. (…)

 

Informujemy, że świadczymy pomoc prawną z zakresu przedstawionej tematyki.

Drukuj

 

Tekst wydrukowany z serwisu www.ePorady24.pl