Mamy 10 803 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy hodowla ptaków to majątek wspólny małżonków?

Autor: Katarzyna Ostrowska • Opublikowane: 27.11.2009

Jesteśmy z mężem 30 lat po ślubie, prawdopodobnie w najbliższym czasie rozwiedziemy się. Nie przypuszczałam, że do tego dojdzie i zawczasu nie gromadziłam żadnych dowodów na dochody męża. A są one niemałe, ich źródłem jest od 20 lat duża hodowla ptaków. Dlatego chciałabym wiedzieć, czy tego rodzaju zyski po rozwodzie będą podlegać podziałowi? Wszystkie zabudowania hodowlane pobudowane zostały w czasie trwania małżeństwa na wspólnej działce. Czy te zabudowania oraz ptaki, a także dochody z ich sprzedaży są majątkiem wspólnym? Czy sąd w trakcie rozprawy rozwodowej będzie wymagał udokumentowania dochodów męża? Pytam, bo to może okazać się trudne, gdyż sprzedaje je hobbystom bez wystawiania jakichkolwiek dokumentów, są to najczęściej transakcje typu „z ręki do ręki”. I czy sąd ma możliwość dotarcia do wszystkich rachunków bankowych męża, bo na tych, które ja znam, nie ma wpływów ze sprzedaży ptaków?


Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie.

Odpowiadając na zadane przez Panią pytanie, na wstępie zakładam, że nie zawierali Państwo umowy (tak zwanej intercyzy) wyłączającej ustawową wspólność majątkową.

 

Ustawową wspólność majątkową regulują następujące przepisy.

 

Zgodnie z art. 31 § 1 ustawy z dnia 25 lutego 1964 r. – Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Dz. U. z 1964 r. Nr 9, poz. 59) z chwilą zawarcia małżeństwa powstaje między małżonkami z mocy ustawy wspólność majątkowa (wspólność ustawowa) obejmująca przedmioty majątkowe nabyte w czasie jej trwania przez oboje małżonków lub przez jednego z nich (majątek wspólny). Przedmioty majątkowe nieobjęte wspólnością ustawową należą do majątku osobistego każdego z małżonków.

 

Na podstawie art. 31 § 2 K.r.io. do majątku wspólnego należą w szczególności:

 

  1. pobrane wynagrodzenie za pracę i dochody z innej działalności zarobkowej każdego z małżonków,
  2. dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków,
  3. środki zgromadzone na rachunku otwartego lub pracowniczego funduszu emerytalnego każdego z małżonków.

 

Według art. 33 K.r.io. do majątku osobistego każdego z małżonków należą:

 

  1. przedmioty majątkowe nabyte przed powstaniem wspólności ustawowej,
  2. przedmioty majątkowe nabyte przez dziedziczenie, zapis lub darowiznę, chyba że spadkodawca lub darczyńca inaczej postanowił, 
  3. prawa majątkowe wynikające ze wspólności łącznej podlegającej odrębnym przepisom,
  4. przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków,
  5. prawa niezbywalne, które mogą przysługiwać tylko jednej osobie,
  6. przedmioty uzyskane z tytułu odszkodowania za uszkodzenie ciała lub wywołanie rozstroju zdrowia albo z tytułu zadośćuczynienia za doznaną krzywdę; nie dotyczy to jednak renty należnej poszkodowanemu małżonkowi z powodu całkowitej lub częściowej utraty zdolności do pracy zarobkowej albo z powodu zwiększenia się jego potrzeb lub zmniejszenia widoków powodzenia na przyszłość,
  7. wierzytelności z tytułu wynagrodzenia za pracę lub z tytułu innej działalności zarobkowej jednego z małżonków,
  8. przedmioty majątkowe uzyskane z tytułu nagrody za osobiste osiągnięcia jednego z małżonków,
  9. prawa autorskie i prawa pokrewne, prawa własności przemysłowej oraz inne prawa twórcy,
  10. przedmioty majątkowe nabyte w zamian za składniki majątku osobistego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

 

W omawianej sprawie należy zwrócić szczególną uwagę na brzmienie art. 33 pkt 4 K.r.io., zgodnie z którym do majątku osobistego należą przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków.

 

Na wstępie rozważyć trzeba, czy hodowla ptaków prowadzona przez Pani męża to realizacja jego hobby, która sporadycznie przynosi dochód np. w przypadku sprzedaży któregoś ptaka z hodowanego przez niego stada, czy jest działalnością zarobkową skierowaną na uzyskanie zysku.

 

Jeżeli Pani mąż hoduje ptaki, realizując swoje hobby, to należałoby przyjąć, że zarówno ptaki jaki i inne przedmioty związane z ich hodowlą są to przedmioty majątkowe służące wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków.

 

Według komentarza do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego autorstwa Marka Sychowicza, przez osobiste potrzeby jednego z małżonków rozumieć należy nie tylko potrzeby materialne, ale również potrzeby natury duchowej (estetyczne, kulturalne, religijne itp.).

 

Przedmiotami służącymi wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków są w szczególności jego odzież i obuwie, przedmioty niezbędne ze względu na stan zdrowia (np. wózek inwalidzki, aparat słuchowy) lub związane z upodobaniami i potrzebami duchowymi (np. sprzęt sportowy, instrument muzyczny, zbiór znaczków pocztowych).

 

Przyjmując założenie, że hodowla ptaków to pasja, hobby Pani męża, wydaje się słuszne twierdzenie, że przedmioty związane z realizacją tej pasji są jego majątkiem osobistym i w razie rozwodu nie podlegają podziałowi.

 

Przeciwne wnioski można wysunąć, jeżeli Pani mąż hoduje ptaki w ramach działalności zarobkowej.

 

Przyjmuje się, że do przedmiotów majątkowych służących wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb jednego z małżonków nie zalicza się takich przedmiotów, których rodzaj, przeznaczenie i wartość wskazują, że w istocie stanowią one lokatę kapitału bądź celem ich zgromadzenia jest osiągnięcie zysku, np. cenna biżuteria, zbiór znaczków pocztowych o znacznej wartości (według Komentarza do Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego Marka Sychowicza).

 

W związku z powyższym należy stwierdzić, że jeżeli hodowla ptaków prowadzona przez Pani męża jest rodzajem lokaty kapitału i jest nastawiona na osiągnięcie zysku, to zarówno ptaki jak i przedmioty związane z ich hodowlą nie są przedmiotami służącymi wyłącznie do zaspokajania osobistych potrzeb Pani męża, zatem są składnikami majątku wspólnego.

 

Odrębną kwestią są dochody uzyskiwane przez Pani męża z hodowli.

 

Według art. 31 § 2 pkt 2 K.r.io. w skład majątku wspólnego małżonków wchodzą dochody z majątku wspólnego, jak również z majątku osobistego każdego z małżonków.

 

Wydaje się zatem słuszne twierdzenie, że nawet zakładając, że hodowane ptaki i przedmioty związane z ich hodowlą są składnikami osobistego majątku Pani męża, to dochody uzyskiwane z ich sprzedaży wchodzą w skład majątku wspólnego.

 

Przed sądem może Pani udowadniać fakt, że mąż uzyskiwał poza swoimi oficjalnymi źródłami zarobków dochody ze sprzedaży ptaków wszelkimi możliwymi środkami.

 

Myślę, że w tym przypadku przydatne by były zeznania świadków. Zeznania nabywców ptaków, sąsiadów, czy członków rodziny dałyby możliwość wykazania choćby szacunkowej wysokości dochodów męża z tego tytułu. Być może sąsiedzi, czy rodzina nie będą w stanie zaświadczyć o wysokości dochodów, natomiast z pewnością mogliby zeznawać, że do męża przyjeżdżali hodowcy gołębi, mąż jeździł na targi i wystawy, rynki, giełdy, gdzie odbywał się handel gołębiami.

 

Wskazała Pani, że mąż osiąga niemałe zyski ze sprzedaży ptaków, zatem prawdopodobnie ma to wpływ na standard życia męża. W sądzie może Pani dowodzić, że standard życia męża wskazuje na jego dodatkowe dochody uzyskiwane poza oficjalnymi źródłami zarobkowania. Należałoby w tym celu wskazać, ile mąż zarabia oficjalnie, a ile wydaje na różne rzeczy. Ile środków udało mu się zgromadzić na rachunku bankowym itd.

 

Oczywiście najpewniejszym dowodem byłyby przekazy pocztowe lub przelewy na konto zapłaty ze sprzedaży ptaków. Jeżeli dotarłaby Pani do takich dokumentów, byłoby to dla Pani bardzo korzystne. Należy również rozważyć, czy nie mogłaby Pani odnaleźć nawet odręcznych pokwitowań, które być może dawali Pani mężowi niektórzy nabywcy jego ptaków. Jeżeli Państwo mieszkają razem i widzi Pani transakcje dokonywane przez męża, warto by było zastanowić się nad możliwości udokumentowania ich fotograficznie.

 

Tak jak wspomniałam na wstępie, w sądzie może Pani dowodzić wszelkimi możliwymi sposobami, że mąż uzyskuje dodatkowe dochody. Dowodem mogą być zeznania świadków, zdjęcia, dokumenty potwierdzające przyjęcie zapłaty za ptaki.

 

Na koniec odnosząc się do Pani ostatniego pytania, muszę niestety wyjaśnić, że w procesie cywilnym, jakim jest postępowanie o rozwód czy podział majątku, strony zobowiązane są do przedstawienia sądowi orzekającemu dowodów, które świadczą o faktach, które podają strony.

 

Proces cywilny jest oparty na zasadzie kontradyktoryjności. To znaczy, że co do zasady sąd bada, ocenia i waży tylko dowody, które przedstawiły strony, a potem na ich podstawie wydaje orzeczenie. Dlatego strony powinny przytoczyć odpowiednie okoliczności faktyczne mogące być podstawą rozstrzygnięcia sądowego.

 

Zatem już w pozwie powód powinien przytoczyć okoliczności faktyczne na uzasadnienie swego żądania (187 § 1 pkt 2 K.p.c). Na rozprawie zaś obie strony przytaczają okoliczności faktyczne na uzasadnienie swoich żądań i wniosków (art. 210 § 1 K.p.c., 217 § 1 K.p.c.). W wyjątkowych przypadkach sąd z urzędu zarządza uzupełnienie materiału dowodowego. Jednak w procesach o rozwód, czy podział majątku takie sytuacje właściwie nie mają miejsca.

 

Zatem przed rozpoczęciem procesu najkorzystniej będzie, jeśli zgromadzi Pani sama wszystkie dostępne dowody, na podstawie których sąd będzie mógł ustalić wysokość dochodów Pani męża.

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

wersja do druku drukuj

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • III plus I =

»Podobne materiały

Przepisanie majątku przez rodziców na syna będącego w separacji

Rodzice chcą przepisać dom na córkę i syna po połowie. Syn jest w separacji i nie chce dzielić się przepisanym majątkiem z żoną. Jak najlepiej jest przepisać majątek rodziców?

Dywidendy byłej żony a podział majątku

Jestem po rozwodzie. Przed kilkunastoma laty żona nabyła udziały w spółce (z o.o.) powstałej z przekształcenia przedsiębiorstwa państwowego. Uzyskuje z tego tytułu dywidendy. Przy podziale majątku zadeklarowała, że na ten cel wzięła pożyczkę w kasie zapomogowo-pożyczkowej. Spłaca tę pożyczkę za pien

Przejęcie przez komornika nieruchomości w ustroju rozdzielności majątkowej małżeńskiej

Razem z mężem nabyłam grunt jako wspólność majątkową. Rok później ta wspólność została wyłączona i zaciągnęłam kredyt hipoteczny na budowę domu. Teraz okazało się, że komornik chce wystawić na licytację za długi mojego męża nie tylko grunt, ale również mój dom, na który mam hipotekę. Czy jest możliw
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »