Przejście do głównej strony serwisu ePorady24.pl >>

Drukuj

Opublikowane: 16.02.2009

Autor: Aleksander Słysz

Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych – część 1

Autor w trzyczęściowym cyklu artykułów zawarł obszerne omówienie zagadnień związanych z amortyzacją środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. W pierwszej części wyjaśnia, jak należy rozumieć pojęcie wartości początkowej w kontekście przepisów prawa.

 

Podstawą obliczania odpisów amortyzacyjnych jest wartość początkowa środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Często podatnikom podatku dochodowego od osób fizycznych kłopot sprawia prawidłowe ustalenie wartości początkowej środka. Zagadnienie to reguluje w większości związanych z nim problemów artykuł 22g ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.).

 

Mimo tego istniej wiele kontrowersji odnośnie niektórych metod ustalania wartości początkowej, które należy wyjaśnić. Na wstępie jednak zapoznajmy się z tym, co prawo określa mianem wartości początkowej.

 

Co do zasady, za wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, uważa się:

 

  • w razie nabycia w drodze kupna – cenę ich nabycia;
  • w razie częściowo odpłatnego nabycia – cenę ich nabycia powiększoną o wartość przychodu;
  • w razie wytworzenia we własnym zakresie – koszt wytworzenia;
  • w razie nabycia w drodze spadku, darowizny lub w inny nieodpłatny sposób – wartość rynkową z dnia nabycia, chyba że umowa darowizny albo umowa o nieodpłatnym przekazaniu określa tę wartość w niższej wysokości;
  • w razie nabycia w postaci wkładu niepieniężnego (aportu) wniesionego do spółki cywilnej lub osobowej spółki handlowej – ustaloną przez wspólników na dzień wniesienia wkładu lub udziału wartość poszczególnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej z dnia wniesienia wkładu;
  • w razie otrzymania w związku z likwidacją osoby prawnej – ustaloną przez podatnika wartość poszczególnych środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych, nie wyższą jednak od ich wartości rynkowej.

 

Widać wyraźnie, iż podstawowe znaczenie dla właściwego określenia wartości początkowej środka trwałego mają pojęcia: cena nabycia i koszt wytworzenia.

 

Za cenę nabycia, zgodnie z wytycznymi ustawodawcy, uważa się kwotę należną zbywcy, powiększoną o koszty związane z zakupem, naliczone do dnia przekazania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej do używania, a w szczególności o koszty: transportu, załadunku i wyładunku, ubezpieczenia w drodze, montażu, instalacji i uruchomienia programów oraz systemów komputerowych, opłat notarialnych, skarbowych i innych, odsetek, prowizji, oraz pomniejszoną o podatek od towarów i usług, z wyjątkiem przypadków, gdy zgodnie z odrębnymi przepisami podatek od towarów i usług nie stanowi podatku naliczonego albo podatnikowi nie przysługuje obniżenie kwoty należnego podatku o podatek naliczony albo zwrot różnicy podatku w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług.

 

W przypadku importu cena nabycia obejmuje cło i podatek akcyzowy od importu składników majątku. Cenę nabycia koryguje się o różnice kursowe, naliczone do dnia przekazania do używania środka trwałego lub wartości niematerialnej i prawnej.

 

Za koszt wytworzenia, zgodnie z art. 22g ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, uważa się wartość w cenie nabycia zużytych do wytworzenia środków trwałych: rzeczowych składników majątku i wykorzystanych usług obcych, kosztów wynagrodzeń za pracę wraz z pochodnymi i inne koszty dające się zaliczyć do wartości wytworzonych środków trwałych. Do kosztu wytworzenia nie zalicza się wartości własnej pracy podatnika, jego małżonka i małoletnich dzieci, kosztów ogólnych zarządu, kosztów sprzedaży oraz pozostałych kosztów operacyjnych i kosztów operacji finansowych, w szczególności odsetek od pożyczek (kredytów) i prowizji, z wyłączeniem odsetek i prowizji naliczonych do dnia przekazania środka trwałego do używania.

 

Natomiast wartość początkową firmy stanowi dodatnia różnica między ceną nabycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, ustaloną zgodnie z powyżej przedstawionymi zasadami, a wartością rynkową składników majątkowych wchodzących w skład kupionego, przyjętego do odpłatnego korzystania albo wniesionego do spółki przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części, odpowiednio z dnia kupna, przyjęcia do odpłatnego korzystania albo wniesienia do spółki.

 

Nie zawsze jednak da się ustalić w sposób, który został tu opisany, wartość początkową środków trwałych.

 

Jeżeli nie można ustalić ceny nabycia środków trwałych lub ich części nabytych przez podatników przed dniem założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu środków trwałych, wartość początkową tych środków przyjmuje się w wysokości wynikającej z wyceny dokonanej przez podatnika, z uwzględnieniem cen rynkowych środków trwałych tego samego rodzaju z grudnia roku poprzedzającego rok założenia ewidencji lub sporządzenia wykazu oraz stanu i stopnia ich zużycia.

 

Czasem jednak podatnik musi oprzeć się na ustaleniach biegłego, ale o tym w drugiej części cyklu.

Drukuj

 

Tekst wydrukowany z serwisu www.ePorady24.pl