Mamy 10 655 opinii naszych Klientów
Zadaj pytanie » Zadaj pytanie »

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Ciężar dowodu w postępowaniu podatkowym

Autor: Aleksander Słysz • Opublikowane: 13.02.2009

Artykuł przybliża uprawnienia podatnika i obowiązki organu dotyczące ciężaru dowodowego nałożonego przez ustawodawcę na strony postępowania.

»Wybrane opinie klientów

Rewelacja!!! Wszystko bardzo klarownie wytłumaczone. Korzystałem z usług nie jednego prawnika, ale tak przygotowane pismo i objaśnienia jakie otrzymałem wprawiło mnie w zdumienie. Wszystko na najwyższym poziomie!!! Polecam serdecznie i dziękuję całemu zespołowi ePorady24, a w szczególności Panu Karolowi Jokielowi.
Zbyszek
Żadna opinia nie wyrazi mojej wdzięczności dla zespołu ePorady. Moja sprawa wydawała mi się tak skomplikowana, że nie do rozwiązania. Nie wiedziałem, od której strony ją zacząć. Szperając w internecie, natrafiłem na ePorady i okazało się, że moją sprawę można zacząć od strony, której absolutnie bym się nie spodziewał.
Jestem bardzo zadowolony z obrotu sprawy, która mnie dotyczy. Z tak znikomych danych, które przekazałem, otrzymałem pismo tak profesjonalnie napisane, jakby zespół ePorady był moim bardzo dobrym znajomym i znał mój problem tak dobrze jak ja. Dziękuję bardzo i będę polecał wszystkim korzystanie z waszych usług.
Henryk
Bardzo, bardzo dziękuję!!! W ciągu dwóch dni otrzymałam więcej wiadomości na temat mojej sprawy niż w ciągu 2 miesięcy od dwóch adwokatów!!!! Do tej pory dowiadywałam się tylko, jakie prawa ma osoba, która naraziła mnie na ogromne szkody, i jakie konsekwencje grożą mi, jeżeli nie będę respektować tych praw. Nawet odpowiedź na dodatkowe pytanie nastąpiła szybciej i była bardziej wyczerpująca niż trwająca od tygodnia dyskusja na ten temat z moim pełnomocnikiem (teraz byłym). O kosztach nie mówiąc. BARDZO POLECAM!!!
Małgorzata
Widziałem już wiele pozwów, ale sporządzony przez prawnika z eporady24.pl jest prawdziwym majstersztykiem i wyrazem profesjonalizmu. Jasno, konkretnie, przy minimum słów, maksimum treści. Do tego relacja jakości do ceny również znajduje swoje uzasadnienie. Z pełnym przekonaniem wygranej sprawy zanoszę pozew do sądu. Nikomu nie należy życzyć sądowych spraw, ale gdyby zaszła potrzeba, z pełnym przekonaniem mogę polecić eporady24.pl.
Jacek
Powiem tak: cuda załatwiane są od ręki! Na sprawie w sądzie sędzina była zaskoczona tak profesjonalnym i rzeczowym przygotowaniem, a wszystko dzięki ePorady24! Zakończyłem sprawę i wygrałem!!!! Polecam ten serwis i serdecznie dziękuję. Tak sprawnej obsługi mógłby pozazdrościć każdy inny serwis! Prawnicy są na najwyższym poziomie!!! Polecam z całego serca!!!
Zbyszek

Gdy do przedsiębiorcy zawita kontrola, a nie jest to rzecz dla przedsiębiorców najprzyjemniejsza, efektem jej działań jest „Protokół kontroli podatkowej”, który kończy kontrolę podatkową. Często ustalenia w nim zawarte są przyczyną wszczęcia przez organ postępowania podatkowego, które dla większości podatników kończy się wydaniem decyzji.

 

Niestety w postępowaniu podatkowym nie istnieje równość stron biorących w nim udział, organ jednocześnie jest stroną przeciwną i prowadzącym postępowanie. Nasuwa się mimochodem skojarzenie z XIII-wieczną inkwizycją, na nasze szczęście przedstawiciele organu muszą przewinienie udowodnić, inkwizytorom wystarczało podejrzenie o herezję, by spalić kogoś na stosie.

 

W postępowaniu podatkowym obowiązek ustalenia istotnych dla sprawy okoliczności obciąża organ podatkowy, zasada ta wynika z art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 1997 r. Nr 137, poz. 926 ze zm.). Skoro w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, jakie dla podatnika płyną z tego korzyści?

 

Organ nie może zaniechać podjęcia czynności zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, nawet gdy napotkał na trudności z ustaleniem faktów; działanie takie jest sprzeczne z obowiązującym prawem i może stanowić samodzielną podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji przez organ wyższej instancji. Konkretyzację powyżej przedstawionego uprawnienia zawiera art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, który wyraźnie wskazuje, iż organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

 


Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

 

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w wyroku z dnia 18 stycznia 2007 roku (sygn. I SA/Ol 572/2006) słusznie wskazuje, iż „Kluczowe znaczenie dla postępowania administracyjnego ma należyte ustalenie stanu faktycznego sprawy, tylko bowiem w takim przypadku możliwe jest prawidłowe ustalenie zakresu praw i obowiązków strony. Zebrany materiał dowodowy może być zaś uznany za wyczerpujący, jeśli ustalono wszystkie fakty prawotwórcze w sposób niesporny, nie pomijając żadnego z nich, ani też nie pozostawiając bez wyjaśnienia sprzeczności w materiale dowodowym. Konieczność uzyskania w toku postępowania takiego materiału dowodowego i takiego obrazu stanu faktycznego, który jest zgodny z rzeczywistością, wynika z zasady prawdy obiektywnej sformułowanej w art. 122 Ordynacji podatkowej. Natomiast w świetle dyspozycji art. 187 § 1 tej ustawy, obowiązek przeprowadzenia pełnego postępowania dowodowego, co do wszystkich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, spoczywa na organach podatkowych i organy te powinny go zbadać, aż do uzyskania pewności, co do istnienia określonego stanu faktycznego i prawnego.”

 

Jeszcze dalej w ochronie podatnika, jako słabszej strony postępowania, posunął się Naczelny Sąd Administracyjny ośrodek zamiejscowy w Poznaniu (wyrok z dnia 20 marca 1997 roku SA/P 1459/96, SA/P 1460/96, SA/P 1461/96) wskazując, iż „Obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa zawsze na organach podatkowych i nie może być żadną miarą przerzucany na podatnika, jeżeli to nie wynika z konkretnych przepisów podatkowych (...). Żadne niejasności czy też wątpliwości dotyczące stanu faktycznego nie mogą być rozstrzygane na niekorzyść podatnika”. Mimo wielu zmian stanu prawnego od czasu przywołanego rozstrzygnięcia, jest ono nadal w pełni aktualne. Nie tworzy oczywiście nowego prawa, jednak (w pełni słusznie) podatnicy w odwołaniach od decyzji bądź w skargach na nie, często przytaczają tę argumentację sądu.

 

Niestety podatnik, będąc stroną postępowania, nie może pozwolić sobie na luksus zaniechania współpracy z organem podatkowym w realizacji obowiązku organu prowadzącego do zebrania pełnego materiału dowodowego, szczególnie gdy nieudowodnienie określonej czynności faktycznej może prowadzić do niekorzystnych dla strony ustaleń. Podatnik jest w tym konkretnym aspekcie postępowania podatkowego stroną uprzywilejowaną, organy pierwszej instancji bardzo często o tym zapominają, a podatnicy nie zdają sobie z tego sprawy. W konsekwencji w obrocie prawnym znajduje się cała masa decyzji wydanych w skutek wadliwie przeprowadzonych postępowań. Na szczęście wojewódzkie sądy administracyjne, gdy niezebranie całego materiału dowodowego godzi w interesy podatnika i ma wpływ na wynik sprawy, opowiadają się po stronie podatników.

 

Nie jest jednak aż tak wspaniale, by podatnik w każdej sytuacji uwalniany był przez organ z ciężaru dowodowego. Przyjmuje się, że ciężar dowodowy spoczywa na podatniku zawsze, gdy na skutek określonych okoliczności, które stanowią przedmiot dowodzenia:

 

  • podatnik zmierza do uzyskania korzyści podatkowej (ulga, odliczenie etc.) lub
  • podatnik obowiązany jest wykazać, że zgromadzone mienie znajduje pokrycie w legalnych źródłach przychodów.

 

Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z 28 października 1996 r. (sygn. SA/Ka 836/95) wskazuje wyraźnie, iż to podatnik jest stroną, na której ciąży obowiązek wykazania istnienia faktów, które uzasadniałyby jego twierdzenia, kwestionujące ustalenia organów podatkowych. Sąd wskazuje również, iż nieuczynienie tego powoduje, że podatnik musi ponieść negatywne następstwa swojej bierności.

 

Reasumując, podatnik nie stoi na z góry straconej pozycji w sporze z organem podatkowym, bo ten nie może w sposób dowolny przeprowadzać dowodów na niekorzyść podatnika. Niestety, by ze swoich uprawnień korzystać trzeba mieć ich świadomość, większość przedsiębiorców nie wie, iż nawet obowiązek szukania dowodów chroniących podatnika leży w gestii organu. Trudno bez tej świadomości wyegzekwować w trakcie postępowania takie „ochronne” działanie organu, gdyż jego przedstawiciele niestety nie są zainteresowani wykazywaniem niewinności podatników. Sytuacja ta zapewne nie ulegnie długo zmianie, zdecydowanie łatwiej zmienia się prawo niż nastawienie i podejście do podatnika pracowników organu.



Stan prawny obowiązujący na dzień 13.02.2009

 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Komentarze (0):

Uwaga!
Szanowni Państwo!
Nasi prawnicy nie odpowiadają na pytania zadawane w formie komentarza pod tekstem. Jeśli chcą Państwo powierzyć swój problem naszym prawnikom, prosimy kliknąć tutaj >>

  • V plus I =

Indywidualne Porady Prawne

Masz podobny problem?
Opisz nam go i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

 

 

»Podobne materiały

Jak liczyć upływ terminów na gruncie Ordynacji podatkowej?

Autor wskazuje zasady obliczania upływu terminów na gruncie Ordynacji podatkowej.

Płatnicy podatków

Autor krótko charakteryzuje instytucję płatnika, oraz wymienia podmioty, którym na podstawie ustaw podatkowych przyznaje się ten status.

Odwołanie od decyzji organu podatkowego

Podatnicy często sporządzają odwołania od decyzji organów podatkowych we własnym zakresie. W niniejszym artykule chciałbym zwrócić uwagę na elementy, które odwołanie winno zawierać.
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
wizytówka Szukamy ambitnego prawnika »