Mamy 11 195 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Dochody z udziału w zyskach osób prawnych

Autor: Artur Nowak • Opublikowane: 27.10.2009

Autor krótko charakteryzuje przychody (dochody) z udziału w zyskach osób prawnych, ze wskazaniem podstawowych wątpliwości związanych z ustaleniem ich wysokości i poborem.



Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Dochody z udziału w zyskach osób prawnych traktowane są jako odrębne źródło przychodów zarówno na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, jak i ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych.

 

Katalog przychodów uznawanych jako przychody z udziału w zyskach osób prawnych został określony w art. 10 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. z dnia 13 lipca 2000 r. Nr 54, poz. 654 z późn. zm.) i art. 17 ust. 1 pkt 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z dnia 3 marca 2000 r. Nr 14, poz. 176 z późn. zm.). Katalog ten nie jest jednak katalogiem zamkniętym.

 

Generalnie przyjmuje się, że jako przychody z udziału w zyskach osób prawnych uznaje się przychody, które wynikają z prawa do udziału (akcji) w spółce kapitałowej. Najbardziej szczegółowo rodzaje przychodu, kwalifikowane jako dochody z udziału w zyskach osób prawnych, wymienia ustawa o CIT. Wyliczając rodzaje dochodów z udziału w zyskach osób prawnych, wskazuje ona m.in. na:

 

  1. dochód z umorzenia udziałów (akcji);
  2. dochód uzyskany z odpłatnego zbycia udziałów (akcji) na rzecz spółki, w celu umorzenia tych udziałów (akcji);
  3. wartość majątku otrzymanego w związku z likwidacją osoby prawnej;
  4. dochód przeznaczony na podwyższenie kapitału zakładowego, a w spółdzielniach – dochód przeznaczony na podwyższenie funduszu udziałowego oraz dochód stanowiący równowartość kwot przekazanych na ten kapitał (fundusz) z innych kapitałów (funduszy) osoby prawnej;
  5. w przypadku połączenia lub podziału spółek – dopłaty w gotówce otrzymane przez udziałowców (akcjonariuszy) spółki przejmowanej, spółek łączonych lub dzielonych;
  6. w przypadku podziału spółek, jeżeli majątek przejmowany na skutek podziału, a przy podziale przez wydzielenie majątek przejmowany na skutek podziału lub majątek pozostający w spółce, nie stanowią zorganizowanej części przedsiębiorstwa – ustaloną na dzień podziału nadwyżkę nominalnej wartości udziałów (akcji) przydzielonych w spółce przejmującej lub nowo zawiązanej nad kosztami nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w spółce dzielonej, obliczonymi zgodnie z art. 15 ust. 1k albo art. 16 ust. 1 pkt 8; jeżeli podział spółki następuje przez wydzielenie, kosztem uzyskania przychodów jest wartość lub kwota wydatków poniesionych przez udziałowca (akcjonariusza) na objęcie lub nabycie udziałów (akcji) w spółce dzielonej, ustalona w takiej proporcji, w jakiej pozostaje u tego udziałowca wartość nominalna unicestwianych udziałów (akcji) w spółce dzielonej do wartości nominalnej udziałów (akcji) przed podziałem,
  7. zapłatę, o której mowa w art. 12 ust. 4d,
  8. wartość niepodzielonych zysków w spółkach kapitałowych w przypadku przekształcenia tych spółek w spółki osobowe; przychód określa się na dzień przekształcenia.

 

We wszystkich tych przypadkach cechą charakterystyczną jest, co do zasady, to, że dochód z tego źródła jest tożsamy z otrzymanym przychodem, bowiem przychodu z tego źródła w większości przypadków nie pomniejsza się o koszty jego uzyskania. Należy jednak pamiętać, że przychodem z udziału w zyskach osób prawnych w niektórych przypadkach nie jest kwota faktycznie przez podatnika otrzymana lub postawiona do jego dyspozycji, lecz w przypadku np. ustalania należnego dochodu z tytułu umorzenia udziałów (akcji) – przychód jest określany w wysokości niższej niż faktycznie otrzymany. Pozwala to uwzględnić związane z otrzymanym przychodem koszty jego uzyskania.

 

Podobna sytuacja ma miejsce w przypadku podziału spółek, gdy przejmowany na skutek podziału majątek nie stanowi zorganizowanej części przedsiębiorstwa, gdyż wtedy dochodem z tytułu udziału w zyskach osób prawnych jest ustalona na dzień podziału nadwyżka nominalnej wartości udziałów (akcji) przydzielonych w spółce przejmującej lub nowo zawiązanej nad kosztami nabycia lub objęcia udziałów (akcji) w spółce dzielonej.

 

Idąc dalej, można też wskazać, że katalog dochodów z udziałów w zyskach osób prawnych zawiera takie pozycje, w których uzyskanie dochodu podatkowego nie wiąże się z fizyczną wypłatą pieniędzy. Wtedy oczywiście podatnik nie może pobrać podatku z wypłat.

 

Stawka zryczałtowanego podatku z tytułu dochodu (przychodu) w zyskach osób prawnych wynosi 19% (art. 22 ust. 1 ustawy o CIT). W przypadku beneficjentów będących osobami prawnymi obciążenie tym podatkiem może zostać zredukowane do zera, bowiem na podstawie art. 23 ustawy o CIT osoby prawne mają prawo odliczyć uiszczony podatek od otrzymanych dywidend i innych przychodów z udziałów w zyskach osób prawnych mających siedzibę w Polsce, od kwoty podatku należnego od dochodów podlegających opodatkowaniu na zasadach ogólnych.

 

W literaturze przedmiotu podnosi się także przypadki, w których nierozstrzygnięta jest również kwestia poboru podatku w przypadku m.in. uzyskania dochodu w związku z likwidacją osoby prawnej (wartość majątku likwidacyjnego), w związku z zasileniem kapitału zakładowego czy funduszu udziałowego z innych kapitałów (funduszy) osoby prawnej, czy też w związku z połączeniem lub podziałem – przez spółkę przejmującą posiadającą mniejszy niż 25% udział w prawach głosu w spółce dzielonej lub przejmowanej. W tym ostatnim przypadku problemem jest ustalenie, która spółka jest płatnikiem, bo uzyskanie dochodu z omawianego źródła przez spółkę przejmującą jest związane z równoczesnym wykreśleniem z rejestru spółki dzielonej lub przejmowanej, która teoretycznie powinna być płatnikiem podatku w tym przypadku (M. Kozaczuk, D. Szubielska, Prawnopodatkowe aspekty łączenia się spółek handlowych, PP 2000/11/1).


Stan prawny obowiązujący na dzień 27.10.2009


Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

»Podobne materiały

Podatkowe konsekwencje działu spadku sprzed lat

Autor omawia podatkowe konsekwencje działu spadku sprzed lat i wpływ działu na zwolnienia z opodatkowania.

 

Amortyzacja środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych – część 1

Autor w trzyczęściowym cyklu artykułów zawarł obszerne omówienie zagadnień związanych z amortyzacją środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. W pierwszej części wyjaśnia, jak należy rozumieć pojęcie wartości początkowej w kontekście przepisów prawa.

 

Nieodpłatne udostępnienie nieruchomości

Autor omawia podstawowe uregulowania dotyczące nieodpłatnego udostępniania nieruchomości na tle podatku dochodowego. Rozwiewa również wątpliwości, jakie narosły wokół tego tematu w związku ze zmianą przepisów od 1 stycznia 2009 r.

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »