.
Mamy 13 359 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne porady prawne

Pliki można dodać w kolejnym kroku
Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!

Darowizna majątku od rodzica, co z zachowkiem?

Aktem notarialnym otrzymałam darowiznę od rodzica, na którą składa się dom wraz z ziemią rolną, czyli właściwie cały majątek. Moja siostra nic nie otrzymała. Czy ma prawo do zachowku? Jeżeli tak, czy jest sposób, aby uniknąć zapłaty zachowku? Ile wynosi taki zachowek i kiedy się go wypłaca? Czy siostra może żądać już teraz wypłaty zachowku, czy dopiero po śmierci darczyńcy?

 


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Darowizna majątku od rodzica, co z zachowkiem?

Komu należy się zachowek i jaka to część spadku?

Aby odpowiedzieć na postawione pytania, należy sięgnąć do przepisów Kodeksu cywilnego (K.c.). Zgodnie z art. 991 K.c. – zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z mocy ustawy, należy się 1/2 tego, co dziedziczyliby z mocy ustawy, a jeśli są małoletni lub niepełnosprawni – 2/3. To samo dotyczy sytuacji, gdy majątek zostanie przekazany za życia na mocy darowizny jednemu lub kilku spadkobiercom ustawowym. Może to być właśnie taka sytuacja, kiedy rodzice zapisali majątek jednemu lub więcej dzieciom, a pominęli niektóre z nich. Wtedy też można domagać się zachowku.

 

Natomiast zgodnie z art. 931 K.c. – w pierwszej kolejności do dziedziczenia powołani są dzieci spadkodawcy i małżonek. Dziedziczą oni w częściach równych. Jak rozumiem, do grona spadkobierców wchodzą Pani i siostra, może również matka. Bo jeśli np. po Pani ojcu dziedziczyć będzie Pani, siostra i Pań matka, wówczas spadek podlegałby podziałowi na 3 części. Pani siostra miałaby wówczas prawo domagania się zachowku w wysokości 1/6 majątku spadkowego – tu przedmiotu darowizny. Jeśli tylko Pani i siostra, wówczas zachowek wynosiłby 1/4, czyli połowę jej udziału w spadku. Siostra ma bowiem prawo do domagania się zachowku, gdyż darowizny dolicza się do majątku będącego podstawą do obliczania zachowku.

 

Darowizna a roszczenie o zachowek

Chciałabym też dodać, że darowizna dokonana na rzecz jednego ze spadkobierców jest doliczana niezależnie od tego, kiedy została dokonana. Na razie jednak siostra nie może niczego się domagać, gdyż możliwość żądania zachowku istnieje dopiero po śmierci spadkodawcy. Po tym czasie można domagać się zachowku w czasie 5 lat po śmierci spadkodawcy. Na razie więc żadne żądanie nie jest możliwe, gdyż zachowek wchodzi w grę dopiero, gdy darczyńca, a zarazem spadkodawca nie żyje i można mówić o spadku, a wspominała Pani, że ojciec żyje (nie wiem, jak wygląda sytuacja, jeśli chodzi o Pani mamę). Póki co siostra nie może się więc póki domagać spłaty z majątku ojca.

 

Różnica między darowizną a umową dożywocia

Istotne jest też, czy była to po prostu darowizna, czy też umowa dożywocia, a więc taka umowa, na mocy której osoba przekazująca nieruchomość czyni to w zamian za opiekę i prawo zamieszkiwania do końca życia w nieruchomości. Jest to bardzo istotne, gdyż do obliczania wartości zachowku wlicza się jedynie darowizny, a nie majątek przekazany umową dożywocia. Gdyby przekazano Pani nieruchomość na drodze dożywocia, siostra nie mogłaby otrzymać zachowku, ale niestety przy darowiźnie zachowek jej przysługuje. Teoretycznie można by zrobić tak, że Pani przekaże dom z powrotem ojcu, a on potem zawrze z Panią umowę dożywocia, ale nie wiem, czy w razie sporu sądowego sąd nie uznałby, że jest to obejście prawa, dlatego to dość ryzykowne rozwiązanie.

 

Gdyby było np. tak, że Pani zajmuje się ojcem, opiekuje nim, pomaga mu, a siostra nie, można by próbować wnosić o obniżenie zachowku (gdyby doszło do sprawy sądowej) na tej podstawie, że zapłata zachowku byłaby sprzeczna z zasadami współżycia społecznego, gdyż siostra zaniedbywała ojca, a Pani mu pomagała (o ile tak rzeczywiście jest).

 

Pozew o wypłatę zachowku

Aby otrzymać zachowek, Pani siostra musiałaby założyć sprawę w sądzie, wykazać, jaka jest wartość nieruchomości, co często wymaga dowodu z opinii biegłego ds. szacowania wartości nieruchomości. Trzeba pamiętać, że liczy się stan nieruchomości w chwili dokonywania darowizny, a więc wszelkie nakłady, które Pani czyniła, nie byłyby brane pod uwagę przy liczeniu wartości nieruchomości, ale ogólnie bardzo ciężko jest uniknąć wypłacania zachowku, bo on się należy i tylko w wyjątkowych sytuacjach nie. Dodam jeszcze, że zachowek spłaca się tylko w pieniądzu.

Masz problem prawny? Opisz swoją sprawę, wypełniając  formularz poniżej  ▼▼▼

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • IV - zero =
.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny

spadek.info

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl