Mamy 11 676 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Definicja pojęcia spadek

Autor: Łukasz Obrał • Opublikowane: 21.01.2013

Niedawno, po ciężkiej chorobie, zmarła moja mama. Niedługo po tym okazało się, że mama miała długi, o jakich nie wiedzieliśmy. Jak w takim razie postąpić w sprawie spadku? Jaka jest właściwie definicja pojęcia „spadek”? Czy w jego skład wchodzą też długi? Czy spadek z długami lepiej odrzucić, czy przyjąć z dobrodziejstwem inwentarza? Mama miała dwoje dzieci. Proszę o wszelkie informacje na temat spadku i jego definicji.


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Aby odpowiedzieć na pytanie o definicję pojęcia „spadek”, należy w pierwszej kolejności wyjaśnić, że wszystkie prawa i obowiązki, których podmiotem była Pana mama, wraz z jej śmiercią przeszły na spadkobierców. Spadkobiercami ustawowymi mamy w pierwszej kolejności jest jej mąż oraz zstępni.

 

Jak wynika z Pana pytania, mama miała dwoje dzieci. Tak więc spadek po mamie, jeżeli nie pozostawiła ona testamentu, dziedziczą: mąż oraz dwoje dzieci, każdy po 1/3 udziału w spadku. Spadkobiercy dziedziczą też długi mamy.

 

Przepisy prawa pozwalają spadkobiercom na podjęcie decyzji w sprawie przyjęcia lub odrzucenia spadku.

 

Jak wskazuje art. 1012 Kodeksu cywilnego, spadkobierca może bądź przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste), bądź przyjąć spadek z ograniczeniem tej odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza), bądź też spadek odrzucić.

 

Definicję pojęcia „spadeknajlepiej zobrazować porządkiem dziedziczenia ustawowego:

  1. W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek.
  2. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Zasadę tę stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.
  3. W braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice.
  4. W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.
  5. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych.
  6. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym.
  7. W braku zstępnych spadkodawcy, jego rodziców, rodzeństwa i ich zstępnych cały spadek przypada małżonkowi spadkodawcy.
  8. W braku zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy.
  9. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym.
  10. W braku małżonka spadkodawcy i krewnych, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada w częściach równych tym dzieciom małżonka spadkodawcy, których żadne z rodziców nie dożyło chwili otwarcia spadku.
  11. W braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu. Jeżeli ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy w Rzeczypospolitej Polskiej nie da się ustalić albo ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy znajdowało się za granicą, spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu.

 

Odrzucenie spadku przez spadkobiercą powoduje, że taką osobę traktuje się tak, jakby nie dożyła otwarcia spadku (śmierci spadkodawcy). Aby odrzucić spadek, każdy ze spadkobierców musiałby złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku przed sądem lub przed notariuszem. Koszt złożenia takiego oświadczenia to 50 zł.

 

Jeżeli spadek po Pana mamie miałby odrzucić jakiś małoletni, to na taką czynność, która w imieniu małoletniego jest dokonywana przez jego przedstawiciela ustawowego (zazwyczaj rodziców), konieczna będzie zgoda sądu rodzinnego. Odrzucenie spadku jest bowiem czynnością przekraczającą zwykły zarząd majątkiem małoletniego i stąd konieczna zgoda sądu rodzinnego na złożenie w imieniu dziecka takiego oświadczenia.

 

Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza oznacza, że spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko do wartości ustalonego w inwentarzu stanu czynnego spadku (to ograniczenie odpowiedzialności odpada, jeżeli spadkobierca podstępnie nie podał do inwentarza przedmiotów należących do spadku albo podał do inwentarza nieistniejące długi).

 

Jeżeli więc spadkobiercy mamy przyjęliby spadek z dobrodziejstwem inwentarza, wówczas ich odpowiedzialność ograniczona byłaby do wartości stanu czynnego spadku (aktywów spadku). Jeżeli mama nie miała jakiegoś dużego majątku, to spadkobiercy poniosą niewielką odpowiedzialność za długi mamy.

 

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.

 

Jeżeli żaden ze spadkobierców ustawowych powołanych do spadku w pierwszej kolejności nie złożyłby oświadczenia o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza lub o odrzuceniu spadku w terminie 6 miesięcy od chwili dowiedzenia się o powołaniu do spadku (najczęściej jest to chwila, w której spadkobierca dowiedział się o śmierci spadkodawcy), byłoby to jednoznaczne z prostym przyjęciem spadku.

 

Należy też pamiętać, że jeżeli jeden ze spadkobierców przyjął spadek z dobrodziejstwem inwentarza, uważa się, że także spadkobiercy, którzy nie złożyli w terminie żadnego oświadczenia, przyjęli spadek z dobrodziejstwem inwentarza. Oznacza to, że jeżeli w obecnej sytuacji oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza złoży tylko jeden ze spadkobierców ustawowych, a pozostali nie złożą takiego oświadczenia, to zostanie uznane, że wszyscy przyjęli spadek z dobrodziejstwem inwentarza.

 

Jeżeli przyjmiecie Państwo spadek z dobrodziejstwem inwentarza, zostanie sporządzony spis inwentarza. Spis inwentarza sporządzany jest przez komornika sądowego.

 

Zgodnie z art. 644 K.p.c., jeżeli złożono oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza, a inwentarz nie był przedtem sporządzony, sąd wyda postanowienie o sporządzeniu spisu inwentarza. Sąd jest zobowiązany do wydania postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza, z urzędu, jeżeli złożono oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza.

 

Sąd nie wydaje postanowienia o sporządzeniu spisu inwentarza w przypadku, kiedy przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza nastąpiło bez złożonego oświadczenia, np. jeżeli małoletni spadkobierca nie złożył żadnego oświadczenia w terminie 6 miesięcy od chwili dowiedzenia się o powołaniu do spadku (wówczas przyjmuje się, że spadek został nabyty przez niego z dobrodziejstwem inwentarza).

 

Jak wskazuje art. 53 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o komornikach sądowych i egzekucji (j.t. Dz. U. z 2006 r. Nr 167, poz. 1191), za dokonanie spisu inwentarza albo innego spisu majątku pobiera się stałą opłatę w wysokości 10% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego za każdą rozpoczętą godzinę.

 

Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza ma tę przewagę nad odrzuceniem spadku, że osoby, które przyjęły spadek, odpowiadają co prawda za długi spadkowe (odpowiedzialność ta jest ograniczona), ale są one spadkobiercami. Często spotykam się z taką sytuacją, iż po odrzuceniu spadku, w przypadku kiedy w skład spadku wchodziły tylko długi, okazało się, że spadkodawca miał jednak jakiś majątek (np. odziedziczył jakieś przedmioty majątkowe i nie wiedział o tym). W takim przypadku osoby, które odrzuciły spadek, nie mają prawa do takiego majątku, którego istnienie wyszło na jaw już po odrzuceniu spadku.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • 2 plus jeden =

»Podobne materiały

Spadek dla wnuka – jak uniknąć spłaty na rzecz dzieci?

Wolą dziadków jest, abym jako ich wnuczka została ich jedyną spadkobierczynią, czyli miałabym stać się właścicielką mieszkania z przynależną mu działką. To cały ich majątek. Obecnie dziadkowie posiadają umowę wieczystego użytkowania tej nieruchomości, choć wszystko zostało już zapłacone. Sprawa ta j

 

Spadek z Anglii

Moja mama ma otrzymać spory spadek z Anglii. Na razie towarzystwo powiernicze załatwia formalności i niebawem ma przelać pieniądze wraz z rozliczeniem poniesionych kosztów. Kiedy zatem powstał (powstanie) obowiązek podatkowy? Według jakiego kursu ustalić podstawę opodatkowania? Pieniądze będą przela

 

Zbycie spadku z długami

Odziedziczyłam w spadku po ojcu mieszkanie, które jest obciążone kredytem hipotecznym. Czy możliwe jest zbycie spadku z długami – dokładniej: czy mogę przekazać nieruchomość w darowiźnie matce? Czy w takiej sytuacji moje dzieci (niepełnoletnie) nie odziedziczą długów? Czy żona zmarłego, która

 

Powołanie do spadku

Prawie 30 lat temu mój ojciec założył nową rodzinę. Żył w konkubinacie – dopiero na kilka miesięcy przed śmiercią ożenił się. Z konkubiną (a potem żoną) miał syna. Wiem, że w czasie trwania konkubinatu kupił z tą kobietą dom oraz samochód. Czy w takiej sytuacji jestem – jako córka zmarłe

 

Zbycie spadku z długami

Odziedziczyłam w spadku po ojcu mieszkanie, które jest obciążone kredytem hipotecznym. Czy możliwe jest zbycie spadku z długami – dokładniej: czy mogę przekazać nieruchomość w darowiźnie matce? Czy w takiej sytuacji moje dzieci (niepełnoletnie) nie odziedziczą długów? Czy żona zmarłego, która

 

Niewystawienie zagrożenia oceną niedostateczną

Jestem matką ucznia kl. II gimnazjum. Chodzi o brak wystawienia zagrożenia oceną niedostateczną z przedmiotu w dniu spotkania z rodzicami na zebraniu miesiąc przed radą pedagogiczną. Uczeń na I semestr miał ocenę pozytywną. W dniu zebrania 22.05 oceny jego również nie wskazywały na to, że będzie zag

 

Działalność artystyczna a koszty uzyskania przychodu

Prowadzę jednoosobową działalność gospodarczą – teatr objazdowy. Jeśli podpiszę umowę o dzieło z artystą malarzem na stworzenie kilku obrazów, czy mogę zastosować 50-procentowe koszt uzyskania przychodu? Podobnie z muzykiem, który stworzy piosenki – również mogę zastosować podwyższone ko

 

Jak zakończyć najem i odzyskać kaucję?

Mam problem z właścicielem kamienicy, w której wynajmowałam mieszkanie. 1 lutego bieżącego roku otrzymał ode mnie pismo, że z dniem 5 marca rezygnuję z wynajmu (pismo dostał mailowo oraz listownie). W dniu rozwiązania umowy w ogóle się nie pojawił. Nie wyznaczył również pełnomocnika, który odebrałby

 

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Szukamy ambitnego prawnika »